Zaćmienie Słońca. Piękne zjawisko, poważne zagrożenie dla oczu
Zaćmienie Słońca to wyjątkowe i efektowne zjawisko, jednak jego obserwowanie wymaga szczególnej ostrożności. Bezpośrednie patrzenie na Słońce bez odpowiedniej ochrony może bowiem trwale uszkodzić wzrok.
Dr n. med. Violetta Tomczyk-Dorożyńska, specjalista okulista z OKO-TEST w Olkuszu i Nowym Targu, ostrzega, że nawet krótka ekspozycja oczu na światło słoneczne bez właściwego zabezpieczenia może mieć bardzo poważne konsekwencje.
Uszkodzenie oka może nie boleć
Jednym z największych zagrożeń jest to, że do uszkodzenia wzroku może dojść bez bólu. W czasie patrzenia na Słońce można nie odczuwać niczego niepokojącego. Problemy z widzeniem mogą pojawić się dopiero po pewnym czasie.
Promieniowanie docierające do wnętrza oka może uszkodzić siatkówkę, a szczególnie plamkę żółtą. To właśnie ona odpowiada za centralną część pola widzenia. Jej trwałe uszkodzenie może prowadzić do niewyraźnego lub zniekształconego obrazu. W polu widzenia może też pojawić się ciemny punkt.
Wystarczy krótka chwila, by konsekwencje zostały na lata
Jak wyjaśnia specjalistka, wpatrywanie się w Słońce bez odpowiedniej ochrony może doprowadzić do nieodwracalnej ślepoty centralnej. Jest ona związana z trwałym uszkodzeniem fotoreceptorów.
Takiego uszkodzenia nie można wyleczyć farmakologicznie ani naprawić operacyjnie. W konsekwencji pacjent może do końca życia widzieć czarną plamę w centralnej części pola widzenia. Problem polega również na tym, że brak bólu może dawać złudne poczucie bezpieczeństwa. Oko nie musi od razu sygnalizować, że doszło do poważnego uszkodzenia.
Zwykłe okulary przeciwsłoneczne nie wystarczą
Do obserwowania zaćmienia nie powinno się wykorzystywać zwykłych okularów przeciwsłonecznych. Nie zapewniają one ochrony potrzebnej podczas bezpośredniego patrzenia na Słońce.
Niebezpieczne jest także korzystanie z przypadkowych materiałów, które mogą być traktowane jako zamienniki profesjonalnych filtrów. Nie wolno używać przydymionego szkła, klisz fotograficznych, płyt CD ani innych tak zwanych pseudo filtrów. Do bezpośredniej obserwacji Słońca można stosować wyłącznie specjalne filtry przeznaczone do tego celu. Powinny spełniać odpowiednie normy ISO i pochodzić z wiarygodnego źródła.
Szczególnej ostrożności wymagają urządzenia optyczne. Nie wolno patrzeć na Słońce przez lornetkę, teleskop ani aparat bez profesjonalnego filtra zamontowanego przed układem optycznym. Samo użycie urządzenia nie chroni oczu. Bez właściwego filtra promieniowanie może dotrzeć do siatkówki i doprowadzić do jej trwałego uszkodzenia.
Najbezpieczniej obejrzeć zaćmienie na ekranie
Jeśli nie mamy profesjonalnego sprzętu i odpowiednich filtrów, bezpośrednią obserwację zaćmienia najlepiej pozostawić profesjonalistom. Samo zjawisko można natomiast bezpiecznie obejrzeć na ekranie smartfona, komputera lub w telewizji.
5
