Scyntygrafia - izotop prawdę ci powie

Konsultant:dr Waldemar Mielcarek, specjalista medycyny nuklearnej
8 komentarze
Autor: Beata Prasałek

Wykorzystując izotopy, specjaliści medycyny nuklearnej w trakcie scyntygrafii zaglądają w głąb m.in. serca, kości, nerek, wątroby, płuc, a nawet mózgu.

Scyntygrafia ocenia się wielkość, kształt i położenie konkretnego narządu. Ale nie tylko - można też przekonać się, czy dobrze on funkcjonuje. Jest to badanie izotopowe - znaczy to tyle, że na wstępie pacjentowi podaje się dożylnie (rzadziej doustnie lub wziewnie) niewielką dawkę izotopów promieniotwórczych (tzw. radioznaczników).Dawkę ustala lekarz, biorąc pod uwagę m.in. wagę chorego.
Radioizotopy używane w badaniach scyntygraficznych emitują promieniowanie gamma. Pochłonięta przez pacjenta dawka jest absolutnie bezpieczna dla zdrowia - nie jest większa niż ta, którą otrzymujemy podczas badań rentgenowskich. Poza tym izotopy stosowane w diagnostyce radioizotopowej rozpadają  się w niedługim czasie i są wydalane z organizmu.

Scyntygrafia: w obiektywie kamery

Do większości badań izotopowych nie trzeba się specjalnie przygotowywać. Pacjent zwykle nie musi też być na czczo - wyjątkiem jest tu np. cholescyntygrafia (ocena dróg żółciowych). Małym dzieciom najczęściej podaje się środek uspokajający, żeby w czasie badania nie poruszały się za bardzo.

Niektóre badania wykonuje się zaraz po podaniu radioznacznika. Czasami trzeba jednak poczekać (w przypadku tarczycy - ok. 15 min, wątroby - ok. 20 min, kości - ok.3 godz.), aby oceniany narząd zdążył go wchłonąć. Następnie pacjent musi się znaleźć przed specjalnym urządzeniem zwanym gammakamerą. Scyntygrafię wykonuje się w różnych pozycjach, zwykle na leżąco, czasem stojąc lub siedząc. Do badania izotopowego nie trzeba się rozbierać, jednak pamiętać należy o pozbyciu się metalowych przedmiotów, np. monet z kieszeni, paska z klamrą czy ozdobnego wisiorka z szyi.


Zdarza się tak, że badaniu poddaje się całe ciało chorego. Pacjent kładzie się wtedy na specjalnym, ruchomym łóżku. Powoli przesuwa się ono do przodu, tak by badany od stóp do głowy został "sfilmowany" gammakamerą. Jej "obiektyw", przypominający wyglądem biały blat o boku długości kilkudziesięciu centymetrów, przesuwa się tuż nad pacjentem. Specjalne czujniki dbają, by została zachowana odpowiednia odległość gammakamery od jego ciała. Gdy chory oddycha - głowica kamery także lekko unosi się i opada wraz z każdym oddechem. Nowoczesne urządzenia tego typu mają 2 lub 3 „obiektywy”. Umieszczone na statywie w kształcie dużego koła mogą obracać się wokół chorego lub stać w miejscu. Dzięki temu gammakamera widzi pacjenta z różnych stron i może tworzyć trójwymiarowe obrazy badanego narządu lub całego organizmu.

Kryształowy obraz

W głowicy gammakamery umiezczony jest specjalny kryształ, który wychwytuje promieniowanie, jakie emituje badany narząd po pochłonięciu odpowiedniej dawki radioizotopu. Program zainstalowany w komputerze połączonym z gammakamerą przetwarza dane z głowicy na obraz organu widoczny także na monitorze. Lekarz widzi cały narząd oraz jego czynności, np. ruch serca, przepływ krwi, żółci, płynu mózgowo-rdzeniowego, pokarmu, moczu. Może to stanowić cenne uzupełnienie badań, np. radiologicznych.
Wynik scyntygrafii zapisuje się w pamięci komputera. Lekarz prowadzący pacjenta otrzymuje  wydruk zdjęć z dokładnym opisem. Jeśli np. istnieją przerzuty nowotworowe, na wydruku widać całą sylwetkę chorego - zarys ciała i wyraźny obraz układu kostnego z widocznymi, prawie czarnymi punktami o różnej wielkości, pokazującymi miejsca, gdzie wystąpiły przerzuty.
Lekarze mogą też uzyskiwać kolorowe obrazy narządu. Tak dzieje się np. w badaniu tarczycy. Różne rodzaje guzków tarczycy w różnym stopniu pochłaniają radioizotop i "świecą" jaśniej lub ciemniej - wtedy na scyntygramie (wydruku) widać np. świecące na czerwono gruczolaki autonomiczne, czyli tzw. guzki gorące. Guzki tzw. zimne nie gromadzą radioznacznika, na wydruku widoczne są wtedy ciemne miejsca.

Bezpieczne badanie

Scyntygrafię wykonuje się tylko na zlecenie lekarza. W zależności od narządu, który poddawany jest badaniu - trwa ona minuty, kilka godzin, czasem parę dni.
Pacjent na ogół nie musi zostawać w szpitalu. Po badaniu powinien wypić ok. 1,5 litra wody, herbaty czy soku, by jak najszybciej wydalić wraz z moczem cały radioizotop. Po badaniach nie trzeba zazwyczaj zachowywać specjalnych środków ostrożności, lepiej jednak nie przebywać w towarzystwie małych dzieci oraz kobiet ciężarnych.
Badanie scyntygraficzne może być wykonane u osoby w każdym wieku, nawet u noworodka. Nie należy go przeprowadzać jedynie u kobiet w ciąży oraz w okresie karmienia piersią. Dlatego też kobiety w wieku rozrodczym kierowane na scyntygrafię powinny wykonywać to badanie w pierwszych dziesięciu dniach cyklu - w ten sposób unikają ryzyka  napromieniowania w bardzo wczesnej ciąży, o istnieniu której jeszcze nie wiedzą.

Ważne

Ważne

Scyntygrafię przeprowadza się, by:

  • sprawdzić, czy wystąpiły przerzuty nowotworowe do innych narządów;
  • przekonać się, jak wygląda przepływ krwi w mięśniu sercowym (np. czy grozi zawał);
  • zbadać mózgowy przepływ krwi, krążenie płynu mózgowo-rdzeniowego (m.in. wykryć jego ewentualny przeciek);
  • zbadać w nieinwazyjny sposób czynność nerek;
  • określić, czy nie doszło do zaburzeń krążenia płucnego (w tym zatorowości płucnej);
  • zdiagnozować pracę wątroby, żołądka i dwunastnicy (zarzucanie treści pokarmowej);
  • poszukać ognisk zapalnych w całym organizmie;
  • określić charakter guzów tarczycy i zlokalizować powiększone przytarczyce
  • sprawdzić, czy stosowane leczenie jest skuteczne.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj

Aktualizacja: 27.01.2014

Komentarze (1 - 8 z 8)
zbigniew, 04.06.2014 04.13
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
przecież chodzi aby ludzi uśmiercać , taka jest polityka ,nikt nie zbada ognisk zapalnych i nie da skierowania , lepiej usmieracać tak aby robotę i kasę po drodze mieli "zabójcy" mój mail zbigandruszkiewicz@wp.pl
 
Lucyna, 02.03.2012 08.48
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Wczoraj dowiedziałam się, że za miesiąc na Oddziale Endokrynologii w Katowicach przeprowadzą u mnie scyntygrafię przytarczyc. Nie wiem czy pacjenci, którzy mają wszczepiony rozrusznik serca mogą być skierowani na takie badanie? Proszę o odpowiedź!
 
