Serotonina powstaje w układzie pokarmowym. Brak dobrych bakterii drastycznie obniża poczucie szczęścia

2026-05-15 8:53

Niewyjaśniony smutek, nagłe lęki czy mgła mózgowa rzadko mają źródło wyłącznie w głowie. Prawdziwe centrum dowodzenia emocjami znajduje się w brzuchu, gdzie miliardy bakterii codziennie produkują hormony szczęścia. Zrozumienie mechanizmu osi jelita-mózg pozwala odzyskać kontrolę nad samopoczuciem i jasnością myślenia dzięki prostym zmianom na talerzu.

Zmartwiona kobieta w kuchni, trzymająca dłonie przy skroniach, symbolizująca stres, lęk lub wahania nastroju. Odzwierciedla problemy zdrowia psychicznego związane z osią jelita-mózg, o których można przeczytać na portalu Poradnik Zdrowie.

i

Autor: Pexels.com Zmartwiona kobieta w kuchni, trzymająca dłonie przy skroniach, symbolizująca stres, lęk lub wahania nastroju. Odzwierciedla problemy zdrowia psychicznego związane z osią jelita-mózg, o których można przeczytać na portalu Poradnik Zdrowie.
  • Aż około 90 proc. serotoniny odpowiedzialnej za dobre samopoczucie powstaje bezpośrednio w przewodzie pokarmowym
  • Zaburzenia mikrobioty jelitowej po kuracji antybiotykami wiążą się ze spadkiem koncentracji i pogorszeniem pamięci
  • Zespół jelita drażliwego dotyka około 11 proc. populacji i występuje dwukrotnie częściej u kobiet

Związek między jelitami a mózgiem. Jak bakterie wpływają na nastrój

Jeśli masz wahania nastroju lub odczuwasz niepokój, przyczyna może leżeć w twoim układzie pokarmowym. Oś łącząca jelita i mózg to dwukierunkowy szlak komunikacyjny oparty między innymi na nerwie błędnym oraz układzie odpornościowym. To właśnie w ten sposób mikrobiota jelitowa bezpośrednio reguluje nasze emocje i naturalne reakcje na stres.

Aż około 90 procent serotoniny odpowiedzialnej za dobre samopoczucie powstaje w przewodzie pokarmowym przy udziale pożytecznych bakterii. Mikroby potrafią również produkować neuroprzekaźnik GABA, który skutecznie wycisza układ nerwowy oraz łagodzi stany lękowe. Aby wesprzeć ten proces, warto na stałe wzbogacić codzienny jadłospis o naturalne kiszonki i zdrowe produkty fermentowane.

NMGP - Patrycja Sawicka Sikora - Podstępny stres. Jak z nim walczyć?

Pogorszenie pamięci po antybiotykach. Dlaczego mózg działa gorzej

Stosowanie antybiotyków niszczy florę bakteryjną i prowadzi do stanu zapalnego, co w konsekwencji osłabia funkcje poznawcze. Badania naukowe jednoznacznie pokazują, że zaburzenia mikrobioty jelitowej po zażyciu antybiotyków wiążą się ze spadkiem koncentracji oraz szybkości przetwarzania informacji. Szkodliwe bakterie uwalniają cytokiny zapalne, które docierają do układu nerwowego i trwale zaburzają jego prawidłową pracę.

W wyniku tych procesów zapalnych możesz zauważyć u siebie wyraźne problemy z pamięcią oraz ogólne spowolnienie myślenia. Negatywne skutki stosowania leków niszczących bakterie odbijają się na twoim samopoczuciu jeszcze długo po zakończeniu całej kuracji. Jeśli musisz przyjmować antybiotyki, zawsze konsultuj z lekarzem odpowiednią osłonę probiotyczną dopasowaną do twojego stanu zdrowia.

Zespół jelita drażliwego a depresja. Jak radzić sobie z chorobą

Zespół jelita drażliwego dotyka około 11 procent populacji i stanowi klasyczny przykład bezpośrednich zaburzeń na linii jelita mózg. Choć choroba ta objawia się głównie bólem brzucha i wzdęciami, jej nieodłącznym elementem są również przewlekły stres, zaburzenia snu oraz stany depresyjne. Warto zaznaczyć, że kobiety zapadają na to uciążliwe schorzenie układu pokarmowego aż dwa razy częściej niż mężczyźni.

Jeśli mierzysz się z tą chorobą, kluczowe dla trwałej poprawy twojego komfortu życia będzie zastosowanie kilku konkretnych rozwiązań:

  • wdrożenie odpowiedniej diety wykluczającej produkty drażniące jelita
  • znalezienie skutecznych metod radzenia sobie z codziennym stresem
  • stała opieka lekarza pierwszego kontaktu w celu wykluczenia innych chorób

Jak poprawić funkcje poznawcze? Zmiana diety i regularne posiłki

Odpowiednie odżywianie to najskuteczniejszy znany sposób na zmniejszenie ryzyka depresji oraz narastających stanów lękowych. W przypadku problemów trawiennych specjaliści najczęściej zalecają dietę Low FODMAP polegającą na czasowej eliminacji silnie fermentujących węglowodanów. Taki model żywienia przebiega w trzech etapach i wymaga późniejszej personalizacji, dlatego zawsze powinieneś wprowadzać go pod okiem doświadczonego dietetyka.

Równie ważny dla twojego zdrowia psychicznego jest sam rytm spożywania głównych posiłków w ciągu dnia. Ograniczenie okna żywieniowego do wczesnych godzin, na przykład od ósmej rano do szesnastej, skutecznie obniża reaktywność na stres i przywraca naturalny rytm dobowy organizmu. Zadbaj o bezwzględną regularność jedzenia, a szybko zauważysz znaczącą poprawę swojego nastroju oraz jakości nocnego snu.

Jak osiągnąć odporność psychiczną? GALERIA

Źródła:

  • Frontiers in Microbiomes — Review article. Authors: Pegah Ataei; Hamidreza Kalantari; Tamara S. Bodnar; Raymond J. Turner
  • Scientific Reports (Nature Portfolio) — Yongqin Ye; Hor Yee Kimberley Tong; Wai Hong Chong; Zhiqian Li; Paul Kwong Hang Tam; Daniel T. Baptista-Hon; Olivia Monteiro
  • Frontiers in Psychiatry — “The gut–brain–circadian axis in anxiety and depression: a critical review” — Jhommara Bautista; Camila Hidalgo-Tinoco; Miranda Di Capua Delgado; Juliana Viteri-Recalde; Antonio Guerra-Guerrero; Andrés López-Cortés (Cancer Research Group (CRG), Faculty of Medicine, Universidad de Las Américas, Quito, Ecuador)
  • Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) — Institutional source — “Ulotka: Zespół jelita drażliwego” (No author identified)