SEN - błyskawiczna regeneracja ciała i psychiki

10 komentarze
Autor: Anna Krasuska

Sen jest niezbędny dla zachowania zdrowia ciała i umysłu. Nie bez powodu mówi się, że sen to najlepszy kosmetyk. Podczas snu twój mózg naprawia uszkodzenia, porządkuje i zapamiętuje nowe informacje, a niekiedy nawet rozwiązuje problemy, z którymi nie radzisz sobie na jawie.

Jaka jest rola snu? Niektórzy twierdzą, że sen to strata czasu. We współczesnym społeczeństwie występuje nawet tendencja do wydłużania okresu aktywności dobowej kosztem snu. To błąd. Badania naukowe dowodzą, że sen ma fundamentalne znaczenie dla zdrowia, a jego brak może szybciej doprowadzić do śmierci niż brak jedzenia. 

Już po 2–3 nieprzespanych nocach dramatycznie pogarsza się kondycja fizyczna i psychiczna, słabnie pamięć i zdolność koncentracji. Niedobór snu wpływa ujemnie na aktywność, obniża odporność na choroby, zwiększa ryzyko wypadków. Krótko mówiąc: sen to zdrowie. Ale co tak naprawdę kryje się za tym sloganem?

Nie przegap

Sen - błyskawiczna naprawa organizmu

Podczas snu następuje regeneracja całego organizmu, a przede wszystkim naprawianie uszkodzeń powstałych w mózgu w czasie czuwania.
- Sen z punktu widzenia medycznego to po prostu wyłączenie aktywności ośrodkowego układu nerwowego i jego odnowa na poziomie fizycznym. To jest ta najbardziej podstawowa funkcja snu, ale oczywiście nie jedyna - tłumaczy doktor Michał Skalski, psychiatra z Katedry I Kliniki Psychiatrycznej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.
W czasie snu występują dwa stany, które w ciągu nocy przeplatają się ze sobą. Stan NREM (Non Rapide Eyes Movement - bez szybkiego ruchu gałek ocznych) to sen głęboki, spokojny, wolnofalowy (częstotliwość fal mózgowych jest wtedy najmniejsza). Dzieli się on na cztery fazy. Pierwsza trwa zaledwie kilka minut i jest to stan pół snu, pół jawy. W drugiej i trzeciej fazie sen stopniowo pogłębia się, aby wejść w czwartą, najgłębszą. Aktywność mózgu niemal całkowicie wtedy zanika. W tej właśnie fazie mózg intensywnie się regeneruje na poziomie komórkowym, czysto chemicznym.
- Niektórzy naukowcy twierdzą, że to najważniejsza, a wręcz jedyna funkcja snu. Uważają, że marzenia senne nie mają większego znaczenia dla naszego zdrowia - mówi dr Michał Skalski. - Ale jak w takim razie wytłumaczyć fakt, że u ludzi po wypadkach, z uszkodzeniami mózgu, wzrasta ilość snu REM, czyli fazy z marzeniami sennymi, co przyśpiesza zdrowienie?

Przetwarzanie danych podczas snu

Sen REM (Rapide Eyes Movement - z szybkimi ruchami gałek ocznych), podczas którego tworzone są marzenia senne (nazywany inaczej paradoksalnym), jest to sen aktywny. Mózg wówczas intensywnie pracuje, choć w odmienny sposób niż w czasie czuwania. U zdrowego dorosłego człowieka stan ten zajmuje około jednej czwartej nocy i przebiega cyklicznie (na zmianę z NREM), przy czym kolejne fazy REM są coraz dłuższe (to dlatego nad ranem mamy najwięcej snów). W fazie tej nasze mięśnie wiotczeją, dzięki czemu nie podążamy za swoimi snami (nasze ciało pozostaje w bezruchu, chociaż we śnie np. biegniemy).
Nie ma wyraźnych danych co do tego, jaki wpływ na nasze życie mają marzenia senne, wiadomo jednak z całą pewnością, że podczas snu REM mózg wykonuje niezwykle ważną pracę. To wtedy właśnie porządkowane i segregowane są informacje zgromadzone w ciągu dnia.
- W fazie REM dochodzi do uwrażliwienia receptorów, które w ciągu dnia będą odpowiadać na rozmaite bodźce zewnętrzne - wyjaśnia dr Michał Skalski. - Odbudowywane są też neuroprzekaźniki. Mózg zapełnia nimi swoje magazyny i czerpie z nich w stanie czuwania. To ważne, bo przy niedoborze neuroprzekaźników pojawia się choroba, np. depresja.
W uproszczeniu można powiedzieć, że w fazie NREM następuje regeneracja fizyczna mózgu, natomiast w fazie REM jego regeneracja funkcjonalna. Stan snu paradoksalnego to ponadto stan, w czasie którego dochodzi do utrwalania śladów pamięci. To wtedy następuje proces uczenia się nowych informacji. Mózg układa i segreguje. Jest jak gospodyni, która robi porządki na półkach, decydując o tym, co się przyda, a co nie, co można odłożyć gdzieś dalej, a co wyrzucić. Głównym kryterium, jakim mózg kieruje się podczas tej pracy, jest kryterium przetrwania, a zatem zapamiętywane są te informacje, które zdaniem mózgu w danej chwili są nam najbardziej potrzebne.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Jak wstawać wypoczętym? Metody na "oswojenie budzika"

Jak wstawać wypoczętym? Metody na "oswojenie budzika"

sen
Kalkulator snu, czyli jak wyliczyć o której iść spać, żeby się wyspać

Kalkulator snu, czyli jak wyliczyć o której iść spać, żeby się wyspać

sen
SPANIE - podczas snu MÓZG też pracuje

SPANIE - podczas snu MÓZG też pracuje

sen
Marzenia senne czyli jak interpretować sny

Marzenia senne czyli jak interpretować sny

sen
9 rad na dobry sen, czyli o sprzyjającej atmosferze w sypialni

9 rad na dobry sen, czyli o sprzyjającej atmosferze w sypialni

sen
Jak się wyspać? Jak długo musisz spać, by być w formie?

Jak się wyspać? Jak długo musisz spać, by być w formie?

sen
Zdjęcia: thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 04.04.2014

Komentarze (1 - 10 z 10)
MietekJS, 04.12.2015 11.43
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
trzeba się wysypiać dlatego że Odpowiednia długość i jakość snu może przyspieszyć regenerację u osób zmagających się z przeziębieniem lub grypą. jakiś czas temu gdy byłem chory przeczytałem w tym artykule co nieco więc odsyłam http://www.ecocafe.pl/sen
 
olk, 19.05.2014 12.00
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Sen ma ogromne znaczenie dla funkcjonowania komórek nerwowych oraz mózgu.
 
Pustka, 04.05.2014 09.52
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mam pytanko bo ostatnio miałam dziwny sen tak jakby przerywany .By zasnąć pomaga mi wymyślanie różnych zdarzeń i w pewnym momencie nie myśląc o Religi przerywany sen religijny mi się ujawnił czy to normalne w wieku 12lat?
 
tom, 06.01.2010 14.23
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
to dla ALMY !!!duzej
 
Maras, 06.07.2009 10.40
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
no faktycznie dziwne... Pewnie musisz nauczyć się z tym żyć, bo nie sądzę, że lekarz coś ci pomoże.
 
Arnold, 05.07.2009 11.01
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Właśnie nie bardzo,ciało śpi bo nie moge się poruszać,a ja wiem o tym i prubuje wstac ,poniewaz jest wtedy dziwne uczucie bezradności,jest to coś dziwnego
 
Do Arnolda, 03.07.2009 09.48
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
he he nie bardzo rozumiem, śpisz, ale nie spisz? Jak poznajesz, że ciało spi, a mózg nie, nie możesz niczym ruszyć? A jeśli towarzyszy ci przy tym sen no to przecież spisz...
 
Arnold, 03.07.2009 00.06
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mam jedno pytanie które chciałbym zeby ktoś odpowiadając mi na nie troche mi o tym powiedział .Dlaczego idąc spać często zdarza mi się sytuacja w któej można powiedziec "śpiąc nie śpie" czyli mój mózg nie śpi a ciało tak i wiedzą o tym wszystich prubuje natychmiast wstać.Zdarza się to odrazu gdy tylko trochę przysnę.Nieraz sytuacja powtarza sie nie co dziennie ale,po obudzeniu i sprubowaniu usnąć ,znowu dzieje się to samo.Nieraz towarzyszy mi przy tym sen ,ale rzadko.Jest to problem ktury nie pozwala mi spać.
 
Piotr, 04.02.2009 18.01
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
W\g doktora Michała Skalskiego w czwartej fazie [najgłębszej] aktywność mózgu niemal całkowicie zanika i wtedy intensywnie się regeneruje na poziomie komórkowym,czysto chemicznym.Interesuje mnie jak długo ta faza trwa w minutach ?
 
piotr, 04.02.2009 17.45
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Jak długo trwa ta czwarta najgłębsza faza snu,ile minut?
 
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Skutki stresu, czyli co ci może grozić, gdy żyjesz w ciągłym napięciu Skutki stresu, czyli co ci może grozić, gdy żyjesz w ciągłym napięciu

Skutki przewlekłego stresu to osłabienie układu odpornościowego, zaostrzanie objawów wielu chorób...

więcej

21159

Trening mózgu, czyli ćwiczenia na dobrą PAMIĘĆ Trening mózgu, czyli ćwiczenia na dobrą PAMIĘĆ

Wypróbuj cztery ćwiczenia dla mózgu, wzmacniające pamięć. W czasach, kiedy bombardowani jesteśmy...

więcej

15159

Jak się wyspać? Jak długo musisz spać, by być w formie? Jak się wyspać? Jak długo musisz spać, by być w formie?

Jak długo spać, by się wyspać? Sen to bardzo indywidualna sprawa. Jednym, wystarcza 5 godzin snu,...

więcej

12317

Symbolika kolorów, czyli o czym mówi KOLOR Symbolika kolorów, czyli o czym mówi KOLOR

Wybór ubioru w określonym kolorze jest tylko pozornie przypadkowy. W rzeczywistości barwa, po którą...

więcej

11739

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Żeby postawić diagnozę, potrzebowałabym jeszcze wielu dodatkowych informacji, m.in. takich, czy są podstawy do tego, czy rzeczywiście mogą to być zaburzenia na tle nerwowym, ponieważ rzeczywiście...

Z tego, co zrozumiałam, to ewentualna ciąża nie jest jeszcze potwierdzona, więc warto upewnić się, czy ten strach, który Pani teraz towarzyszy, ma prawdziwy powód. Sytuacja może wydawać się bez...

Dziękuję za post - rzeczywiście nieco intrygujący. To dobry pomysł porozmawiać z psychologiem o córce - być może bardziej o domowym klimacie i jej różnych, ale także Pani różnych przeżyciach....

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.