- Z danych NFZ wynika, że osteoporoza jest chorobą niedoszacowaną aż w 73 procentach przypadków
- Tylko w 2024 roku odnotowano w Polsce 169 tysięcy złamań przypisywanych bezpośrednio osteoporozie
- Niedobór estrogenów wywołuje utratę od 3 do nawet 5 procent masy kostnej rocznie
Menopauza a osteoporoza. Dlaczego ryzyko ubytku kości gwałtownie rośnie?
Menopauza to całkowicie naturalny etap w życiu każdej kobiety, jednak wiąże się z ogromnymi zmianami w funkcjonowaniu układu szkieletowego. Z danych Narodowego Funduszu Zdrowia wynika, że na osteoporozę choruje w naszym kraju niemal 2 miliony kobiet. Szacuje się, że choroba ta jest niedoszacowana aż w 73 procentach, co oznacza, że setki tysięcy pacjentek żyją bez właściwej diagnozy i leczenia.
W samej Polsce tylko w 2024 roku odnotowano aż 169 tysięcy złamań, które specjaliści przypisują właśnie osteoporozie. Zdecydowana większość tych groźnych urazów dotyczy pacjentek w wieku pomenopauzalnym, które wcześniej nie miały pojęcia o swoim schorzeniu. Najlepszym rozwiązaniem jest regularne wykonywanie badań gęstości kości, aby szybko wdrożyć odpowiednie działania profilaktyczne lub celowane leczenie.
Brak estrogenów po menopauzie. Jak organizm traci cenną masę kostną?
W zdrowym organizmie procesy tworzenia nowej tkanki kostnej oraz usuwania starej pozostają w stałej równowadze. Niestety menopauza drastycznie obniża poziom estrogenów, które pełnią funkcję ochronną i skutecznie hamują nadmierny rozpad kości. Gdy brakuje tego kluczowego hormonu, komórki odpowiedzialne za niszczenie tkanki kostnej zaczynają pracować znacznie szybciej niż te, które ją odbudowują.
Ten niedobór wywołuje błyskawiczną fazę utraty masy kostnej, która trwa od trzech do pięciu lat po menopauzie. W tym początkowym okresie możesz tracić od 3 do nawet 5 procent masy kostnej rocznie, co bezpośrednio toruje drogę do rozwoju osteoporozy. Zrozumienie tego procesu jest niezwykle ważne, ponieważ wczesna zmiana nawyków pozwala znacząco spowolnić degradację kości i uniknąć trwałej niepełnosprawności.
Dieta na mocne kości po menopauzie. Co musisz jeść, aby uniknąć osteoporozy?
Odpowiednio zbilansowany jadłospis to twoja podstawowa tarcza ochronna w walce z postępującym ubytkiem masy kostnej. Zgodnie z wytycznymi ekspertów powinnaś dostarczać organizmowi co najmniej 1000 miligramów wapnia dziennie, najlepiej pod postacią naturalnych produktów spożywczych. Aby wapń mógł się właściwie wchłonąć, musisz połączyć go z dawką 800 jednostek witaminy D, co zauważalnie zmniejszy ryzyko złamań.
Pamiętaj również o innych składnikach odżywczych, które bezpośrednio budują zdrowe kości u kobiet po menopauzie:
- białko w ilości co najmniej 1 grama na każdy kilogram masy ciała
- owoce i warzywa w ilości minimum pięciu porcji każdego dnia
- suplementy wapnia i witaminy D stosowane wyłącznie po konsultacji z lekarzem
Aktywność fizyczna przy osteoporozie. Jakie ćwiczenia chronią przed złamaniami?
Wiele kobiet w obawie przed złamaniami rezygnuje ze sportu, co jest ogromnym błędem i tylko pogarsza stan szkieletu. Regularny ruch stanowi naturalny bodziec dla kości do ciągłej przebudowy oraz zwiększania swojej fizjologicznej gęstości. Eksperci zalecają, abyś podejmowała aktywność fizyczną przez większość dni w tygodniu, co pozwoli na długotrwałe utrzymanie pełnej sprawności.
Jeśli zależy ci na wzmocnieniu układu ruchu w okresie menopauzy, wprowadź do swojej codziennej rutyny następujące formy aktywności:
- szybkie spacery i marsze angażujące cały organizm
- podnoszenie ciężarów dostosowanych do twoich możliwości siłowych
- ćwiczenia podnoszące tętno i poprawiające ogólną wydolność.
Najczęstsze objawy menopauzy GALERIA
Źródła:
- Bone Research (Nature Portfolio): "Estradiol regulates osteoclast sialylation via ST3Gal1 in postmenopausal osteoporosis"
- International Osteoporosis Foundation (IOF)
- Eunice Kennedy Shriver National Institute of Child Health and Human Development (NICHD), NIH
- Centrum e‑Zdrowia (ezdrowie.gov.pl): "NFZ o zdrowiu. Osteoporoza"