Myjesz zęby w ten sposób? Możesz niszczyć szkliwo 135 razy szybciej. Eksperci ostrzegają

2026-01-26 12:12

Myślisz, że im mocniej szorujesz zęby, tym są zdrowsze? To jeden z najgroźniejszych mitów. Badania pokazują, że popularny błąd podczas higieny zębów drastycznie zwiększa ryzyko nadwrażliwości i bólu. Sprawdź, dlaczego twoja szczoteczka może być twoim największym wrogiem.

Młoda blondynka z zaciśniętymi oczami zbyt mocno szczotkująca zęby różową szczoteczką, co symbolizuje ryzyko niszczenia szkliwa. W tle mężczyzna myjący zęby. Poradnik Zdrowie ostrzega przed złymi nawykami w higienie jamy ustnej.

i

Autor: PeopleImages Młoda blondynka z zaciśniętymi oczami zbyt mocno szczotkująca zęby różową szczoteczką, co symbolizuje ryzyko niszczenia szkliwa. W tle mężczyzna myjący zęby. Poradnik Zdrowie ostrzega przed złymi nawykami w higienie jamy ustnej.
  • Badania ujawniają, że szczoteczka o średniej twardości włosia aż 135-krotnie zwiększa ryzyko nadwrażliwości zębów
  • Nagły ból przy zimnych napojach i cofające się dziąsła to główne objawy zbyt mocnego mycia zębów
  • Eksperci ostrzegają, że mycie zębów bezpośrednio po spożyciu kwaśnych produktów prowadzi do nieodwracalnych uszkodzeń szkliwa
  • Współczynnik RDA pasty powyżej 100 jest uznawany za wysoko abrazyjny i potencjalnie szkodliwy dla szkliwa

Zbyt mocne mycie zębów to częsty błąd. Czym jest abrazja i kogo dotyczy?

Chęć posiadania idealnie czystych zębów sprawia, że wielu z nas szoruje je z całej siły, wierząc w zasadę „im mocniej, tym lepiej”. Niestety, takie podejście przynosi więcej szkody niż pożytku i prowadzi do mechanicznego ścierania szkliwa. Zjawisko to, nazywane przez stomatologów abrazją, powoduje nie tylko nieestetyczne ubytki, ale także bolesne cofanie się dziąseł.

Badania opublikowane w „The Impact of Toothbrushing on Oral Health” pokazują, że siła nacisku jest tu kluczowa. Przeciętny człowiek podczas szczotkowania wywiera siłę około 1,6 N, co jest niebezpiecznie blisko progu 1,8 N, uznawanego za krytyczny dla powstawania uszkodzeń tkanek zęba.

Co ciekawe, analiza przedstawiona na łamach „The Influence of demographic variables...” wskazuje, że problem ten narasta z wiekiem. Aż 78% osób po 60. roku życia ma widoczne ubytki spowodowane zużyciem szkliwa, podczas gdy w grupie wiekowej 18-30 lat zjawisko to praktycznie nie występuje.

Poradnik Zdrowie: Zdrowo Odpytani, odc. 8 Stomatologia

Ból przy zimnym i cofające się dziąsła. Sprawdź, czy nie myjesz zębów za mocno

Najczęstszym i najbardziej dokuczliwym sygnałem alarmowym jest nagły, ostry ból zęba podczas picia zimnych napojów lub jedzenia lodów, czyli klasyczny objaw nadwrażliwości. Warto też dokładnie przyjrzeć się swoim zębom w lustrze. Wrażenie, że stały się one dłuższe niż kiedyś, może świadczyć o recesji, czyli postępującym cofaniu się dziąseł.

Dobrze jest także zwrócić uwagę na charakterystyczne ubytki w kształcie litery V tuż przy linii dziąseł, które stomatolog może łatwo zdiagnozować podczas wizyty kontrolnej. Problem nadwrażliwości zębów jest niezwykle powszechny, a jak wynika z badań opublikowanych w ubiegłym roku, w niektórych populacjach dotyka on nawet ponad połowy dorosłych.

Twardość szczoteczki i wskaźnik RDA. Jak wybrać pastę, by nie niszczyć szkliwa?

Okazuje się, że wybór odpowiednich narzędzi do higieny jamy ustnej ma fundamentalne znaczenie. Wyniki badania przytoczonego w „Factors Influencing Tooth Sensitivity” są alarmujące. Używanie szczoteczki o średniej twardości włosia zwiększa ryzyko pojawienia się nadwrażliwości aż 135-krotnie w porównaniu do modeli z miękkim włosiem. Równie ważny jest dobór pasty do zębów, a konkretnie jej współczynnik ścieralności, określany wskaźnikiem RDA (Relative Dentin Abrasivity).

Eksperci są zgodni, że pasty o wskaźniku RDA powyżej 100 można uznać za wysoko abrazyjne, a te powyżej 150 mogą być potencjalnie szkodliwe dla szkliwa. Bezpiecznym wyborem są produkty z RDA poniżej 70. Dla osób, które mają problem z kontrolowaniem siły nacisku, dobrym rozwiązaniem może być szczoteczka elektryczna z wbudowanym czujnikiem ciśnienia. Taki sprzęt automatycznie zwalnia lub sygnalizuje, gdy szczotkowanie jest zbyt mocne, chroniąc w ten sposób zęby i dziąsła.

Jaką techniką myć zęby, by ich nie niszczyć? Metoda Bassa i zasada 30 minut

Kluczem do sukcesu jest technika, a nie siła. Stomatolodzy często polecają metodę Bassa, która polega na ustawieniu szczoteczki pod kątem 45 stopni do linii dziąseł i wykonywaniu delikatnych, wymiatających lub wibrujących ruchów. Niezwykle istotny jest także odpowiedni moment mycia zębów, zwłaszcza po spożyciu kwaśnych produktów, takich jak soki owocowe, wino czy napoje gazowane.

Jak wykazały badania sprzed dwóch lat, połączenie kwasów z agresywnym szczotkowaniem prowadzi do znacznie większej utraty szkliwa niż każdy z tych czynników osobno. Dlatego po zjedzeniu lub wypiciu czegoś kwaśnego warto odczekać co najmniej 30 minut, zanim sięgniemy po szczoteczkę.

Poradnik Zdrowie Google News