- Polska płaci wysoką cenę za niedofinansowanie systemu opieki zdrowotnej, co odbija się na długości i jakości życia obywateli.
- Co roku nawet 10,5 tysiąca zgonów może być bezpośrednim skutkiem zbyt niskich nakładów na służbę zdrowia.
- Zwiększenie finansowania oraz wprowadzenie strategicznych zmian mogą znacząco poprawić wskaźniki zdrowotne Polaków.
Polska daleko za średnią OECD. Jak niedofinansowanie wpływa na nasze zdrowie?
Niskie wydatki na ochronę zdrowia w Polsce mają dramatyczne konsekwencje - co roku wiążą się z 10,5 tysiąca zgonów, którym można było zapobiec. To alarmujące dane, które wskazują, że nasz system opieki zdrowotnej nie radzi sobie tak dobrze, jak powinien. W porównaniu do innych państw OECD, czyli krajów rozwiniętych, Polska wypada znacznie gorzej pod względem kluczowych wskaźników zdrowotnych.
Nawet nasi sąsiedzi z regionu, tacy jak Słowenia czy Czechy, osiągają lepsze rezultaty. Obecnie, w 2024 roku, średnia długość życia w Polsce wynosi zaledwie 78,4 roku, podczas gdy średnia dla krajów OECD to 81,1 roku. Oznacza to, że Polacy żyją krócej niż mieszkańcy większości rozwiniętych państw.
Dodatkowo, wskaźnik tzw. umieralności możliwej do uniknięcia, czyli zgonów, którym można było zapobiec dzięki odpowiedniej profilaktyce i szybszej interwencji medycznej, sięga u nas 316 osób na 100 tysięcy mieszkańców. W krajach rozwiniętych ten wskaźnik wynosi znacznie mniej - 222 osoby.
Wśród dorosłych Polaków 10,8 procent choruje na cukrzycę, a blisko 10 procent społeczeństwa deklaruje zły stan zdrowia. Sytuację pogarsza fakt, że w latach 2013-2023 umieralność z powodu choroby niedokrwiennej serca wzrosła w Polsce o ponad 30 procent. Te liczby jasno pokazują skalę problemu.
Ile kosztuje zbyt mało pieniędzy na zdrowie? Konkretne liczby i konsekwencje
Główną przyczyną tak słabych wyników jest niewystarczające finansowanie polskiego systemu zdrowia. Całkowite wydatki na zdrowie per capita, czyli na jednego mieszkańca, wynoszą w Polsce 4,3 tysiąca dolarów (według parytetu siły nabywczej). To znacznie mniej niż średnia OECD, która wynosi prawie 6 tysięcy dolarów.
W przeliczeniu na PKB Polska przeznacza na zdrowie 8,1 procent, podczas gdy średnia OECD to 9,3 procent. Z analiz, na które powołuje się "Puls Biznesu", wynika, że gdybyśmy zrównali nasze nakłady finansowe ze średnią OECD (z wyłączeniem Stanów Zjednoczonych z tego porównania), życie Polaków mogłoby wydłużyć się o 1,24 roku.
Co więcej, umieralność możliwa do uniknięcia spadłaby o 50 zgonów na 100 tysięcy mieszkańców. To pokazuje, jak duży potencjał poprawy tkwi w zwiększeniu inwestycji w zdrowie publiczne.
Recepta na lepsze zdrowie? Nie tylko więcej, ale i mądrzej wydane pieniądze
Aby poprawić jakość usług medycznych, niezbędne jest zwiększenie nakładów finansowych. To wiąże się z koniecznością zaakceptowania wyższych obciążeń podatkowo-składkowych, ale jednocześnie stwarza szansę na zdrowsze i dłuższe życie Polaków. Sam wzrost środków to jednak nie wszystko. Konieczne są również zmiany, które zwiększą efektywność systemu.
Priorytetem powinno być strategiczne przesunięcie funduszy na:
- profilaktykę - działania zapobiegające chorobom, zamiast leczenia ich skutków,
- Podstawową Opiekę Zdrowotną (POZ) - wzmocnienie roli lekarzy rodzinnych i lepszy dostęp do podstawowych usług,
- szybką diagnostykę - skrócenie czasu oczekiwania na badania i postawienie diagnozy, co pozwala na wcześniejsze rozpoczęcie leczenia.
Tylko kompleksowe podejście, łączące większe finansowanie z mądrymi reformami, może przynieść realną poprawę stanu zdrowia Polaków i zapewnić im dostęp do opieki zdrowotnej na poziomie, na jaki zasługują.
