- Tomografia komputerowa (TK) wykorzystuje promieniowanie rentgenowskie, a rezonans magnetyczny (MRI) silne pole magnetyczne i fale radiowe
- TK jest szybka i często wykorzystywana w nagłych stanach oraz w diagnostyce klatki piersiowej i jamy brzusznej
- MRI nie wykorzystuje promieniowania rentgenowskiego, ale nie jest zalecany u osób z niektórymi wszczepionymi urządzeniami, na przykład z rozrusznikiem serca
- Dane Ministerstwa Zdrowia: na pilną tomografię komputerową czeka się średnio 13 do 18 dni
Tomografia komputerowa (TK): jak działa i co pokazuje badanie
Tomografia komputerowa (TK) to badanie, w którym do obrazowania wykorzystuje się promieniowanie rentgenowskie. W praktyce aparat wykonuje wiele „prześwietleń” pod różnymi kątami w krótkim czasie. Lampa obraca się wokół ciała i wysyła wąskie wiązki promieniowania, które przechodzą przez tkanki.
Jak wyjaśnia National Institute of Biomedical Imaging and Bioengineering, sygnały są odbierane przez detektory i przesyłane do komputera. Następnie dane są przetwarzane na obrazy przypominające cienkie „plastry”, czyli przekroje narządów. Dzięki temu można ocenić narządy bez zabiegu chirurgicznego.
Rezonans magnetyczny (MRI): czym różni się od tomografii
TK i MRI różnią się przede wszystkim sposobem tworzenia obrazu. Rezonans magnetyczny (MRI) nie wykorzystuje promieniowania rentgenowskiego, dlatego jest bezpieczniejszy pod względem radiologicznym. Zamiast promieniowania używa silnego pola magnetycznego i fal radiowych.
Według definicji w bazie NCBI MeSH, w MRI jądra atomów w ciele reagują na silne pole magnetyczne i emitują sygnały rejestrowane przez aparat. Komputer przetwarza je na dokładny obraz wnętrza ciała. MRI jest szczególnie przydatny w ocenie tkanek miękkich.
Kiedy wykonuje się tomografię komputerową (TK): najczęstsze wskazania
Tomografię komputerową najczęściej zleca się wtedy, gdy liczy się szybka ocena stanu pacjenta. TK pozwala wykryć między innymi krwawienia wewnętrzne oraz obrażenia po wypadkach. Jak podaje RadiologyInfo.org, badanie jest szeroko stosowane w diagnostyce klatki piersiowej, jamy brzusznej i miednicy.
TK wykonuje się między innymi przy ostrych objawach, takich jak silny ból brzucha lub duszność. Badanie bywa też pomocne w planowaniu operacji oraz w monitorowaniu efektów leczenia nowotworów. Przykładowe sytuacje, w których stosuje się tomografię, to:
- nowotwory płuc, wątroby, nerek i trzustki
- choroby naczyniowe, które mogą prowadzić do udaru
- zatorowość płucna i tętniaki aorty
- stany zapalne, np. wyrostka robaczkowego
- poważne urazy kości i stawów.
Przeciwwskazania do rezonansu magnetycznego (MRI): kto nie powinien mieć badania
Rezonans magnetyczny jest badaniem nieinwazyjnym, ale obowiązują w nim ścisłe zasady bezpieczeństwa. Kluczowe znaczenie ma obecność metalu w ciele, ponieważ silne pole magnetyczne może spowodować przesunięcie lub nagrzanie elementów. Przed badaniem poinformuj personel o przebytych zabiegach i wszczepionych implantach.
RadiologyInfo.org podaje, że MRI zazwyczaj nie wykonuje się u osób z niektórymi wszczepionymi urządzeniami elektronicznymi lub metalowymi elementami. Mogą one stanowić zagrożenie dla pacjenta albo zakłócać pracę aparatu. Do najczęściej wymienianych przeciwwskazań należą:
- rozruszniki serca oraz wszczepialne defibrylatory
- niektóre klipsy naczyniowe stosowane przy tętniakach
- implanty ślimakowe (słuchowe)
- zewnętrzne lub wszczepione pompy do podawania leków, np. insulinowe
- metalowe odłamki lub opiłki znajdujące się w oku.
Kolejki do TK i rezonansu na NFZ: średni czas oczekiwania w Polsce
Czas oczekiwania na badanie w ramach NFZ zależy od trybu skierowania. Dane Ministerstwa Zdrowia pokazują, że na TK zwykle czeka się krócej niż na rezonans. Przy skierowaniach pilnych średni czas oczekiwania wynosi 13 do 18 dni na tomografię oraz 23 do 32 dni na rezonans.
W trybie stabilnym czas oczekiwania może wydłużyć się o kilka dni.
Jeśli zastanawiasz się, które badanie będzie lepsze, pamiętaj, że decyzja zależy od celu diagnostyki i stanu zdrowia. TK częściej wybiera się do szybkiej oceny urazów oraz diagnostyki płuc i kości, a MRI do badania mózgu, kręgosłupa i stawów. Przed badaniem z kontrastem upewnij się, że masz aktualny wynik kreatyniny, jeśli lekarz go zalecił.
7
Źródła:
