- Najczęstsze sygnały to uporczywe wzdęcia, uczucie ciężkości w miednicy i nagłe parcie na pęcherz
- Sygnałem alarmowym jest to, gdy objawy pojawiają się codziennie i trwają dłużej niż 2 do 3 tygodni
- Według danych Global Cancer Observatory (GLOBOCAN) w 2024 roku w Polsce odnotowano około 4820 nowych przypadków raka jajnika
- Podstawowa diagnostyka to badanie ginekologiczne, USG przezpochwowe i badanie krwi z oznaczeniem markera CA-125
Rak jajnika: dlaczego objawy są niespecyficzne i łatwo je pomylić
Rak jajnika to nowotwór rozwijający się w narządach, które odpowiadają m.in. za produkcję komórek jajowych i hormonów. We wczesnym stadium może nie dawać wyraźnych objawów albo powodować dolegliwości łatwe do pomylenia z problemami trawiennymi. Dlatego ważne jest, aby nie bagatelizować sygnałów, które się powtarzają.
American Cancer Society podaje, że objawy raka jajnika mogą pojawić się także na wczesnym etapie choroby, choć częściej stają się wyraźne, gdy nowotwór zaczyna się rozprzestrzeniać. Trudność polega na tym, że te sygnały często przypominają łagodne dolegliwości ze strony układu pokarmowego lub moczowego. W praktyce warto zwracać uwagę na to, czy objawy są nowe, powtarzają się i utrzymują się przez dłuższy czas.
Objawy raka jajnika, które najczęściej mylą się z problemami żołądkowymi
Objawy raka jajnika często dotyczą brzucha i miednicy, dlatego część pacjentek trafia najpierw do gastrologa, a nie do ginekologa. Najczęściej opisywane są uporczywe wzdęcia i uczucie „pełnego brzucha”, które nie ustępują mimo zmian w diecie. Może też pojawić się ból w dole brzucha lub w miednicy, czasem opisywany jako uczucie ciężkości.
Kolejnym sygnałem bywa szybkie uczucie sytości, nawet po niewielkim posiłku. Część dolegliwości dotyczy układu moczowego, np. nagłego parcia na pęcherz lub bardzo częstego oddawania moczu. American Cancer Society wymienia też inne objawy:
- częste zaparcia
- ogólne dolegliwości żołądkowe
- ból pleców
- powiększone węzły chłonne w pachwinach.
Ile dni muszą trwać objawy, żeby zgłosić się do lekarza?
Większość wymienionych dolegliwości może mieć mniej groźne przyczyny, ale znaczenie ma ich powtarzalność. Istotne są dwie rzeczy: jak często występują objawy i jak długo się utrzymują. MedlinePlus Medical Encyclopedia wskazuje, aby skonsultować się z lekarzem, jeśli pojawiają się codziennie i trwają dłużej niż kilka tygodni.
Warto zwrócić uwagę także na objawy, które nie kojarzą się bezpośrednio z ginekologią, np. pojawienie się ciemnego i grubego owłosienia na ciele. Rak jajnika może wpływać na gospodarkę hormonalną, co czasem wiąże się ze zmianami w wyglądzie. Jeśli dolegliwości są dla ciebie nowe i wyraźnie różnią się od typowych objawów związanych z cyklem, to sygnał, by zgłosić się na badania kontrolne.
Badania w kierunku raka jajnika: USG przezpochwowe i CA-125
Podczas wizyty lekarz zwykle zaczyna od badania ginekologicznego i oceny miednicy. Sprawdza m.in., czy jajnik nie jest powiększony oraz czy w jamie brzusznej nie gromadzi się płyn, czyli wodobrzusze. American Cancer Society podaje, że diagnostyka zazwyczaj łączy badania obrazowe i badania krwi, aby ocenić sytuację całościowo.
W diagnostyce duże znaczenie ma USG przezpochwowe, które pozwala ocenić jajniki i wykryć ewentualne zmiany. Lekarz może zlecić także badanie krwi z oznaczeniem CA-125, przy czym podwyższony wynik nie zawsze oznacza nowotwór. Ostateczne potwierdzenie daje biopsja, czyli pobranie próbki tkanki do badania w laboratorium.
Rak jajnika w Polsce: ile jest zachorowań i kiedy iść do ginekologa
Dane Global Cancer Observatory (GLOBOCAN) pokazują, że problem dotyczy także Polski. W 2024 roku odnotowano w naszym kraju około 4820 nowych przypadków raka jajnika, a 3084 kobiety zmarły z jego powodu. To jeden z powodów, dla których nie warto zwlekać z konsultacją, gdy objawy są codzienne i utrzymują się przez kilka tygodni.
Jeśli objawy utrzymują się codziennie przez 2 do 3 tygodni, umów wizytę u ginekologa. Pomocny bywa prosty kalendarz, w którym zapiszesz, kiedy pojawiają się dolegliwości i jakie są. Taka notatka ułatwia wywiad lekarski i decyzję o kolejnych badaniach, np. USG lub badaniach laboratoryjnych.
Źródła: