Organizm człowieka jest bardzo sprawny w sygnalizowaniu, że coś jest nie tak. Eksperci alarmują, że niektóre objawy związane z problemami ze strony układu krążenia są widoczne głównie u kobiet. I to właśnie panie muszą szczególnie uważać.
Najczęściej zawał serca kojarzymy z bólem w klatce piersiowej i problemami z oddychaniem. Jednak istnieją także inne objawy, które wcale nie muszą być tak oczywiste. Oto najważniejsze z nich.
Zawał serca - objawy u kobiet
Kardiolog Leslie Cho zaznacza: "Większość kobiet ma takie same objawy jak mężczyźni. Aż 70 proc. kobiet ma ból lub ucisk w klatce piersiowej. Ale 30 proc. z nich ma nietypowe objawy". Pierwszym z nich jest ekstremalne zmęczenie.
Ekspert podkreśla, że nie chodzi o sytuację, w których czujemy się zmęczeni pod koniec dnia lub potrzebujemy popołudniowej drzemki. - Mówimy o tym, że byłaś w stanie wejść po kilku kondygnacjach schodów, a teraz ledwo możesz wejść na jeden. Albo nie możesz chodzić po schodach bez odczuwania silnego zmęczenia – dodaje dr Cho.
Kolejnym nieoczywistym sygnałem zawału, na który uskarżają się głównie kobiety, jest ból żuchwy. Dyskomfort może także promieniować na szyję, plecy, ramiona i może być związany z sercem, zwłaszcza jeśli trudno określić jego pochodzenie. Specjaliści podkreślają, że nie powinniśmy bagatelizować tego objawu, szczególnie jeśli dyskomfort zaczyna się lub nasila podczas wysiłku fizycznego.
Nadmierne pocenie się, któremu towarzyszą nudności, problemy z oddychaniem i ból w klatce piersiowej mogą zwiastować zawał serca. Pamiętaj, że oznaki zawału wyglądają inaczej dla każdego. Jeśli podejrzewasz, że możesz mieć problem z układem krążenia, koniecznie udaj się do lekarza.
Nieoczywiste objawy zawału mięśnia sercowego
Większość objawów zawału jest podobna i rzeczywiście zdecydowana większość pacjentów ich doświadcza. Jednak nie wszyscy. Niektórzy wcale ich nie mają lub są specyficzne przez co trudniej zdiagnozować ich przyczynę. Takie zdarzenia eksperci nazywają cichymi zawałami.
Prawdopodobnie największym zagrożeniem związanym z cichym zawałem serca jest brak odpowiedniego leczenia, którego chorzy nie otrzymują. Cichy zawał serca nadal powoduje uszkodzenie tego ważnego narządu, wymaga leczenia i monitorowania. Często jednak pacjenci o tym, że mieli cichy zawał dowiadują się dopiero kilka tygodniu, a nawet miesięcy po zdarzeniu.
Kardiolog dr Curtis Rimmerman zaznacza, że uszkodzenia zawału mogą ujawnić badania. - Możemy określić rozmiar zawału serca po tym, jak bardzo mięsień sercowy został uszkodzony, często na elektrokardiogramie (EKG), a dokładniej na USG serca lub echokardiogramie - tłumczy dr Rimmerman.
Czym jest zawał serca i jakie są jego przyczyny?
Zawał serca, nazywany również zawałem mięśnia sercowego, to stan nagłego zagrożenia życia, który występuje, gdy dopływ krwi do fragmentu serca zostaje gwałtownie przerwany lub znacznie ograniczony. W wyniku tego zablokowania komórki mięśnia sercowego nie otrzymują tlenu i składników odżywczych, co prowadzi do ich uszkodzenia, a następnie obumierania. Im dłużej przepływ krwi jest wstrzymany, tym większe i bardziej nieodwracalne są powstałe szkody.
Najczęstszą przyczyną zawału jest choroba wieńcowa, czyli zaawansowana miażdżyca tętnic zaopatrujących serce w krew. Polega ona na gromadzeniu się w ścianach naczyń złogów cholesterolu i innych substancji, tworzących tzw. blaszki miażdżycowe. Kiedy jedna z takich blaszek pęknie, w jej miejscu organizm tworzy zakrzep krwi. Jeśli zakrzep jest na tyle duży, że całkowicie zablokuje tętnicę, dochodzi do zawału. Do rzadszych przyczyn należą nagły skurcz tętnicy wieńcowej czy zator spowodowany skrzepliną pochodzącą z innej części ciała.