M.R, 13.10.2011 13.52
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
jestem dializowany i miałem badanie scyntografi i wykazało że mam w pięciu miejscach z miany kości no i werdykt pana lekarza? rak kości zostałem od razu skierowany na onkologie gdzie wykazało po badaniach że zmiany które posiadam są związane z dializami czy to świadczy opoziomie wiedzy niektórych naszych lekarzy?Czy morze ktoś na to pytanie odpowiedziec
 
M.D., 14.10.2010 01.54
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
koszt badania jest stosunkowo niewielki nieco drozszy od USG jednak zdecydowanie tanszy niz MRI czy TK. problemem niskiej powszechnosci tego badania jest koniecznosc posiadania przez osrodek wykonujacy badanie specjalnej aparatury (akceleratorow atomowych) do wytwarzania radioaktywnego izotopou wykorzystywanego w trakcie procedury a to niestety wiaze sie z nie lada kosztami. badanie to mozna wykonac glownie w zakladach medycyny nuklearnej, ktorych w polsce jest niewiele. niska popularnosc tego badania wynika z niewielkiej swiadomosci jego zalet wsrod lekarzy
 
kolega, 14.09.2007 11.49
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Pacjenci są ogłupiani jakimiś diagnozami w języku łacińskim,zbywani pustą gadką że nie może pan dostać skierowania ponieważ w pana przypaku jest to nieuzasadnione.Aż w końcu będzie za póżno i nici z dalszego leczenia bo już jest za póżno.Błagam ludzie nie dajcie się omamić łapiduchom.Nie szkaluję nikogo ale proszę lekarzy aby mniej schematycznie podchodzili do pacjentów,skoro jeszcze jest jakakolwiek szansa aby robić cokolwiek to róbmy to,nie czekajmy na śmierć.Tu chodzi o życie naszych matek,ojców,często dzieci.A na Ich miejscu może być każdy z nas-i doktorzy też-- nie oszukujmy się.Taka prawda.Pozdrawiam wszystkich którzy nie dostali skierowania na badania PET I tego typu
 
LETYCJA, 14.09.2007 11.34
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
PRAWDA JEST TAKA ŻE LEKARZY NIE INTERESUJE CO SIE BEDZIE DZIAŁO Z PACJENTAMI.JEŚLI KTOŚ CHORUJE NA RAKA A NIE MA ŚWIADOMOŚCI SWOICH PRAW TO CZEKA TYLKO NA PEWNĄ ŚMIERĆ A LEKARZY NIE INTERESUJE TAK NAPRWADE ŻE KTOŚ MA PRAWO DO DOSTĘPU DO WSZELKICH MOŻLIWYCH BADAŃ KTÓRE POZWOLĄ W JALKI KOLWIEK SPOSÓB DALEJ DIAGNOZOWAĆ STAN ZDROWIA PACJENTA!NIE MA CZEGOŚ TAKIEGO JAK NIEUZASADNIENIE WYDANIA SKIEROWANIA NA DALSZE BADANIA. APELUJE DO WSZYSTKICH ŻEBY UŚWIADAMIALI PRZECIĘTNYCH LUDZI.I TYCH ZDROWYCH I CHORYCH ŻĘ SĄ TAKIE BADANIA,ŻE TRZEBA DUSIĆ LEKARZY ŻEBY KIROWALI NA BADANIA TYPU SCENTOGRAF,PET/CT,GAMMAKAMERY.LUDZIE CZĘSTO NAWET NIE ZDAJĄ SOBIE SPRAWY ŻE ISTNIEJĄ TAKIE BADANIA,A ZWŁASZCZA LUDZIE KTÓRZY NIE MAJĄ KONTAKTU Z INTERNETEM.TAKICH LUDZI TRZEBA UŚWIADAMIAĆ.BADANIE PET/CT GENERALNIE JEST BATRDZO DROGIE I NIE KAŻDEGO NA NIE STAĆ ALE PRAWDA JEST TAKA ŻE IM WIĘCEJ LUDZI MIAŁOBY WYKONYWANE TAKIE BADANIE TYM TAŃSZE ONO BEDZIE W PRZYSZŁOŚCI.JEST POPYT TO JEST PODAŻ
 
Agata, 11.07.2007 18.41
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mam 26 lat i 3 tygodnie temu miałam robioną scyntygrafię przytarczyc. Wynik pokazał 2 ogniska o zwiększonym wydzielaniu izotopu. W opisie badania napisano, że to gruczolak, jednak endokrynolog wyjaśnił mi, że gruczolaka można zdiagnozować dopiero po wycięciu i obserwacji pod mikroskopem. Tak więc na jesień zaplanowano u mnie operację wycięcia przytarczyc. Badanie wykonywałam ze skierowania od nefrologa, może je również wydać chirurg, endokrynolog, kardiolog i na pewno jeszcze kilku specjalistów. Było to badanie prywatne w Zakładzie Medycyny Nuklearnej w Opolu i zapłaciłam 300 zł.
 
