- Każdego dnia kilkunastu Polaków traci kończyny dolne z powodu powikłań cukrzycy, co prowadzi do utraty samodzielności i znacznego pogorszenia jakości życia.
- Wielu tych dramatycznych amputacji można by uniknąć, gdyby system opieki nad pacjentami z tzw. stopą cukrzycową był lepiej zorganizowany.
- Nadzieję na zmianę przynoszą wyniki pilotażowego programu z Szamotuł, gdzie udało się uratować kończyny u blisko 95 procent zagrożonych pacjentów.
Dramatyczny bilans powikłań - każdego dnia kilkanaście amputacji
Cukrzyca to choroba, która niesie ze sobą wiele poważnych konsekwencji. Jedną z najbardziej dramatycznych są powikłania dotyczące stóp, prowadzące nierzadko do amputacji. Jak alarmuje diabetolog dr Piotr Liszkowski, każdego roku w Polsce przeprowadza się około 6 tysięcy tak zwanych wysokich amputacji kończyn dolnych. To oznacza, że każdego dnia kilkunastu Polaków traci nogę z powodu tej podstępnej choroby.
Amputacja to nie tylko fizyczna utrata części ciała. Dla wielu chorych oznacza ona także utratę samodzielności, koniec aktywności zawodowej i wieloletnią zależność od wsparcia bliskich. "Pacjent nie traci wyłącznie kończyny, ale często także część swojej niezależności, poczucia bezpieczeństwa i aktywności społecznej. Dlatego amputacja powinna być ostatecznością, a nie pierwszym rozwiązaniem" - zaznacza dr Piotr Liszkowski.
Stopa cukrzycowa - niewidzialny wróg 300 tysięcy Polaków
Problem dotyka znacznie większej grupy osób, niż mogłoby się wydawać. Według specjalistów, w Polsce nawet 300 tysięcy osób może wymagać leczenia powikłań związanych ze stopą cukrzycową. Jest to zespół zmian i uszkodzeń stopy, który pojawia się u osób z cukrzycą. Obejmuje rany, owrzodzenia, a także uszkodzenia nerwów i naczyń krwionośnych, które prowadzą do niedokrwienia i infekcji.
Kluczowym problemem, który utrudnia skuteczną walkę z chorobą, jest brak spójnego systemu opieki. Pacjenci często błąkają się od jednego specjalisty do drugiego, tracąc cenny czas. A czas, w przypadku stopy cukrzycowej, ma znaczenie fundamentalne dla powodzenia terapii. Każdy dzień zwłoki może pogorszyć stan kończyny i zwiększyć ryzyko amputacji.
Pilotaż w Szamotułach - nadzieja na lepsze leczenie
Jest jednak nadzieja, że ten dramatyczny trend można odwrócić. Dr Liszkowski przypomniał o zakończonym niedawno pilotażu leczenia stopy cukrzycowej w Szamotułach, w województwie wielkopolskim. Program objął 250 pacjentów, którzy wcześniej byli kwalifikowani do amputacji.
Zamiast poddać się interwencji chirurgicznej, chorzy otrzymywali kompleksową opiekę, obejmującą leczenie chirurgiczne, diabetologiczne, terapię zakażeń oraz leczenie chorób współistniejących. Wyniki są spektakularne. "Około 60 procent pacjentów uzyskało całkowite wygojenie rany. Wysokie amputacje były konieczne jedynie u 10 pacjentów. Oznacza to skuteczność ratowania kończyn sięgającą około 95 procent" - podsumował diabetolog.
Tak wysoki wskaźnik skuteczności pokazuje, że odpowiednia organizacja leczenia i holistyczne podejście do pacjenta mogą uratować tysiące kończyn. Ekspert podkreśla, że ratowanie kończyn jest korzystne nie tylko dla pacjentów, ale także dla finansów publicznych, ponieważ koszty amputacji, rehabilitacji i późniejszej opieki są bardzo wysokie.
Sieć wyspecjalizowanych ośrodków i sztuczna inteligencja na ratunek
W oparciu o pozytywne doświadczenia z Szamotuł, dr Liszkowski apeluje o stworzenie w Polsce sieci wyspecjalizowanych ośrodków leczenia stopy cukrzycowej. Takie rozwiązania, funkcjonujące od lat w krajach takich jak Wielka Brytania czy Hiszpania, znacząco poprawiają rokowania pacjentów. W walce z powikłaniami cukrzycy może pomóc również nowoczesna technologia.
Trwają prace nad aplikacją Nieamputuj.pl, która wykorzystuje sztuczną inteligencję do wspomagania diagnostyki stopy cukrzycowej. Narzędzie analizuje zdjęcia rany wykonane przez pacjenta, a następnie pomaga ocenić, czy konieczna jest pilna konsultacja specjalistyczna. Obecnie aplikacja przechodzi proces certyfikacji jako wyrób medyczny.
Takie rozwiązania mogą przyspieszyć wykrywanie problemów i umożliwić wczesne wdrożenie leczenia, zanim dojdzie do nieodwracalnych zmian.
