PERYMETRIA to badanie pola widzenia. Na czym polega?

Monika Majewska | Konsultacja: Dr n. med. Piotr Fryczkowski okulista, klinika okulistyczna „Retina” w Warszawie

Perymetria to jedno z podstawowych badań oczu, którego celem jest sprawdzenie, czy w polu widzenia nie ma żadnych ubytków. Badanie pola widzenia jest szybkie i bezbolesne, a pomaga wykryć wiele chorób oczu. Badanie to jest wykorzystywane m.in. w diagnostyce jaskry. Jakie są wskazania do perymetrii? Na czym polega to badanie? Jak interpretować jego wyniki?

Perymetria to badanie pola widzenia, czyli przestrzeni, którą widzimy bez poruszania gałką oczną. Jego celem jest wykrycie ewentualnych ubytków w polu widzenia. Jeśli pole widzenia jest prawidłowe, możemy mieć pewność, że siatkówka odbiera wrażenia wzrokowe na całym swoim obszarze, że nerw wzrokowy prawidłowo przewodzi obraz oraz że płaty potyliczne kory mózgowej funkcjonują właściwie.

Wyróżnia się dwa rodzaje perymetrii – kinetyczną i statyczną. Jej uzupełnieniem jest kampimetria.

Perymetria (badanie pola widzenia) – wskazania

Najczęściej badanie przeprowadza się, aby zdiagnozować lub monitorować jaskrę. Jest pomocne w ocenie chorób nerwu wzrokowego, schorzeń siatkówki (odwarstwienie, zwyrodnienie plamki żółtej związane z wiekiem), chorób neurologicznych (guzy wewnątrzczaszkowe), a także przy małej ostrości widzenia, przy nadciśnieniu tętniczym oraz w diagnostyce bólów głowy nieznanego pochodzenia.

Na badanie powinny się zgłosić osoby, które nie widzą czegoś, patrząc przed siebie, lub nie widzą czegoś z boku pola widzenia i aby to objąć wzrokiem, muszą obrócić głowę. 

Badanie to nie jest wskazane u dzieci, osób z niedostatkami intelektualnymi i u osób starszych z zaburzeniami orientacji, ponieważ wymaga skupienia i współpracy z lekarzem.

Perymetria (badanie pola widzenia) – jak się przygotować do badania?

Badanie nie wymaga żadnych specjalnych przygotowań. Wskazane jest tylko, by pacjent był spokojny i wypoczęty, aby mógł się skupić i współpracować z okulistą. Warto też zabrać z sobą okulary do czytania.

Prawidłowo przeprowadzone badanie powinno być poprzedzone sprawdzeniem ostrości wzroku. Badanie pola widzenia wykonuje się bowiem z odległości ok. 30 centymetrów, dlatego np. dalekowidz musi założyć okulary, a krótkowidz zwykle nie.

Perymetria (badanie pola widzenia) – na czym polega?

Pacjent siada przy aparacie zwanym polomierzem. Patrzy w ekran jednym okiem (raz lewym, raz prawym) i sygnalizuje za pomocą przycisku lub słownie moment pojawienia się w jego polu widzenia świetlnego punktu. Tak powstaje osobna dla każdego oka mapa pola widzenia. Nanoszone są na nią punkty, które pacjent zobaczył, i te, na które nie zareagował, sugerujące ubytek w polu widzenia. W przypadku jaskry ubytek najpierw pojawia się w polu widzenia w okolicy nosa, a w miarę postępu choroby przechodzi do środka. Najdłużej utrzymuje się widzenie skroniowe.

Istnieją dwie metody oceny pola widzenia. W metodzie kinetycznej punkt przemieszcza się w czasie badania, a w metodzie statycznej – pojawia się i znika. W metodzie statycznej siła sygnału ulega zmianie, jedne bodźce świetlne wydają się bardzo silne, inne na granicy dostrzegalności. Pacjent nie jest pewien, czy widział błysk, czy nie.

Badane zajmuje 10-15 minut. Pacjent musi być skupiony, patrzeć w jeden punkt, aby nie przeoczyć pojawiającego się światła.

CZYTAJ TEŻ>>Badania wzroku. Nowoczesne metody badania wzroku, które warto znać

Perymetria (badanie pola widzenia) – wyniki

Wynik badania przedstawia się w formie graficznej – w postaci map graficznych ze wskazanymi ubytkami oraz stopniem ich nasilenia. Badanie należy powtórzyć. Uważa się, że dopiero drugie lub trzecie daje wiarygodny wynik, ponieważ pacjent już nauczył się, jak prawidłowo reagować na dostrzegane sygnały świetlne.

Perymetria (badanie pola widzenia) – powikłania

Badanie pola widzenia to badanie nieinwazyjne i bezbolesne. Oko nie jest dotykane, więc nie może być podrażnione czy uszkodzone. A zatem po przeprowadzeniu badania pola widzenia pacjent nie powinien odczuwać żadnych dolegliwości. Wymaga natomiast skupienia i koncentracji i dla niektórych pacjentów jest męczące.

Warto wiedzieć

Sam zrób sobie test

Aby nie przeoczyć ubytków w polu widzenia, warto od czasu do czasu wykonać samodzielnie test pola widzenia. Przed przeprowadzeniem testu należy zdjąć okulary.
1. Zakryj lewe oko ręką. W prawą rękę weź ołówek, wyciągnij go przed siebie i wpatruj się w jeden jego punkt. Nie odrywając wzroku, przesuwaj rękę po łuku w prawą stronę.
2. Zatrzymaj się w miejscu, w którym przestaniesz widzieć ołówek. Jeśli pole widzenia jest prawidłowe, ramię powinno wykonać łuk kąta prostego – 90º.
3. Zrób test ponownie, ale kieruj się w prawą stronę. Kąt powinien być nieco mniejszy (ok. 60º), ponieważ nos ogranicza pole widzenia prawego oka.
4. W podobny sposób zbadaj lewe oko, czyli zakryj prawą ręką prawe oko, a lewą trzymaj ołówek. Jeśli nie udało ci się osiągnąć wymaganych wartości stopni, zgłoś się do okulisty na badanie pola widzenia.

W tekście wykorzystano fragmenty artykułu Anny Jarosz z miesięcznika "Zdrowie".

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Czytaj e-wydanie cenie 1,00 zł i zyskaj dostęp do numerów archiwalnych! W nr 6/2020 "Zdrowia" m.in.: jak działają jelita, 10 pytań o wazektomię, uzależnienia a płeć, dłonie pod ochroną, ćwiczenia na smukłe nogi. "Zdrowie" to 76 stron rzetelnej wiedzy!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie  6/2020
KOMENTARZE