Agusia 28, 10.07.2007 19.50
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Po przeczytaniu opisu badania,jestem pod wrazeniem.czyli wg.opisu można wykryc dzięki temu izotopowi prawie wszystkie dolegliwosci narzadow czlowieka.Nie podane jest tylko,jaki lekarz moze skierowac na to badaniei , co musi byc przyczyna skierowania i ewentualnie jaki jest koszt takiego badania.Bo jezeli dzieki temu badaniu mozna wykryc wszystkie stany zapalne i ogniska chorobowe w organizmie,i jest podobno bezpieczne,to dlaczego nie jest ono ogolnie stosowane w medycynie?I dlaczego nie jest stosowane u pacjentow,u ktorych nie mozna postawic bezposredniej diagnozy ,tylko sa odsylani od lekarza do lekarza(gdzie terminy sa nawet i polroczne) U mnie lekarze stwierdzili klopoty z tarczyca,watroba,sercem,ale zaden nie postawil wprost diagnozy odsylajac mnie do nastepnegoi nastepnego.I tak mija dlugi czas,a ja czuje sie coraz gorzej.Moze ktos wyjasni jak sie skontaktowac z odpowiednim lekarzem,ktory moglby zlecic takie badnie?Prosze o odpowiedz!
 
reklama
reklama
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Markery nowotworowe (antygeny nowotworowe) - substancje obecne we krwi chorych na raka Markery nowotworowe (antygeny nowotworowe) - substancje obecne we krwi chorych na raka

Idealnego leku na raka nie ma i dlatego tak ważne jest, by chorobę nowotworową wykrywać zawczasu...

więcej

21070

USG jamy brzusznej - badanie narządów w jamie brzusznej

USG jamy brzusznej to badanie, które warto robić profilaktycznie co najmniej co trzy lata (lepiej...

więcej

21114

Poziom cukru we krwi Poziom cukru we krwi

Poziom cukru we krwi każdy z nas powinien profilaktycznie zbadać sobie raz w roku. Jest to badanie...

więcej

23543

Próby wątrobowe - badanie krwi monitorujące pracę wątroby

Podstawowe funkcje wątroby bada się oznaczając we krwi wskaźniki – enzymy. Razem z określeniem...

więcej

32060

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Może pani tak zrobić. Nie znaczy to jednak, że nie pojawi się miesiączka albo inne krwawienie.

Jajniki są ruchome, mogą zmieniać swoje położenia. Wynik badania USG nalezy interpretować łącznie z badaniem klinicznym.

Wymieniony preparat nie może być stosowany przewlekle. Niestety, w celu ustalenia właściwego postępowania, konieczne jest wykonanie badania lekarskiego i jednoznacznego rozpoznania. Z opisu zmian i...

Grupy wsparcia
data

Grudzień 19, 2014

wszyscy polecali mi błonnik bo moim głownym problemem była bardzo powolna przemiana materii ale działał on intensywnie i co parę dni także nie czułam się z tym dobrze, za to Novoslim wpływa na pracę jelit regularie przez co czujesz się lepiej jak dla mnie to numer 1

data

Grudzień 18, 2014

no niezła sprawa.. nie wiedziałem o tym

data

Grudzień 17, 2014

''Boisz się, że święta Bożego Narodzenia i dieta odchudzająca będą trudne do pogodzenia? Masz rację! Tradycyjna wieczerza wigilijna, choć postna, jest potężną bombą kaloryczną. Zdarza się, że pochłaniamy nawet 5000-6000 kcal, a więc kilkakrotnie więcej niż wynosi dobowe zapotrzebowanie...

data

Grudzień 17, 2014

''Nadchodzi Boże Narodzenie, a ty jesteś w ciąży. Jak uniknąć przedświątecznej gorączki - sprzątania, gotowania, kupowania prezentów? Co zrobić, by święta w ciąży spędzić względnie spokojnie?'' Link do artykułu: Święta - 6 rad jak w ciąży przetrwać świąteczną gorączkę

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.