- Brak nocnego spadku ciśnienia krwi może poważnie zagrażać zdrowiu, zwiększając ryzyko chorób serca i udaru.
- Naukowcy z Uniwersytetu Waterloo odkryli potencjalną przyczynę tego groźnego zjawiska, które od lat intrygowało medyków.
- Okazuje się, że nawet drobne zaburzenia w pracy wewnętrznych zegarów biologicznych, zwłaszcza nerek, mogą być kluczem do zrozumienia i leczenia tej dolegliwości.
Dlaczego nocny spadek ciśnienia jest tak ważny?
Dla większości ludzi sen to czas, kiedy ciśnienie krwi naturalnie spada o około 10-20 procent. To nic innego jak chwila wytchnienia dla serca i naczyń krwionośnych, dająca im szansę na regenerację. Niestety, u niektórych osób ten dobroczynny nocny spadek nigdy nie następuje. Takie osoby są znacznie bardziej narażone na poważne problemy zdrowotne.
Mówimy tu o zwiększonym ryzyku chorób serca, udaru, niewydolności nerek, a nawet przedwczesnej śmierci. Przez dziesięciolecia naukowcy głowili się nad przyczyną tego zjawiska.
Zaburzona praca nerek a nocne ciśnienie
Przełom w tej zagadce przyniosły badania naukowców z Uniwersytetu Waterloo, które zostały opublikowane w czasopiśmie "PLOS ONE". Ich najnowsze odkrycia sugerują, że nawet niewielkie zaburzenia w synchronizacji przetwarzania soli przez nerki mogą prowadzić do utrzymywania się podwyższonego ciśnienia krwi w nocy. Oznacza to, że nie tylko ilość soli w diecie ma znaczenie, ale także to, jak nerki radzą sobie z nią w ciągu doby.
Wewnętrzne zegary i ich rola w zdrowiu
"Wiele układów kontrolujących ciśnienie krwi działa według własnego, 24-godzinnego rytmu, w tym nerki, naczynia krwionośne, układ nerwowy i hormony" - powiedziała dr Anita Layton, profesor matematyki stosowanej na Uniwersytecie Waterloo. - "Odkryliśmy, że rytm dobowy tych układów może być równie ważny, jak same rytmy". Te wewnętrzne zegary, zwane rytmami dobowymi, wspólnie regulują ciśnienie krwi przez całą dobę.
Do tej pory jednak niewiele wiedziano o tym, jak różnice w ich synchronizacji mogą wpływać na nasze serce i układ krążenia. Aby zgłębić tę kwestię, dr Layton i jej zespół wykorzystali zaawansowany komputerowy model ludzkiego ciała.
Przeprowadzili serię wirtualnych eksperymentów, które pozwoliły im badać wpływ zmian w rytmach biologicznych na ciśnienie krwi podczas snu, co jest niezwykle trudne do odtworzenia w warunkach laboratoryjnych czy klinicznych.
Opóźniona praca nerek - duży problem dla serca
Wyniki wirtualnych badań były zaskakujące. Okazało się, że osłabienie dobowego rytmu pracy nerek miało jedynie niewielki wpływ na nocne ciśnienie krwi. Jednakże, kiedy ten rytm został opóźniony o zaledwie kilka godzin, wystarczyło to, aby przekształcić prawidłowy wzorzec spadku ciśnienia w potencjalnie szkodliwy wzorzec bez spadków.
Badacze zauważyli również, że ten negatywny efekt był najbardziej wyraźny u osób, które spożywają większe ilości soli, a także u tych, które są bardziej wrażliwe na sól. Co ciekawe, oba te czynniki już wcześniej były wiązane z wysokim ciśnieniem krwi.
Co dalej z tym odkryciem?
"To badanie modelowe, więc nie zaleca jeszcze zmiany sposobu spożywania soli ani przyjmowania leków na nadciśnienie" - wyjaśnia dr Layton. - "Jednak identyfikuje ono mechanizm, który można teraz przetestować eksperymentalnie i klinicznie, a który ostatecznie może pomóc nam lepiej zrozumieć i leczyć nadciśnienie nocne oraz nadciśnienie tętnicze, które nie spada".
Odkrycie otwiera nowe drogi w poszukiwaniu skuteczniejszych terapii dla milionów ludzi borykających się z problemami z ciśnieniem krwi.
Źródło: https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0355222