- Pulsujący szum w uchu różni się od pisków tym, że zawsze rytmicznie naśladuje bicie serca
- Przyczyny żylne odpowiadają za blisko 84 proc. przypadków występowania tętnienia w jednym uchu
- Nagła utrata słuchu lub opadanie kącika ust wymagają natychmiastowego zgłoszenia się na oddział ratunkowy
- Specjalistyczne badania obrazowe takie jak tomografia lub rezonans może zlecić wyłącznie lekarz specjalista
Szum pulsujący a pisk w uchu - jak je odróżnić?
Pulsujący szum w uchu pacjenci opisują jako rytmiczne uderzenia, tętnienie albo szmer. Kluczowe jest to, że dźwięk zgrywa się z biciem serca. Możesz to łatwo sprawdzić, przykładając palce do nadgarstka. Jeśli szum pojawia się w tym samym momencie co puls, to typowy obraz szumu pulsującego.
Warto odróżnić go od szumów niepulsacyjnych, które są znacznie częstsze. Zwykle mają postać ciągłego pisku, dzwonienia albo „szumu morza”. NCBI Bookshelf podaje, że szumy niepulsacyjne najczęściej wiążą się z uszkodzeniem słuchu albo problemami w obrębie ucha, na przykład z otosklerozą. Wtedy dźwięk może przypominać klikanie lub trzepotanie i nie ma związku z rytmem serca.
Ta różnica jest ważna w diagnostyce, bo szum pulsujący najczęściej wskazuje na tło naczyniowe. Dźwięk może być słyszalny, gdy krew przepływa przez tętnice albo żyły położone blisko ucha. Dzieje się tak na przykład wtedy, gdy naczynie jest zwężone, zmienione chorobowo albo gdy przepływ krwi staje się nieprawidłowy i głośniejszy.
Słyszę tętno w jednym uchu. Najczęstsze przyczyny naczyniowe
Gdy pulsujący szum dotyczy tylko jednej strony, często ma związek z przebiegiem naczyń w okolicy kości skroniowej, czyli tam, gdzie znajduje się aparat słuchowy. Jeśli naczynia biegną bardzo blisko ucha albo ich ściany są osłabione, dźwięk przepływającej krwi może stać się wyraźnie słyszalny.
Dane opublikowane w serwisie onlinelibrary.wiley.com wskazują, że przyczyny żylne mogą odpowiadać za nawet 84 proc. przypadków pulsującego szumu w jednym uchu. W grę wchodzą m.in. drobne anomalie, takie jak uchyłek zatoki esowatej albo nieprawidłowe ułożenie opuszki żyły szyjnej. W praktyce oznacza to zwykle, że naczynie ma nietypowy kształt albo przebiega tam, gdzie warstwa kości oddzielająca je od ucha jest zbyt cienka.
Za tętnienie w uchu mogą odpowiadać także tętnice, w tym tętnica szyjna wewnętrzna. Gdy zmienia się ich drożność albo przebieg, przepływ krwi może być bardziej słyszalny. Ustalenie, czy źródłem są żyły czy tętnice, pomaga lekarzowi zaplanować dalszą diagnostykę i leczenie.
Szum pulsujący w uchu - objawy alarmowe. Kiedy jechać na SOR?
Pulsujący szum w uchu bywa objawem, z którym da się skutecznie postępować, ale czasem wymaga pilnej oceny lekarskiej. Szczególnie ważne są objawy neurologiczne. Jeśli pojawia się osłabienie mięśni twarzy, trudności z mówieniem albo nagłe opadanie kącika ust, trzeba natychmiast szukać pomocy na oddziale ratunkowym.
VA/DoD Clinical Practice Guidelines wymieniają m.in. następujące sygnały alarmowe:
- nagła i niewyjaśniona utrata słuchu w jednym uchu
- silne zawroty głowy lub problemy z utrzymaniem równowagi
- wyciek płynu z ucha lub silny ból (otalgia)
- pojawienie się szumu bezpośrednio po urazie głowy lub szyi
- występowanie deficytów neurologicznych przypominających objawy udaru
Znaczenie ma też wpływ szumów na zdrowie psychiczne. Jeśli dźwięk jest tak uciążliwy, że pojawiają się myśli samobójcze albo nie da się normalnie funkcjonować, nie czekaj na planową wizytę i zgłoś się po pomoc. Szybka ocena lekarska pozwala w takiej sytuacji wykluczyć poważne przyczyny naczyniowe lub neurologiczne.
Jakie badania przy pulsującym szumie w uchu zleca laryngolog?
Diagnostyka pulsującego szumu zwykle zaczyna się u laryngologa od wywiadu i badania. Lekarz może też osłuchać szyję i okolice ucha stetoskopem. Jeśli tętnienie jest słyszalne również dla lekarza, to ważna wskazówka, że przyczyna ma prawdopodobnie tło naczyniowe. Dalsze postępowanie zależy m.in. od tego, czy szumowi towarzyszy niedosłuch.
RadioGraphics podaje, że dobór badania obrazowego zależy od objawów towarzyszących. Przy niedosłuchu przewodzeniowym lekarze najczęściej zlecają TK kości skroniowej, aby ocenić zmiany w strukturze kości albo obecność guza. Gdy słuch jest w normie, częściej rozważa się MRI z oceną naczyń (angiografia lub wenografia).
Gdy podstawowe badania nie dają odpowiedzi, lekarz może rozważyć dokładniejsze testy. Należą do nich punkcja lędźwiowa w celu pomiaru ciśnienia wewnątrz czaszki albo specjalistyczna angiografia cyfrowa. Celem jest jak najdokładniejsze wskazanie źródła dźwięku, co pomaga zaplanować ewentualny zabieg lub leczenie zachowawcze.
Pulsujący szum w uchu a NFZ. Gdzie iść i jak dostać skierowanie?
Jeśli pojawia się pulsujący szum w jednym uchu, zacznij od wizyty u lekarza rodzinnego w POZ. Po wstępnym badaniu może on wystawić skierowanie do specjalisty, najczęściej laryngologa lub neurologa. W polskim systemie ochrony zdrowia skierowanie jest potrzebne, aby skorzystać z poradni specjalistycznej w ramach NFZ i rozpocząć diagnostykę.
NFZ zalicza rezonans magnetyczny i tomografię komputerową do badań kosztochłonnych. Z informacji Narodowego Funduszu Zdrowia wynika, że skierowanie na te badania może wystawić wyłącznie lekarz specjalista (np. laryngolog) w ramach umowy z Funduszem. Lekarz POZ nie wystawi skierowania na te konkretne badania obrazowe. Może natomiast skierować cię do poradni, w której specjalista zdecyduje o dalszej diagnostyce.
Jeśli słyszysz tętno w uchu, nie odkładaj konsultacji. Umów wizytę u lekarza POZ i powiedz, że objaw jest jednostronny i pulsuje w rytm serca, bo to ma znaczenie w dalszej diagnostyce. To ułatwia skierowanie do laryngologa i przyspiesza ustalenie przyczyny, a od tego zależy dalsze leczenie.
3
Źródła:
