- Efekt halo polega na widzeniu jasnych kręgów wokół źródeł światła z powodu jego nieprawidłowego rozproszenia
- Według Cleveland Clinic najczęstszymi przyczynami zjawiska są astygmatyzm, zaćma, jaskra lub zespół suchego oka
- Nagłe pojawienie się aureoli z silnym bólem oka może oznaczać ostry atak jaskry wymagający natychmiastowej pomocy
- Podstawowa diagnostyka u okulisty obejmuje między innymi pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego oraz szczegółowe badanie dna oka
Efekt halo: co oznacza widzenie aureoli wokół świateł
Widzenie aureoli wokół świateł polega na tym, że wokół źródeł światła widzisz jasne kręgi lub tęczowe obwódki, na przykład przy lampach ulicznych i reflektorach samochodów. Najczęściej dzieje się to po zmroku albo w słabo oświetlonych miejscach i potrafi przeszkadzać w codziennym funkcjonowaniu. To nie jest osobna choroba, tylko objaw, że światło w oku rozprasza się nieprawidłowo.
To zjawisko bywa nazywane efektem halo i może dotyczyć jednego albo obu oczu. Zwróć uwagę, czy razem z aureolami pojawiają się inne objawy, na przykład ból oka albo pogorszenie ostrości widzenia. To ważne także praktycznie, bo przy jeździe nocą takie „kręgi” mogą utrudniać ocenę odległości i oślepiać.
Przyczyny efektu halo: astygmatyzm, zaćma, suche oko, jaskra
Przyczyn efektu halo może być kilka. Cleveland Clinic jako jedną z częstszych wskazuje astygmatyzm, czyli wadę związaną z kształtem oka, przez którą promienie światła nie ogniskują się prawidłowo na siatkówce. Skutkiem bywa rozmyty obraz i widzenie aureoli. Do innych możliwych przyczyn należą:
- zespół suchego oka, który powoduje nierówności na powierzchni gałki ocznej
- zaćma, wywołująca nadwrażliwość na światło i widzenie podwójne
- obrzęk rogówki, który zmienia sposób przechodzenia światła przez oko
- jaskra, w przebiegu której wysokie ciśnienie wewnątrzgałkowe może prowadzić do zmętnienia rogówki
Zaćma zwykle rozwija się powoli, a widzenie aureoli może być jednym z pierwszych sygnałów. Suchość oczu także potrafi wyraźnie pogorszyć jakość widzenia i nasilać rozmycie świateł. Jeśli objaw się utrzymuje albo narasta, potrzebna jest ocena okulistyczna, żeby sprawdzić, co dzieje się z rogówką i innymi strukturami oka.
Aureole wokół świateł i ból oka: kiedy to pilny sygnał
Zwykle aureole pojawiają się stopniowo, ale czasem to objaw wymagający pilnej reakcji. Mayo Clinic podaje, że nagłe widzenie aureoli połączone z silnym bólem oka może wskazywać na ostry atak jaskry z zamkniętym kątem przesączania. To stan zagrożenia wzroku, w którym liczą się godziny. Sygnały alarmowe to:
- silny, nagły ból oka oraz ból głowy
- nudności lub wymioty towarzyszące problemom ze wzrokiem
- nagłe i wyraźne pogorszenie ostrości widzenia
- intensywne zaczerwienienie oka
- widzenie kolorowych pierścieni wokół źródeł światła
Medycyna Praktyczna zwraca uwagę, że tzw. koła tęczowe razem z bolesnym i zaczerwienionym okiem wymagają pilnej konsultacji okulistycznej. Szybka diagnoza pozwala obniżyć ciśnienie w oku i zmniejsza ryzyko trwałego uszkodzenia nerwu wzrokowego. Jeśli objawy zaczęły się nagle i są nasilone, nie odkładaj tego na następny dzień.
Badania przy efekcie halo: jak wygląda diagnostyka u okulisty
Przy widzeniu aureoli okulista zwykle zaczyna od wywiadu i sprawdzenia ostrości wzroku osobno dla każdego oka. MedlinePlus podkreśla, że w diagnostyce istotne są badania w kierunku jaskry oraz ocena przedniego odcinka oka. Podczas wizyty możesz mieć wykonane między innymi:
- badanie w lampie szczelinowej, które pozwala lekarzowi obejrzeć oko w powiększeniu
- pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego (tonometria)
- badanie dna oka po rozszerzeniu źrenic w celu oceny nerwu wzrokowego
- pachymetria, czyli pomiar grubości rogówki
- gonioskopia, sprawdzająca kanały odpływu cieczy w oku
Czasem okulista zleca też dokładniejsze testy, na przykład optyczną tomografię koherencyjną (OCT) albo badanie pola widzenia. Większość badań jest bezbolesna i trwa kilka minut. Taka diagnostyka pozwala ustalić, czy chodzi o wadę wzroku, czy o schorzenie wymagające leczenia.
Co zrobić, gdy widzisz aureole wokół świateł
Jeśli widzisz aureole wokół świateł, zanotuj, kiedy pojawiają się najczęściej i co je nasila, na przykład jazda nocą albo suche powietrze w pomieszczeniu. Gdy objaw narasta stopniowo i nie towarzyszy mu ból, umów się na standardową wizytę u okulisty, żeby sprawdzić wadę wzroku i stan soczewek. Do czasu wyjaśnienia przyczyny zachowaj ostrożność za kierownicą po zmroku, bo efekt halo może oślepiać i utrudniać ocenę odległości.
Warto robić regularne badania kontrolne, nawet jeśli na co dzień widzisz dobrze. Jaskra i zaćma mogą rozwijać się długo bez bólu, a aureole bywają jednym z pierwszych sygnałów. Jeśli jednak objaw pojawi się nagle i dojdzie zaczerwienienie oraz silny ból oka, nie próbuj diagnozować się samodzielnie i jedź do najbliższego szpitala z oddziałem okulistycznym.
4
Źródła:
