- W aptekach są już dostępne trzy rodzaje szczepionek przeciwko grypie na sezon 2026/2027, z których wszystkie podlegają 50-procentowej refundacji.
- Szczepienia są bezpłatne dla dzieci, seniorów oraz kobiet w ciąży i połogu, jednak Polska wciąż znacznie odstaje od unijnych standardów w zakresie wyszczepialności.
- Ministerstwo Zdrowia potwierdza, że jednoczesne przyjęcie szczepionek przeciwko grypie i COVID-19 jest całkowicie bezpieczne.
Trzy szczepionki przeciw grypie już dostępne z refundacją
W aptekach w całej Polsce są już dostępne trzy rodzaje szczepionek przeciwko grypie na nadchodzący sezon 2026/2027. Ministerstwo Zdrowia potwierdziło, że wszystkie te preparaty objęte są 50-procentową refundacją na receptę, co ma zachęcić Polaków do skorzystania z tej formy ochrony.
Zgodnie z obwieszczeniem Ministerstwa Zdrowia, lista dostępnych w wygodnych ampułko-strzykawkach szczepionek, obowiązująca od 1 lipca 2026 roku, obejmuje Vaxigrip, Influvac i Efluelda. Lekarze nieustannie podkreślają, że choć szczepienie przeciw grypie nie jest obowiązkowe, stanowi najskuteczniejszą metodę ochrony przed tą groźną chorobą.
Kto zaszczepi się za darmo, a kto z dopłatą?
Ministerstwo Zdrowia szczegółowo określiło, kto może liczyć na bezpłatne szczepienie, a kto skorzysta z 50-procentowej refundacji.
- Bezpłatne szczepionki przysługują:
- Dzieciom w wieku od sześciu miesięcy do 18 lat.
- Osobom starszym, które ukończyły 65. rok życia.
- Kobietom w ciąży i w okresie połogu.
- Z 50-procentową refundacją szczepionkę mogą nabyć wszyscy dorośli w wieku od 18 do 64 lat.
Warto zwrócić uwagę na specyfikę poszczególnych preparatów.
Dwie z dostępnych szczepionek - Vaxigrip i Influvac - są przeznaczone dla szerokiego grona pacjentów, już od szóstego miesiąca życia. Są one również ujęte w programach bezpłatnych leków dla osób w wieku 18-65 lat oraz w programie Ciąża Plus. Trzeci preparat, Efluelda, jest rekomendowany dla osób po 60. roku życia i nie znalazł się na liście leków bezpłatnych.
Zmiany w szczepionkach: trójwalentne zamiast czterowalentnych
Ważna zmiana nastąpiła 1 lipca 2026 roku. Wcześniej refundacją objęte były szczepionki czterowalentne, chroniące przed czterema typami wirusa grypy. Od teraz zastąpiły je szczepionki trójwalentne, działające przeciwko trzem typom patogenu.
Ta modyfikacja nie wpływa na wskazania ani zasady dostępności, a wynika z najnowszych zaleceń Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) dotyczących składu szczepionek na obecny sezon. Dobra wiadomość jest taka, że wszystkie wymienione preparaty są już dostępne w hurtowniach farmaceutycznych, co oznacza, że powinny być szeroko dostępne w aptekach.
Czym jest grypa i dlaczego jest tak groźna?
Grypa to ostra choroba wirusowa, atakująca drogi oddechowe. Jej przebieg może być bardzo różny - od łagodnego po ciężki - w zależności od konkretnego wirusa oraz indywidualnej odporności organizmu. Niestety, wirus grypy stale mutuje, co oznacza, że możemy chorować na nią wielokrotnie.
Zakażenie przenosi się drogą kropelkową (np. kaszel, kichanie) lub przez bezpośredni kontakt, na przykład przez skażone dłonie. Grypa to nie zwykłe przeziębienie - stanowi poważne zagrożenie dla życia i zdrowia, szczególnie dla grup ryzyka.
Należą do nich:
- dzieci,
- seniorzy,
- kobiety w ciąży,
- osoby cierpiące na choroby przewlekłe,
- pracownicy ochrony zdrowia.
Tylko w sezonie 2024/2025 ponad 2 miliony Polaków zmagało się z grypą.
Polska wciąż daleko w tyle za Europą w szczepieniach
Mimo rosnącej świadomości, Polska wciąż pozostaje daleko w tyle, jeśli chodzi o odsetek zaszczepionych osób. Chociaż w minionym sezonie 2025/2026 zaszczepiło się 2,3 miliona Polaków (o ponad pół miliona więcej niż rok wcześniej), eksperci jednogłośnie alarmują, że to wynik wielokrotnie niższy niż w wielu krajach Unii Europejskiej. Raport OECD z 2025 roku pokazuje, jak duża jest różnica w szczepieniach seniorów.
- W Danii i Wielkiej Brytanii szczepi się 78% seniorów.
- W Irlandii - 76%.
- W Portugalii - 72%.
Niestety, Polska wypada blado nawet w porównaniu z innymi krajami regionu, takimi jak Czechy (25%), Rumunia (23%), Węgry (20%) czy Słowenia (18%).
Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) jasno wskazuje, że aby skutecznie chronić seniorów, w każdym sezonie powinno zaszczepić się co najmniej 75% osób po 65. roku życia. To właśnie ten próg daje największą gwarancję, że osoby starsze unikną ciężkiego przebiegu grypy i, co najważniejsze, przedwczesnego zgonu.
Kiedy najlepiej się zaszczepić?
Sezon epidemiczny grypy w Polsce trwa zazwyczaj od października do maja, ze szczytem zachorowań przypadającym od stycznia do marca. - "W Polsce sezon epidemiczny grypy trwa od października do maja, a szczyt zachorowań przypada zazwyczaj od stycznia do marca, choć w poszczególnych sezonach ten czas może się nieznacznie różnić" - przypomniało Ministerstwo Zdrowia. - "Optymalnie szczepienie przeciwko grypie powinno odbyć się jeszcze przed rozpoczęciem okresu zwiększonej zachorowalności." W nadchodzącym sezonie 2026/2027 Ministerstwo Zdrowia zapewni również dostęp do bezpłatnych, zalecanych szczepień przeciwko COVID-19.
Co ważne, resort podkreśla, że jednoczesne przyjęcie obu preparatów - zarówno przeciwko grypie, jak i COVID-19 - podczas jednej wizyty u lekarza jest całkowicie bezpieczne i wygodne.
