- Rak podstawnokomórkowy często przybiera formę błyszczącego, półprzezroczystego guzka z widocznymi naczyniami krwionośnymi
- Nowotwór może objawiać się jako płaska, łuszcząca się plama lub zmiana przypominająca bliznę
- Sygnałem alarmowym jest każda rana na skórze, która nie goi się przez 3 lub 4 tygodnie
- Według Narodowego Portalu Onkologicznego ten typ nowotworu stanowi 80 proc. wszystkich diagnozowanych raków skóry
Rak podstawnokomórkowy, co to jest i dlaczego łatwo go przeoczyć
Rak podstawnokomórkowy to najczęściej występujący złośliwy nowotwór skóry. Rozwija się w warstwie podstawnej, czyli najgłębszej warstwie naskórka.
Rośnie zwykle powoli i rzadko daje przerzuty, dlatego bywa lekceważony. Według Narodowego Portalu Onkologicznego stanowi ok. 80 proc. wszystkich diagnozowanych w Polsce raków skóry.
W praktyce łatwo pomylić go z zadrapaniem, krostką albo „plamką od wieku”. To właśnie takie pomyłki najczęściej opóźniają wizytę u lekarza.
Jak wygląda rak podstawnokomórkowy? Najczęstsze zmiany na skórze
Jeśli zauważysz na skórze nową zmianę, obejrzyj ją w dobrym świetle. Rak podstawnokomórkowy często ma postać małego, błyszczącego guzka, czasem wyglądającego jak półprzezroczysty.
Zmiana może mieć kolor skóry, ale na jej powierzchni bywają widoczne drobne naczynia krwionośne. Mayo Clinic opisuje m.in. takie cechy:
- błyszczący, półprzezroczysty guzek w kolorze skóry
- brązowa, czarna lub niebieska plama z lekko uniesionym brzegiem
- płaska, łuszcząca się plama, czasem przypominająca liszaj
- biała, woskowa zmiana przypominająca bliznę, mimo że nie było w tym miejscu urazu.
Rak podstawnokomórkowy nietypowe objawy: zmiana jak blizna lub zadrapanie
Nie każda zmiana nowotworowa wygląda jak wypukły guzek. To właśnie dlatego rak podstawnokomórkowy bywa mylony ze zwykłą „plamką” na skórze.
DermNet NZ zwraca uwagę, że niektóre odmiany mogą przypominać płaskie, woskowate płytki o niewyraźnych granicach. Opisywany jest też tzw. rak powierzchowny, który wygląda jak czerwona, łuszcząca się plama i łatwo pomylić go z egzemą albo przesuszeniem.
U osób starszych warto obserwować zmiany, które nie znikają mimo stosowania kremów nawilżających.
Gdzie najczęściej pojawia się rak podstawnokomórkowy? Typowe miejsca na ciele
Rak podstawnokomórkowy najczęściej pojawia się w miejscach, które przez lata były wystawione na słońce. Promieniowanie UV uszkadza DNA komórek skóry, a to z czasem może prowadzić do rozwoju choroby.
Zmiany zwykle lokalizują się na twarzy, w tym na nosie, a także na uszach, skórze głowy i szyi. Mayo Clinic podaje, że rzadziej nowotwór może rozwinąć się także w miejscach stale zakrytych, np. w okolicach narządów płciowych.
Rak podstawnokomórkowy statystyki w Polsce: ile jest przypadków i czy ich przybywa
Dane z 2022 roku mówią o ponad 15 000 nowych przypadków niebarwnikowych raków skóry w Polsce. Jednocześnie specjaliści zwracają uwagę, że ta liczba może być niedoszacowana.
Narodowy Portal Onkologiczny wskazuje, że rzeczywista liczba pacjentów może przekraczać 50 000 rocznie. Większość chorych ma powyżej 55 lat, a ryzyko rośnie z wiekiem i osiąga szczyt po 80. urodzinach.
Od początku XXI wieku liczba zachorowań stale rośnie. To jeden z powodów, dla których warto regularnie oglądać skórę i reagować na zmiany.
Kiedy iść do dermatologa z raną lub zmianą skórną? Zasada 3 do 4 tygodni
Każda rana, która nie goi się przez 3 do 4 tygodni, powinna zostać oceniona przez lekarza. Szybka reakcja zwiększa szanse na skuteczne leczenie.
American Academy of Dermatology ostrzega, że rak podstawnokomórkowy może krwawić, pokrywać się strupem, pozornie się goić, a potem znów się otwierać. Jeśli widzisz taki schemat u siebie lub u kogoś bliskiego, umów wizytę u dermatologa.
Lekarz może obejrzeć zmianę dermatoskopem, czyli urządzeniem powiększającym. Na tej podstawie oceni, czy potrzebne jest usunięcie zmiany lub dalsza diagnostyka.
Jakie zmiany skórne powinny nas zaniepokoić? Dermatolog wyjaśnia GALERIA
16
Źródła:
