Torbiele jajników – groźne czy nie?

923 komentarze
Autor: Joanna Gniadek

Torbiele jajników (cysty) to łagodne zmiany, które mogą mieć panie w każdym wieku. I choć nie zawsze cysty wymagają leczenia, nawet te najmniejsze torbiele jajników trzeba systematycznie kontrolować. Przyczyny torbieli jajników mogą być różne: zespół policystycznych jajników, endometrioza, skłonność do nich można także odziedziczyć.

Torbiele jajników (cysty) można porównać do baloników wypełnionych płynem lub zgrubiałą tkanką. Mogą powstać w jednym jajniku albo w obu naraz. Zwykle torbiel na jajniku jest wielkości orzecha, ale czasem bywa większa od pomarańczy. Podobnie jak mięśniaki macicy, torbiele mogą się umiejscowić wewnątrz jajnika, w jego ścianie lub na zewnątrz (wtedy trzymają się jajnika cienką szypułą). Torbiele jajników zwykle nie powodują dolegliwości, dlatego dowiadujesz się o nich podczas kontrolnego badania USG. Dopiero gdy są bardzo duże, możesz mieć np. bóle brzucha, wzdęcia, zaparcia, często oddawać mocz. Jak powstają torbiele jajników i które z nich wymagają operacyjnego usunięcia?

Torbiele jajników czynnościowe

U wielu kobiet w okresie rozrodczym w jajnikach pojawiają się torbiele czynnościowe. Dzieje się tak, gdy w trakcie cyklu miesiączkowego zachodzą nieprawidłowe zmiany hormonalne. W czasie prawidłowej owulacji dojrzały pęcherzyk Graafa pęka i uwalnia się z niego gotowa do zapłodnienia komórka jajowa. Pęknięty pęcherzyk przekształca się w tzw. ciałko żółte, które zanika, jeśli nie dojdzie do ciąży. Bywa jednak i tak, że pęcherzyk Graafa nie pęka, ale rośnie. W efekcie powstaje torbiel pęcherzykowa.

Zdarza się również, że ciałko żółte nie zanika (mimo że nie doszło do zapłodnienia) i powstaje z niego torbiel. Oba typy torbieli czynnościowych zwykle nie wymagają leczenia i zanikają po kilku cyklach miesiączkowych. Czasem jednak ginekolog ordynuje terapię hormonalną.

Niekiedy na skutek zaburzeń hormonalnych także niedojrzałe pęcherzyki Graafa zamieniają się w maleńkie torbielki. Jest to tzw. wielotorbielowatość, czyli zespół policystycznych jajników. Takie zmiany na ogół trzeba leczyć lekami hormonalnymi. Kuracja trwa wiele lat. Lekarz dobiera leki regulujące cykl miesiączkowy (najczęściej są to środki antykoncepcyjne). Sprawiają one, że w jajnikach nie tworzą się torbiele, a same jajniki zmniejszają objętość.

Torbiele jajników endometroidalne

Jak szacują lekarze, co trzecia miesiączkująca kobieta miewa kłopoty z endometrium – błoną śluzową wyściełającą macicę od środka. Endometrioza to choroba, w której fragmenty śluzówki mają skłonność do odrywania się i wędrowania po organizmie. Często dostają się do jajników. Z tej tkanki mogą powstać tzw. torbiele endometroidalne (nazywane są czasem czekoladowymi, bo wypełnione są gęstą, ciemną krwią i przypominają kolorem czekoladę). Gdy taka torbiel pęknie i jej zawartość wyleje się do jamy brzusznej, może dojść do zapalenia otrzewnej. A z tym nie ma żartów, bo zapalenie otrzewnej może skończyć się tragicznie. By temu zapobiec, tego typu torbiele na jajnikach (endometroidalne) najczęściej usuwa się operacyjnie.

Torbiele jajników dermatoidalne

Usuwa się też operacyjnie tzw. torbiele dermatoidalne (inaczej – skórzaste). Wiadomo, że zawierają one np. komórki tłuszczowe, włosy, tkankę kostną, a nawet... zęby, które pochodzą z nierozwiniętego płodu. Nie jest znana do końca przyczyna ich powstawania. Jedna z teorii mówi, że prawdopodobnie komórki macierzyste (czyli niezróżnicowane, z których może się rozwinąć dowolna komórka organizmu) kumulują się w jednym miejscu w jajniku i z jakiegoś powodu zaczynają się różnicować, a więc zmieniać w komórki tłuszczowe czy kostne.

Torbiele jajników: diagnostyka

Aby w porę rozpocząć właściwe leczenie (hormonalne, przeciwzapalne albo operacyjne), trzeba najpierw torbiele w jajniku wykryć. Jest to możliwe, jeśli kobiety systematycznie poddają się USG przezpochwowemu. Polskie Towarzystwo Ginekologiczne zaleca, by co roku wykonywała je każda kobieta po 35. roku życia. Ponieważ leczenie hormonalne sprzyja powstawaniu niektórych rodzajów torbieli jajnika, każda kobieta niezależnie od wieku, której zalecono tę formę terapii, powinna co roku poddać się USG przezpochwowemu (pierwsze przed zastosowaniem antykoncepcji, by sprawdzić, czy jajniki są zupełnie zdrowe). Regularne wykonywanie tego badania pozwala również na sprawdzanie efektów terapii – jeśli np. przy torbielach czynnościowych stosuje się hormonoterapię, lekarz może skontrolować, na ile jest ona skuteczna.

Ważne

Ważne

Zwykłe badanie USG nie wystarczy, torbiele jajników ujawnia tylko USG przezpochwowe. Jeśli lekarz wykryje podejrzaną zmianę torbielowato-guzowatą, zleca dalszą diagnostykę – badania hormonalne, a czasem także badanie tzw. markerów nowotworowych (CA 125 i CA 199).

Czy torbiele jajników są dziedziczne?

Ginekolodzy są zdania, że nie dziedziczymy skłonności do powstawania torbieli jajników. Z drugiej jednak strony wiadomo, że zaburzenia hormonalne sprzyjają rozwojowi niektórych typów torbieli. Jeśli u matki takie zaburzenia pojawiały się, córka też może mieć problemy z utrzymaniem równowagi hormonalnej w organizmie. A jeśli tak, to może mieć również większą skłonność do powstawania torbieli jajników niż kobiety nieobarczone takim dziedzictwem. Jednak nie oznacza to także, że dolegliwości te muszą wystąpić. Ale kobiety obciążone genetycznie powinny trzymać rękę na pulsie i regularnie odwiedzać ginekologa.

Torbiele jajników: leczenie

Jeśli lekarz zdecyduje, że wystarczy obserwować torbiele, nie ma powodów do niepokoju. Ale jeśli powie, że konieczna jest operacja, nie zwlekaj z decyzją, bo torbiele jajnika mogą być groźne. Formę torbieli mają także nowotwory jajników. Ponieważ – podobnie jak inne torbiele – zwykle nie dają żadnych dolegliwości, często wykrywane są zbyt późno. Zdarza się też, że torbiele się skręcają, pękają, powodując krwotok do otrzewnej, bywają przyczyną ropni jajnika, czasem uszkadzają tkankę jajnika (z tego powodu jajnik trzeba później usunąć). Kobieta, która raz miała torbiele jajnika i została wyleczona, ma tendencje do tworzenia się nowych cyst. W takim przypadku musi robić badania kontrolne. O tym, jak często, decyduje lekarz prowadzący (kontrolne wizyty nie rzadziej niż raz na rok!).

Polecamy
Nowotwory jajników - objawy, diagnostyka, leczenie raka jajnika

Nowotwory jajników - objawy, diagnostyka, leczenie raka jajnika

Nowotwory jajników należą do najbardziej podstępnych. Rozwijając się, rak jajnika długo nie daje objawów. Zmiany w jajnikach można wykryć dzięki ...

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 02.06.2016

Komentarze (1 - 10 z 923)
kasieńka, 24.11.2016 12.08
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja mam takie pytanie mam torbiele 3 raz w ciągu 3lat i do tego doszedł płyn w macicy.Jestem na etapie leczenia choć teraz nie jest łatwo bo mam dużo małych torbielików na lewym torbielu a na prawym 3 duże jeden w tym krwionośny i zastanawiam się czy będę miała problem z zajściem w ciąże bo te torbiele niszczą jajniki proszę o rade lub opisaniu swojego przypadku mam 21 lat
 
Basia, 23.11.2016 13.30
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Witam ja dowiedziałam się o mojej cyscie w wieku 18 lat jednak dała sie we znaki w wieku 22 lat. Byłam na basenie i w jednej chwili dostałam takiego bólu brzucha ze nie da sie go opisać. Po kilku godzinach dopiero zdecydowałam sie pójść na pogotowie gdzie dostałam kroplówkę, przypomniało mi sie ze miałam kiedyś cystę leczona wprawdzie ale niestety z biegiem czasu to zaniedbałam. Kiedy wspomniałam o tym pielęgniarce powiedziała ze w tym wieku nie jest to możliwe i te bóle napewno nie sa tym spowodowane. Oczywiście na drugi dzień ginekolog do którego ssie wybrałam jednoznacznie stwierdził ze to wina cysty była wielkości pomarańczy i doszło do jakiegoś stanu zapalnego. Kilka tygodni później byłam już po laparoskopii, na szczęście udała sie I nie był potrzebny zabieg chirurgiczny ( przy tak dużej cyscie). Minęło już 8 lat zaszłam w ciąże także cysta w tym i nie przeszkodziła :)
 
Ulia, 20.10.2016 13.04
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
miałam 6 cm torbiel na jajniku sama się wchłoneła :)
 
Julka, 07.09.2016 23.23
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Witajcie drogie Panie, dzisiaj wykryto u mnie ze mam torbiele z lewej strony 3cm z prawej 2cm. Lekarz ginekolog stwierdził ze trzeba je usunąć operacyjnie jak najszybciej. Operacje mam zaplanowana na grudzień. Dodam ze mam 24 lata. Czy mogę mieć pózniej jakieś problemy z zajściem w ciąże ? Prosze o odpowiedz
 
X, 23.06.2016 12.03
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Cześć, nie chcę nikomu niczego doradzać, bo pewnie każdy przypadek jest inny i każdy sam musi podjąć decyzję po konsultacji z lekarzem, a najlepiej z dwoma... Opiszę jednak swój przypadek - w marcu przypadkowo wyszło podczas badania, że mam na prawym jajniku cystę o średnicy około 3cm. Lekarz, miałam wrażenie, trochę był zaniepokojony - dał mi silne środki przeciwzapalne (doodbytnicze :( i kazał przyjść po dwóch trzech tygodniach do kontroli, mówiąc, że jak nie zniknie to operacja... :( Środków przeciwzapalnych nie mogłam stosować, bo myślałam, że pęknie mi brzuch, miałam straszne boleści jelit, biegunkę i czułam się strasznie. Po trzech dniach odpuściłam. Doktor, gdy do niego zadzwoniłam, żeby dał mi coś innego, powiedział, że niczego innego nie ma i że odczekać trzy tygodnie i przyjść do kontroli... Do kontroli nie poszłam w wyznaczonym terminie - z powodów różnych - wielu spraw, zabiegania etc. No i wczoraj byłam u lekarza (innego - u mojej pani doktor, bo w marcu była na miesięcznym urlopie i wówczas poszłam do kogoś innego). Dusze miałam na ramieniu, bo bałam się, że lekarka powie mi, że cysta jest wielka i że operacja... A tuu, okazuje się, że NIC NIE MA!!! Sama się wchłonęła... Tak więc dziewczyny - kontrolujcie, pilnujcie, ale nie martwcie się na zapas, bo ponoć czasami jest tak, że cysty się pojawiają, znikają i nawet o tym nie wiemy, że je miałyśmy... Dbajcie o siebie i róbcie systematycznie badania a wszystko będzie gut :)
 
Kasia20, 05.06.2016 10.15
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Hej. Dwa dni temu lekarz wykrył u mnie torbiel na lewym jajniku Jest on rozmiaru 3,38x2,80. Przy tym od już dwóch miesięcy mam bardzo dziwne miesiączki. Teraz miałam okres bez przerwy przez dwa tygodnie potęguje miałam z dwa/trzy dni przerwy i teraz plamienia codziennie, raz mniej obfite raz bardziej. No i wreszcie udałam się do ginekologa na badanie i wyszło co się dzieje. Ze na lewym jajniku mam cystę. Sprawdził tez błonę śluzowa i wszystko dobrze z nią jest. Lekarz chciał mnie zatrzymać w szpitalu żeby zrobić zabieg lyzeczkowania błony śluzowej i poddać ja badania ale z racji ze jestem w PL tylko na chwile to cieżko jest to zrobić, bo na wyniki i tak trzeba czekać z dwa tygodnie. Mówi ze można by to leczyć hormonami ale bez badań mi nie chce niczego przepisać. I chodzę teraz od kad się tego dowiedziałam i zamartwiam się co robić dalej. Mam dopiero 20 lat. Jeżeli jest tu jakaś miła osoba co by mogła coś więcej napisać do mnie na e-mail coś więcej na ten temat lub własne doświadczenia była bym bardzo wdzięczna. Katarzynareichel@gmail.com
 
jk, 01.02.2016 23.01
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Hej.ja tez mam torbiele na jajnikach.na jednym dwa na drugim trzy.jeden lekarz twierdzil ze to czynnosciowe. Kolejny ze endometrialne.zaden nie podjal sie leczenia hormonami.ten ktory twierdzi ze mam endo chce mnie ciac jak tylko sie zdecyduje.na razie sugeruje starac sie o dziecko bo przy endo wiekszosc zachodzi.mam jeszcze tsh podwyzszone i teraz je zbijam z 4.6 na 2.8 mi spadlo.ciazy nie widac a pol roku od wizyty minelo..jestem u kresu.boje sie czy nie wytna mi jajnikow.a okresy mam skape to nie wiem czy jedna kobieta ma skape druga obfite
 
jk, 01.02.2016 22.58
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Dodam ze ja mam skape miesiaczki i niebolesne od czasu urodzenia syna - ma 13 lat. Natomiast przed okresem mam plamienia brazowe i po okresie tez ale bledsze nawet do 12 dnia cyklu
 
jk, 01.02.2016 22.55
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Hej.ja tez mam torbiele na jajnikach.na jednym dwa na drugim trzy.jeden lekarz twierdzil ze to czynnosciowe. Kolejny ze endometrialne.zaden nie podjal sie leczenia hormonami.ten ktory twierdzi ze mam endo chce mnie ciac jak tylko sie zdecyduje.na razie sugeruje starac sie o dziecko bo przy endo wiekszosc zachodzi.mam jeszcze tsh podwyzszone i teraz je zbijam z 4.6 na 2.8 mi spadlo.ciazy nie widac a pol roku od wizyty minelo..jestem u kresu.boje sie czy nie wytna mi jajnikow
 
opp, 23.01.2016 21.50
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
chyba luteine!
 
następne »
strona 1 z 93
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
ENDOMETRIOZA: objawy, diagnoza, leczenie endometriozy ENDOMETRIOZA: objawy, diagnoza, leczenie endometriozy

Endometrioza, czyli podwójna miesiączka - objawy, leczenie, diagnoza. Czy można mieć podwójną...

więcej

73721

Mięśniaki macicy: rodzaje, objawy i leczenie mięśniaków macicy Mięśniaki macicy: rodzaje, objawy i leczenie mięśniaków macicy

Mięśniaki macicy to łagodne guzy gładkokomórkowe (włókniaki), które rozwijają się w ścianach...

więcej

64415

Upławy: o czym świadczy kolorowa wydzielina z pochwy? Upławy: o czym świadczy kolorowa wydzielina z pochwy?

Biała, żółtozielonkawa, szara, a także różowa lub brązowa wydzielina z pochwy to upławy. Zmieniona...

więcej

58053

Torbiele jajników – groźne czy nie? Torbiele jajników – groźne czy nie?

Torbiele jajników (cysty) to łagodne zmiany, które mogą mieć panie w każdym wieku. I choć nie...

więcej

55311

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Proszę sprawdzić samej, jaki jest poziom awidności (różne zakresy referencyjne). Jeśli awidność jest wysoka, to znaczy, że do zakażenia doszło dawno i nie wymaga Pani obecnie żadnego leczenia. Jeśli...

W grzybicy paznokci stosujemy w zależności od jej zaawansowania (czyli obszaru zajętej płytki) leki w postaci lakieru do paznokci lub tabletki. Dodatkowo o wyborze leku decyduje wyhodowany...

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.