Holter EKG: co to za badanie i jak działa rejestrator
Holter EKG to przenośny rejestrator, który przez 24 lub 48 godzin zapisuje pracę serca. W odróżnieniu od krótkiego EKG wykonywanego w gabinecie, Holter rejestruje rytm także podczas codziennych aktywności. Dzięki temu łatwiej ocenić, jak serce reaguje na wysiłek, stres i sen.
Badanie jest bezbolesne i nieinwazyjne. Na klatce piersiowej przykleja się elektrody, czyli małe plastry przewodzące sygnał. Elektrody są połączone kablami z rejestratorem, który można nosić w kieszeni albo w pokrowcu na szyi lub przy pasku.
MedlinePlus podaje, że po zakończeniu monitorowania trzeba oddać rejestrator do placówki, która wykonywała badanie. Dopiero wtedy zapis jest analizowany pod kątem ewentualnych nieprawidłowości rytmu serca. W trakcie badania warto funkcjonować możliwie normalnie i nie rezygnować z typowej aktywności.
Kiedy zleca się Holter EKG i co ma wykryć badanie
Holter EKG zleca się wtedy, gdy objawy nie występują stale, tylko pojawiają się i znikają w ciągu dnia. W gabinecie rytm serca może być prawidłowy, mimo że dolegliwości wracają w konkretnych sytuacjach. Całodobowy zapis pomaga uchwycić te epizody, niewidoczne w krótkim EKG spoczynkowym.
Holter EKG bywa zlecany przy kołataniu serca, omdleniach lub nagłych zawrotach głowy. Może też pomóc, gdy trzeba ocenić, czy serce dostaje odpowiednią ilość tlenu. American Heart Association zwraca uwagę, że zapis z Holtera pozwala także sprawdzić skuteczność leczenia.
Typowe wskazania do badania Holterem EKG to:
- uczucie zbyt szybkiego lub zbyt wolnego bicia serca
- wrażenie pomijania uderzeń przez serce
- częste omdlenia o niewyjaśnionej przyczynie
- potrzeba kontroli pracy rozrusznika serca
- diagnostyka arytmii.
Jak przygotować się do badania Holter EKG (mycie, ubranie, elektronika)
Przygotowanie do badania jest proste, ale warto zadbać o kilka szczegółów. Przed wizytą dokładnie umyj ciało, szczególnie skórę klatki piersiowej. Po założeniu elektrod zwykle nie można brać prysznica ani kąpieli, ponieważ większości rejestratorów nie wolno zdejmować ani moczyć.
Przy owłosieniu na klatce piersiowej personel może poprosić o zgolenie miejsc, w których będą przyklejone elektrody. Chodzi o to, aby plastry dobrze trzymały się skóry i dawały czytelny sygnał. Po założeniu Holtera najlepiej sprawdzają się luźniejsze ubrania, które nie uciskają kabli ani rejestratora.
Mayo Clinic zaleca ostrożność przy części urządzeń elektrycznych, bo pola magnetyczne i sygnały radiowe mogą zakłócać zapis. W trakcie badania lepiej nie używać koca elektrycznego i maszynek elektrycznych. Telefonu nie trzymaj tuż przy rejestratorze, tylko w odległości około 15 cm.
Dzienniczek do Holtera: co zapisywać i po co to robić
Holter zapisuje sygnały elektryczne serca, ale bez opisu sytuacji trudno je właściwie zinterpretować. Dlatego podczas badania prowadzi się dzienniczek i notuje czynności oraz objawy. Taki zapis pomaga ocenić, czy np. przyspieszone tętno wiązało się z wysiłkiem, czy pojawiło się bez wyraźnej przyczyny.
W dzienniczku zapisz godziny posiłków, przyjmowania leków oraz pory snu. Jeśli pojawi się ból w klatce piersiowej, duszność albo kołatanie, zanotuj godzinę i okoliczności wystąpienia objawu. Część rejestratorów ma też przycisk, który można nacisnąć w momencie gorszego samopoczucia.
University of Ottawa Heart Institute podkreśla, że powiązanie objawów z zapisem rytmu serca jest kluczowe w diagnostyce. Lekarz porównuje notatki z wykresem z rejestratora i sprawdza, czy w tym samym czasie pojawiły się np. skurcze dodatkowe lub arytmie. Bez dzienniczka ocena zapisu może być znacznie trudniejsza.
Holter EKG na NFZ: kto może zlecić badanie i jak czyta się wynik
Zapis z Holtera analizuje lekarz zajmujący się zaburzeniami elektrycznej pracy serca, czyli elektrofizjolog. W opisie mogą pojawić się m.in. skurcze nadkomorowe, skurcze komorowe albo informacje o migotaniu przedsionków. Jeśli w trakcie monitorowania zostaną uchwycone sytuacje potencjalnie niebezpieczne, placówka zwykle kontaktuje się z pacjentem w trybie pilnym.
W Polsce dostęp do badania ułatwiło wprowadzenie tzw. opieki koordynowanej. Według danych Narodowego Funduszu Zdrowia niemal 49 proc. przychodni lekarza rodzinnego realizuje ten model. W praktyce oznacza to, że lekarz POZ może wystawić skierowanie na Holter EKG bez kierowania pacjenta do poradni kardiologicznej wyłącznie po to, aby uzyskać zlecenie badania.
Po zakończeniu badania i otrzymaniu opisu nie interpretuj wyniku samodzielnie. Wyniki warto omówić z lekarzem prowadzącym, który wyjaśni znaczenie parametrów i zdecyduje o dalszym postępowaniu. Wczesne wykrycie nieprawidłowości w pracy serca ułatwia szybkie wdrożenie leczenia i może poprawić komfort życia.
8
Źródła:
