- Czy wiesz, że niewystarczająca ilość snu może sprawić, że jesteśmy bardziej podatni na internetowe oszustwa?
- Najnowsze badanie sugeruje, że nawet niewielki niedobór snu wpływa na nasze podejmowanie decyzji i zdolność rozpoznawania zagrożeń online.
- Eksperci alarmują: pracodawcy i firmy odpowiedzialne za cyberbezpieczeństwo powinny zwrócić uwagę na okresy, gdy sen jest zakłócony.
Przełomowe badanie: jak sen wpływa na naszą czujność online?
Wyobraź sobie, że po jednej, nieco krótszej nocy stajesz się łatwiejszym celem dla internetowych oszustów. Brzmi niepokojąco? Dokładnie taką zależność wykazało najnowsze badanie neurobiologów z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Irvine w USA. Sugerują oni, że nawet niewielki niedobór snu może znacząco zwiększyć naszą podatność na fałszywe linki i próby wyłudzenia danych w sieci. Skala problemu jest zaskakująca.
W ramach jednego z eksperymentów zaobserwowano, że po wiosennej zmianie czasu, kiedy śpimy o godzinę krócej, pracownicy dużej amerykańskiej instytucji byli aż o około 14 procent bardziej skłonni klikać w podejrzane wiadomości e-mail. To oznacza, że mniej wypoczęty umysł jest mniej czujny, co otwiera drzwi dla cyberprzestępców, a straty z cyberprzestępczości już teraz liczone są w dziesiątkach miliardów dolarów rocznie.
Jak naukowcy sprawdzili wpływ snu na cyberbezpieczeństwo?
Badacze z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Irvine podjęli się zadania sprawdzenia, czy nawet krótkotrwałe niewyspanie, pozornie mało znaczące, może wpłynąć na nasze codzienne wybory. Skupili się na zdolności do rozpoznawania zagrożeń w internecie. Jako punkt odniesienia posłużyła im wiosenna zmiana czasu z zimowego na letni, która wiąże się z przestawieniem zegarków o godzinę do przodu, co często skutkuje tymczasowym skróceniem snu u wielu osób.
Do analizy wykorzystano dane z kampanii edukacyjnej dotyczącej cyberbezpieczeństwa, przeprowadzonej w dużej amerykańskiej instytucji zatrudniającej ponad 11 tysięcy pracowników.
Co kilka miesięcy dział informatyczny tej organizacji wysyłał pracownikom e-maile, które do złudzenia przypominały próby phishingu - czyli oszustwa polegającego na podszywaniu się pod zaufane podmioty w celu wyłudzenia danych lub skłonienia do kliknięcia w niebezpieczny link. Te wiadomości były elementem symulowanych ataków, mających na celu sprawdzenie, ilu pracowników daje się nabrać.
Niepokojące wyniki: o ile wzrasta ryzyko po krótszej nocy?
Porównując wyniki z poniedziałku poprzedzającego zmianę czasu z tymi z pierwszego poniedziałku po przestawieniu zegarków, naukowcy odkryli jasną zależność. Przed zmianą czasu w fałszywe linki klikało 15,6 procenta osób. Tydzień później, po nocy potencjalnie krótszej o godzinę, odsetek ten wzrósł do 17,8 procenta.
Oznacza to wzrost o 2,2 punktu procentowego, co w ujęciu względnym stanowiło około 14 procent. Autorzy badania podkreślają, że takie obserwacje jasno sugerują: nawet niewielkie zakłócenie snu może zwiększać naszą podatność na internetowe oszustwa i prowadzić do mniej przemyślanych decyzji. Zaznaczyli jednak ważny fakt - ich badanie nie mierzyło bezpośrednio długości snu poszczególnych pracowników.
Wskazuje więc na silny związek między niedoborem snu a podatnością na oszustwa, ale nie ustala bezpośredniej przyczyny.
Co to odkrycie oznacza dla bezpieczeństwa w sieci?
Konsekwencje tego odkrycia są poważne, zwłaszcza w kontekście rosnącej cyberprzestępczości. Według Federalnego Biura Śledczego (FBI), szacowane straty związane z atakami hakerskimi i oszustwami w USA przekroczyły w 2025 roku 20 miliardów dolarów. W obliczu takich liczb, pracodawcy i firmy zajmujące się cyberbezpieczeństwem powinny poważnie potraktować rolę snu w profilaktyce zagrożeń.
Ostrzeżenie dotyczy nie tylko dni po zmianie czasu. Eksperci radzą, aby szczególnie uważać także po świętach czy ważnych wydarzeniach sportowych, gdy ludzie często kładą się spać później niż zwykle. Są to okresy zwiększonego ryzyka, kiedy nasza naturalna czujność może być obniżona przez niedobór snu. Wyniki tego badania wpisują się również w szerszą, międzynarodową dyskusję na temat zasadności sezonowych zmian czasu.
Być może argument o wpływie na cyberbezpieczeństwo stanie się kolejnym ważnym głosem w debacie o potrzebie ich zniesienia.
