- Według Mayo Clinic u dorosłych limfocytozę rozpoznaje się zwykle wtedy, gdy liczba limfocytów przekracza 3 000 komórek na mikrolitr krwi
- Najczęściej podwyższone limfocyty wynikają z infekcji wirusowej albo reakcji organizmu na silny stres
- Według National Cancer Institute wynik powyżej 5 000 limfocytów może sugerować przewlekłą białaczkę limfocytową
- Jeśli wysoki poziom limfocytów jest niewyjaśniony i utrzymuje się dłużej niż miesiąc, zwykle wymaga pogłębionej diagnostyki
Podwyższone limfocyty w morfologii - co to znaczy?
Limfocyty to grupa białych krwinek, które wspierają odporność i pomagają zwalczać drobnoustroje. Gdy w morfologii ich liczba jest powyżej normy, taki wynik bywa opisywany jako limfocytoza. Według Mayo Clinic u dorosłych rozpoznaje się ją zazwyczaj wtedy, gdy liczba limfocytów przekracza 3 000 na mikrolitr krwi.
Samo podwyższenie tego parametru nie jest chorobą, tylko informacją, że układ odpornościowy na coś reaguje. Najczęściej chodzi o infekcję, stan zapalny albo silny stres. Żeby ocenić znaczenie wyniku, trzeba spojrzeć na całą morfologię i na to, jak się czujesz.
W wynikach limfocyty mogą być podane na dwa sposoby: jako odsetek wszystkich białych krwinek albo jako liczba bezwzględna. Zwykle ważniejsza jest ta druga wartość, bo pokazuje, ile limfocytów faktycznie krąży we krwi. Jeśli wynik budzi niepokój, pierwszym krokiem jest omówienie go z lekarzem rodzinnym.
Podwyższone limfocyty - najczęstsze przyczyny
Najczęstszą przyczyną podwyższonych limfocytów jest infekcja wirusowa. Układ odpornościowy zwiększa wtedy produkcję komórek, żeby sprawniej zwalczyć zakażenie. Cleveland Clinic podaje też, że limfocytoza może pojawić się przy niektórych infekcjach bakteryjnych, np. krztuścu lub gruźlicy.
Nie zawsze przyczyna ma związek z zakażeniem. Na wynik mogą wpływać też inne czynniki, np. silny stres po nagłym zdarzeniu medycznym albo reakcja alergiczna na leki. Do sytuacji, które sprzyjają podwyższeniu limfocytów, należą:
- palenie tytoniu
- choroby autoimmunologiczne
- brak śledziony lub jej usunięcie (asplenia)
- przewlekły stres
W większości przypadków limfocytoza jest przejściowa i mija po wyzdrowieniu albo po usunięciu przyczyny. Jeśli jednak wysoki wynik utrzymuje się dłużej, potrzebna jest dokładniejsza ocena. W takiej sytuacji lekarz sprawdza też inne parametry, m.in. hemoglobinę i płytki krwi.
Wysokie limfocyty. Kiedy to może oznaczać coś poważniejszego?
Najczęściej wysokie limfocyty wiążą się z infekcją, ale czasem mogą sugerować choroby układu krwiotwórczego. Za sygnał ostrzegawczy uznaje się sytuację, gdy wynik wynosi co najmniej 5 000 na mm3 i utrzymuje się przez dłuższy czas. National Cancer Institute wskazuje, że taki wynik może pasować do przewlekłej białaczki limfocytowej, zwłaszcza gdy pojawiają się też inne objawy.
Przy podwyższonych limfocytach warto zwrócić uwagę na objawy, które mogą towarzyszyć poważniejszym chorobom. Zdarza się, że wysoki wynik pojawia się bez innych sygnałów, ale w diagnostyce lekarze zwykle sprawdzają m.in.:
- powiększone węzły chłonne (limfadenopatia)
- powiększona wątroba lub śledziona
- pojawienie się anemii, czyli niskiego poziomu hemoglobiny poniżej 11 g/dL
- niska liczba płytek krwi, spadająca poniżej 100 000 na mm3
StatPearls zwraca uwagę na ważny próg czasowy: jeden miesiąc. Jeśli niewyjaśniony, wysoki poziom limfocytów utrzymuje się dłużej niż 30 dni, lekarz zwykle rozszerza diagnostykę. Chodzi o wykluczenie poważniejszych przyczyn i ocenę, czy organizm nie wraca jeszcze do formy po przebytej chorobie.
Diagnostyka podwyższonych limfocytów. Jak wygląda i co obejmuje NFZ?
Diagnostyka podwyższonych limfocytów zwykle zaczyna się u lekarza rodzinnego od wywiadu i badania fizykalnego. Podstawą jest morfologia krwi z rozmazem, czyli ocena krwinek pod mikroskopem. Jeśli jest taka potrzeba, pacjent może zostać skierowany do hematologa, specjalisty od chorób krwi.
W ramach publicznej opieki zdrowotnej finansowanej przez NFZ można wykonać badania, które pomagają ustalić przyczynę limfocytozy. Z zarządzeń Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia wynika, że przy podejrzeniu poważniejszych schorzeń, np. w diagnostyce szpitalnej lub programach lekowych, możliwe są także badania specjalistyczne:
- badania laboratoryjne i biochemiczne krwi
- badania obrazowe, takie jak USG, RTG lub tomografia komputerowa
- testy na obecność wirusów zapalenia wątroby (HBsAg i HBcAb)
- cytometria przepływowa krwi lub szpiku, która precyzyjnie określa rodzaj komórek
- badania cytogenetyczne i molekularne szpiku
Większości z tych badań, np. cytometrii przepływowej, nie zleca się przy niewielkich odchyleniach w morfologii. Zwykle wykonuje się je wtedy, gdy limfocytoza jest utrwalona i niewyjaśniona. To właśnie one pozwalają precyzyjnie postawić diagnozę i dobrać leczenie, jeśli okaże się potrzebne.
Podwyższone limfocyty - co dalej zrobić z wynikiem morfologii?
Jeśli masz wynik z podwyższonymi limfocytami, nie próbuj diagnozować się samodzielnie. Morfologia pokazuje stan organizmu w konkretnym momencie, a niewielkie odchylenia od normy zdarzają się często. Najrozsądniej jest umówić wizytę i omówić wynik w kontekście objawów oraz historii zdrowia.
Przed wizytą przypomnij sobie, czy w ostatnich tygodniach miałeś infekcję, np. przeziębienie, problemy stomatologiczne albo wyjątkowo silny stres. Lekarz zwykle pyta też o palenie tytoniu i o nowe leki przyjmowane w ostatnim czasie. Przy nieznacznie podwyższonych limfocytach bez innych objawów często zaleca się powtórzenie morfologii po 2 do 4 tygodniach, żeby sprawdzić, czy wynik wraca do normy.
7
Źródła:
