Podwyższone LDH we krwi nie musi oznaczać choroby. Ten problem z próbką potrafi zawyżyć wynik

Odebrałeś wyniki i niepokoi cię podwyższone LDH? To enzym, którego poziom może rosnąć, gdy w organizmie dochodzi do uszkodzenia komórek, ale sam wynik nie mówi, jaka jest przyczyna. Na LDH wpływają też czynniki niezwiązane z chorobą, na przykład intensywny wysiłek albo hemoliza próbki podczas pobrania.

Lekarz omawia wyniki badań z pacjentem. O przyczynach podwyższonego LDH przeczytasz na Poradnik Zdrowie.
Autor: Zdjęcie poglądowe/ Wygenerowane przez AI Lekarz i pacjent podczas konsultacji medycznej w nowoczesnym gabinecie.
  • LDH to enzym uwalniany do krwi w momencie uszkodzenia komórek oraz tkanek organizmu
  • Wysoki poziom może towarzyszyć chorobom wątroby, niedokrwistości, urazom mięśni lub przebytemu niedawno zawałowi serca
  • Wynik bywa zawyżony przez intensywny wysiłek fizyczny, przyjmowanie aspiryny lub błędy przy pobieraniu krwi
  • Według pacjent.gov.pl nieprawidłowy wynik wymaga konsultacji lekarskiej i wykonania dodatkowych badań diagnostycznych
Poradnik Zdrowie: Jakie badania zrobić raz do roku

Co to jest LDH i po co oznacza się je w badaniu krwi?

LDH (dehydrogenaza mleczanowa) to enzym obecny w niemal wszystkich komórkach organizmu. Bierze udział w procesach, dzięki którym komórki wytwarzają energię. Zwykle LDH znajduje się w komórkach, a we krwi jest go tylko niewielka ilość.

Gdy dochodzi do uszkodzenia tkanek, na przykład w przebiegu choroby albo po urazie, LDH może uwalniać się do krwi. Dlatego oznaczenie LDH bywa wykorzystywane jako ogólny wskaźnik uszkodzenia komórek. Taki wynik nie pokazuje jednak, który narząd jest źródłem problemu, i wymaga interpretacji razem z innymi badaniami.

Podwyższone LDH - jakie mogą być przyczyny?

Podwyższone LDH nie jest charakterystyczne dla jednej konkretnej choroby i może pojawiać się w różnych stanach zdrowotnych. MedlinePlus Medical Encyclopedia wskazuje, że wzrost LDH bywa obserwowany m.in. przy uszkodzeniach mięśni, wątroby i serca. Taki wynik zawsze ocenia się łącznie z innymi badaniami krwi.

Wynik powyżej normy może wiązać się z różnymi problemami zdrowotnymi i zwykle wymaga dalszej diagnostyki. Do częstych przyczyn medycznych podwyższonego LDH należą:

  • choroby wątroby, na przykład wirusowe zapalenie wątroby
  • niedokrwistość hemolityczna (gdy czerwone krwinki rozpadają się zbyt szybko)
  • przebyty zawał serca lub udar mózgu
  • mononukleoza zakaźna
  • poważne urazy mięśni lub dystrofia mięśniowa
  • niektóre rodzaje nowotworów, w tym białaczka lub chłoniak
  • zapalenie trzustki oraz niskie ciśnienie krwi

Czy podwyższone LDH zawsze oznacza chorobę?

Nie każde przekroczenie normy LDH oznacza poważną chorobę. MedlinePlus podaje, że poziom tego enzymu może wzrosnąć po bardzo intensywnym wysiłku fizycznym. Na wynik mogą wpływać także niektóre leki, w tym aspiryna.

Podwyższone LDH może być też efektem problemu z próbką krwi, na przykład na etapie pobrania albo przechowywania. Taki błąd nazywa się hemolizą i polega na pękaniu krwinek w probówce, przez co LDH uwalnia się do osocza jeszcze przed analizą. Protokoły CDC wskazują, że krew powinna trafić do przygotowania w laboratorium w ciągu 1 godziny od pobrania, aby ograniczyć ryzyko wyniku fałszywie zawyżonego.

Podwyższone LDH - co dalej i jakie badania mogą być potrzebne?

Jeśli wynik LDH jest podwyższony, zwykle trzeba omówić go z lekarzem w kontekście objawów i pozostałych badań. Journal of Laboratory and Precision Medicine podaje, że pojedynczy, nieznacznie podwyższony wynik LDH rzadko wystarcza do postawienia rozpoznania. Dlatego często zleca się kolejne badania, na przykład morfologię, testy czynności wątroby lub ocenę pracy nerek.

Jeśli lekarz uzna to za potrzebne, możesz dostać skierowanie do specjalisty w ramach NFZ. Pacjent.gov.pl wyjaśnia, że specjalista na podstawie kompletu wyników może zdecydować o dalszych badaniach lub leczeniu. Wyników LDH nie warto interpretować samodzielnie, bo znaczenie ma też wywiad i samopoczucie.

W galerii znajdziesz 7 ważnych badań, które możesz zrobić na NFZ

Źródła: