Owady osiągają zwykle od 4 do 6 milimetrów długości. Mają ciemnobrązowe albo niemal czarne ciało, lekko wydłużony tułów i zaokrąglony odwłok. Odnóża i czułki są stosunkowo długie oraz cienkie. Charakterystyczna pozostaje wyraźnie zarysowana głowa z dużymi żuwaczkami. Na pierwszy rzut oka mrówka nie wyróżnia się wyglądem i łatwo pomylić ją z innymi ciemnymi gatunkami.
Azjatycka mrówka iglasta może wywołać ciężką reakcję alergiczną
W Rosensteinpark w Stuttgarcie wykryto kolonię azjatyckiej mrówki iglastej (Brachyponera chinensis) wraz z potomstwem. Oznacza to, że gatunek zdążył już zadomowić się na terenie Niemiec. Mrówka ta naturalnie występuje w Chinach, Japonii i Korei, ale została wykryta również w Stanach Zjednoczonych oraz Europie. Najczęściej pojawia się w wilgotnych i zacienionych miejscach, między innymi w lasach, parkach, ogrodach, ściółce leśnej, glebie i rozkładającym się drewnie. Może występować także w pobliżu zabudowań.
Ugryzienie mrówki może prowadzić do wstrząsu anafilaktycznego
U większości ludzi kontakt z azjatycką mrówką iglastą powoduje miejscowy ból, pieczenie i zaczerwienienie skóry. Znacznie groźniejsze skutki mogą jednak wystąpić u osób uczulonych na jad owadów. W takich przypadkach możliwa jest ciężka reakcja alergiczna, a nawet wstrząs anafilaktyczny zagrażający życiu. „Mrówki Brachyponera chinensis są gatunkiem inwazyjnym, ale sytuacja staje się coraz poważniejsza, ponieważ zagrażają one ludziom” - mówi Dan Suiter, entomolog z University of Georgia. Objawy ciężkiej reakcji alergicznej po ugryzieniu mogą obejmować duszność, gwałtowny spadek ciśnienia, obrzęk, zawroty głowy i utratę przytomności. Mrówki zwykle nie atakują bez powodu, ale w sytuacji zagrożenia używają żądła i wstrzykują jad. Z tego powodu gatunek został uznany przez Unię Europejską za szczególnie problematyczny.
Rozprzestrzenianiu się owadów sprzyjają wyższe temperatury oraz transport roślin, ziemi i sadzonek kupowanych do ogrodów. Problem może obejmować kolejne regiony Europy, szczególnie tam, gdzie intensywnie rozwija się handel roślinami i ziemią ogrodową.
Tapinoma magnum tworzy ogromne superkolonie i wchodzi do budynków
Coraz większy problem w Niemczech stanowi również Tapinoma magnum. Gatunek pochodzi z rejonu Morza Śródziemnego i od kilku lat szybko rozprzestrzenia się na terenie kraju, również w regionach położonych bliżej Polski. Początkowo mrówki występowały głównie w Badenii-Wirtembergii, Hesji i Nadrenii-Palatynacie, ale obecnie pojawiają się także w kolejnych częściach Niemiec. Tapinoma magnum osiąga zwykle od 4 do 5 milimetrów długości. Mrówki mają ciemne ubarwienie, smukłą sylwetkę oraz jaśniejsze odnóża. Gatunek tworzy gigantyczne superkolonie liczące nawet miliony osobników. Ich zwalczanie jest wyjątkowo trudne. Owady przedostają się do budynków mieszkalnych oraz w pobliże infrastruktury technicznej. Problem nie dotyczy już wyłącznie ogrodów. „Największym zagrożeniem są tzw. superkolonie” - podaje PolskiObserwator.de.
Mrówki mogą być przenoszone razem z roślinami i ziemią
Owady mogą ukrywać się w doniczkach, ziemi wokół korzeni oraz bryłach korzeniowych roślin kupowanych do ogrodów. W takich miejscach mogą znajdować się całe grupy mrówek albo ich jaja. Rozpoznanie Tapinoma magnum nie jest łatwe, ponieważ w samych Niemczech występuje ponad 120 gatunków mrówek. Charakterystyczną cechą pozostaje chemiczno-słodkawy zapach przypominający aceton pojawiający się po zgnieceniu owada. Mrówki tworzą również szerokie ciągi przypominające wielopasmowe „autostrady” złożone z przemieszczających się robotnic. Po wykryciu takich owadów odradza się samodzielne stosowanie silnych środków owadobójczych. Wykrycie jednej kolonii może oznaczać obecność kolejnych, a rozprzestrzenianie się gatunków może wpływać zarówno na bezpieczeństwo ludzi, jak i lokalne ekosystemy.