Główne czynniki ryzyka zawału serca – na co zwrócić uwagę?
Ryzyko wystąpienia zawału serca zwiększa się wraz z wiekiem, szczególnie u mężczyzn po 45. roku życia i u kobiet po menopauzie. Istotną rolę odgrywają również predyspozycje genetyczne – jeśli bliscy krewni (rodzice, rodzeństwo) przeszli zawał w młodym wieku, ryzyko jest wyższe. Na te czynniki nie mamy wpływu, jednak istnieje wiele innych, które można skutecznie kontrolować poprzez styl życia i leczenie.
Do kluczowych, modyfikowalnych czynników ryzyka należą: nadciśnienie tętnicze, wysoki poziom "złego" cholesterolu (LDL) i trójglicerydów, cukrzyca oraz otyłość. Równie niebezpieczne są nawyki, takie jak palenie tytoniu, które znacząco uszkadza naczynia krwionośne, niezdrowa dieta bogata w tłuszcze nasycone i cukry proste, a także brak regularnej aktywności fizycznej. Nie bez znaczenia pozostaje również przewlekły stres, który może przyczyniać się do rozwoju chorób serca.
Kiedy należy natychmiast wezwać pogotowie? Sygnały alarmowe
W przypadku podejrzenia zawału serca każda minuta jest na wagę złota. Nie należy czekać, aż objawy same ustąpią, ani próbować dojechać do szpitala na własną rękę. Należy natychmiast wezwać zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer 112 lub 999, jeśli wystąpią następujące symptomy, zwłaszcza gdy utrzymują się dłużej niż pięć minut:
- Ból, ucisk, pieczenie lub uczucie ciężkości w klatce piersiowej.
- Ból promieniujący do ramion (szczególnie lewego), pleców, szyi, żuchwy lub górnej części brzucha.
- Nagła duszność lub trudności z oddychaniem, pojawiające się nawet bez wysiłku.
- Nudności, wymioty lub dolegliwości przypominające niestrawność.
- Zimne poty, bladość skóry.
- Zawroty głowy, uczucie osłabienia, zasłabnięcie lub lęk.
- Szybkie lub nieregularne bicie serca.
Nierozpoznany zawał serca u kobiet i mężczyzn – nowe spojrzenie na czynniki ryzyka
Tak zwane „ciche zawały serca”, często pozostające bez objawów lub manifestujące się w nietypowy sposób, stanowią poważne wyzwanie diagnostyczne. Najnowsza metaanaliza opublikowana w serwisie PubMed, obejmująca ponad 200 tysięcy osób, rzuca nowe światło na czynniki ryzyka związane z nierozpoznanym zawałem mięśnia sercowego. Badanie to jednoznacznie wykazało, że osoby, które przeszły taki zawał, mimo braku świadomości, charakteryzują się znacząco gorszym profilem sercowo-naczyniowym niż osoby bez zawału. Częściej występowało u nich nadciśnienie tętnicze i cukrzyca, a także wyższe wartości wskaźnika masy ciała (BMI) oraz skurczowego ciśnienia krwi.
Co istotne, metaanaliza sugeruje, że u osób z nierozpoznanym zawałem odnotowano niższą częstość zdiagnozowanego nadciśnienia i cukrzycy w porównaniu do tych, u których zawał został rozpoznany. Może to wynikać z faktu, że pacjenci z rozpoznanym zawałem są objęci intensywnym leczeniem i monitorowaniem, co prowadzi do wcześniejszego wykrywania i zarządzania ich chorobami przewlekłymi. Natomiast osoby z nierozpoznanym zawałem, pozbawione tej opieki, są narażone na niezdiagnozowane i nieleczone czynniki ryzyka, co zwiększa ich podatność na przyszłe powikłania sercowo-naczyniowe. Badanie potwierdza również, że stosunek nierozpoznanych do rozpoznanych zawałów jest wyższy u kobiet niż u mężczyzn, co silnie wspiera tezę o specyficznych wyzwaniach diagnostycznych w tej grupie i podkreśla potrzebę ukierunkowanych strategii przesiewowych, zwłaszcza wśród osób z cukrzycą i nadciśnieniem.
Źródło: Cleveland Clinic
