- Konsultacja lekarska jest niezbędna, gdy chrypka u osoby dorosłej utrzymuje się od 2 do 4 tygodni
- U dzieci za niepokojący objaw uznaje się zmianę brzmienia głosu trwającą dłużej niż 7 dni
- Powodem problemów z krtanią może być refluks żołądkowo-przełykowy, alergia lub przewlekłe nadużywanie głosu
- Pilnej diagnostyki wymagają sytuacje, gdy chrypce towarzyszy trudność w oddychaniu lub guz na szyi
- Według Mayo Clinic o przewlekłym zapaleniu krtani świadczy chrypka trwająca powyżej 3 tygodni
Przewlekła chrypka. Ile trwa i kiedy to już problem?
Chrypka to zmiana brzmienia głosu. Może być szorstki, matowy, ściszony albo wymagać większego wysiłku podczas mówienia. Najczęściej pojawia się po przeziębieniu lub przeciążeniu głosu i mija w ciągu kilkunastu dni, ale jeśli nie ustępuje mimo odpoczynku i domowych sposobów, warto potraktować ją poważniej.
Mayo Clinic podaje, że o przewlekłym zapaleniu krtani mówi się wtedy, gdy chrypka utrzymuje się ponad 3 tygodnie. U dorosłych zaleca się konsultację, gdy zmiana głosu trwa od 2 do 4 tygodni. U dzieci za niepokojący sygnał uznaje się chrypkę trwającą dłużej niż 7 dni.
Najczęstsze przyczyny chrypki: infekcja, refluks, alergia i przeciążenie głosu
Przyczyn chrypki może być kilka. MedlinePlus Medical Encyclopedia podaje, że najczęściej odpowiadają za nią infekcje górnych dróg oddechowych, które zwykle ustępują w ciągu 2 tygodni. Jeśli objawy trwają dłużej, lekarz bierze pod uwagę także inne czynniki drażniące krtań lub wpływające na jej budowę:
- refluks żołądkowo-przełykowy (GERD), czyli cofanie się treści żołądkowej
- alergie oraz wdychanie substancji drażniących
- nadużywanie głosu poprzez krzyk lub śpiew, co prowadzi do powstawania guzków
- przewlekły kaszel
- intensywne palenie tytoniu lub częste spożywanie alkoholu
- problemy z tarczycą, w tym niedoczynność tego narządu
Rzadziej długotrwała zmiana głosu bywa związana z poważniejszymi chorobami, w tym nowotworami gardła, krtani lub płuc. Może też wynikać z uszkodzenia nerwów sterujących mięśniami krtani, na przykład po urazie albo po operacji.
Kiedy z chrypką pilnie do laryngologa? Objawy alarmowe
Nie zawsze warto czekać 3 tygodnie, żeby skonsultować chrypkę. Są objawy, które wskazują, że diagnostyka powinna odbyć się szybciej. Publikacja w czasopiśmie Otolaryngology–Head and Neck Surgery zwraca uwagę, że szczególną czujność powinny zachować osoby zawodowo pracujące głosem, na przykład nauczyciele, aktorzy i śpiewacy.
Jeśli chrypka dotyczy ciebie lub kogoś bliskiego, zwróć uwagę na objawy, które wymagają szybkiej konsultacji:
- pojawienie się wyczuwalnego guza lub zgrubienia na szyi
- trudności z oddychaniem lub słyszalny świst podczas brania wdechu (stridor)
- przebyte niedawno operacje głowy, szyi lub klatki piersiowej
- niedawna intubacja, na przykład podczas zabiegu chirurgicznego
- historia długoletniego palenia papierosów
Laryngoskopia. Jak wygląda badanie krtani i co wykrywa?
Podstawowym badaniem oceniającym stan strun głosowych jest laryngoskopia. Robert J. Stachler z Wayne State University opisuje wytyczne, według których lekarz powinien wykonać to badanie, jeśli chrypka nie ustępuje lub nie poprawia się w ciągu 4 tygodni. Badanie jest bezbolesne i pozwala obejrzeć krtań w powiększeniu, co daje więcej informacji niż zwykłe zajrzenie do gardła.
Laryngoskopia pomaga wykryć zmiany, których nie widać podczas zwykłego badania gardła. Może ujawnić polipy, guzki śpiewacze, brodawczaki oraz zmiany nowotworowe na wczesnym etapie. Im wcześniej zostaną rozpoznane, tym szybciej można wdrożyć leczenie.
Gdzie zgłosić się z przewlekłą chrypką? POZ, skierowanie i dalsza diagnostyka
W Polsce pierwszym krokiem przy przewlekłej chrypce jest zwykle wizyta u lekarza rodzinnego w ramach POZ. Serwis pacjent.gov.pl podaje, że lekarz przeprowadza wywiad i w razie potrzeby wystawia skierowanie do laryngologa. Przewlekła chrypka jest też wymieniana jako jeden z objawów nowotworów głowy i szyi, dlatego nie warto jej bagatelizować.
Jeśli głos nie wraca do normy przez 21 dni, warto skonsultować się ze specjalistą. Gdy problem trwa około miesiąca, nie opieraj leczenia wyłącznie na tabletkach do ssania i płukankach. Kluczowe jest obserwowanie czasu trwania objawu i szybka reakcja, szczególnie jeśli palisz papierosy lub w rodzinie występowały nowotwory krtani.
8
Źródła:
