- W 2024 roku polscy lekarze pomogli ponad 98 tysiącom pacjentów z chorobami odkleszczowymi
- Smarowanie kleszcza wazeliną lub alkoholem sprawia, że pajęczak wpuszcza zakażony płyn do krwiobiegu
- Eksperci Krajowej Rady Diagnostów Laboratoryjnych nie rekomendują oddawania usuniętych kleszczy do badań laboratoryjnych
- Wczesne objawy zakażenia chorobą odkleszczową pojawiają się zazwyczaj w czasie od 3 do 30 dni
Jak bezpiecznie usunąć kleszcza w domu? Instrukcja krok po kroku
Ukąszenia przez kleszcze to powszechny problem, zwłaszcza że tylko w 2024 roku polscy lekarze pomogli ponad 98 tysiącom pacjentów z chorobami odkleszczowymi. Jeśli ty lub twój bliski zauważycie pajęczaka na skórze, nie czekajcie na wizytę u lekarza, ponieważ opóźnianie usunięcia kleszcza znacząco zwiększa ryzyko zakażenia. Najlepiej pozbyć się go samodzielnie w domu, zachowując przy tym odpowiednie zasady higieny i ostrożności.
Aby bezpiecznie usunąć kleszcza, przygotuj czystą pęsetę o cienkich końcówkach i postępuj zgodnie z poniższymi wskazówkami:
- Chwyć kleszcza pęsetą jak najbliżej powierzchni skóry
- Pociągnij pajęczaka pewnym i równomiernym ruchem w górę
- Zamknij usuniętego kleszcza w szczelnym pojemniku lub wrzuć do alkoholu
- Umyj dokładnie ręce oraz miejsce ukąszenia wodą z mydłem lub zdezynfekuj.
Czego nie wolno robić z kleszczem? Unikaj tych niebezpiecznych metod
Wiele osób wciąż stosuje przestarzałe sposoby na usuwanie kleszczy, co jest niezwykle niebezpiecznym zjawiskiem. Smarowanie kleszcza wazeliną, przypalanie go, polewanie lakierem do paznokci czy alkoholem w trakcie wyciągania to największe błędy, jakie możesz popełnić. Takie działania drażnią pajęczaka i sprawiają, że zmuszony do reakcji obronnej wpuszcza zakażony płyn bezpośrednio do twojego krwiobiegu.
Równie niebezpieczne jest wykręcanie lub szarpanie kleszcza podczas prób jego usunięcia. Wykonywanie gwałtownych ruchów sprawia, że w skórze często pozostaje oderwany aparat gębowy pasożyta. Zawsze wyciągaj kleszcza prostym ruchem do góry, a jeśli w ciele pozostanie jego większy fragment, koniecznie skonsultuj się z lekarzem.
Dlaczego eksperci odradzają badanie usuniętego kleszcza w laboratorium?
Po usunięciu pasożyta wiele osób zastanawia się nad wysłaniem go do laboratorium, co wydaje się naturalnym odruchem troski o zdrowie. Jednak według ekspertów, takich jak Monika Pintal-Ślimak, prezes Krajowej Rady Diagnostów Laboratoryjnych, oddawanie kleszczy do badania nie jest rekomendowane. Zgodnie z polskimi przepisami analiza samego pajęczaka nie ma statusu oficjalnego badania diagnostycznego u człowieka.
Zamiast tracić czas na wysyłanie kleszcza do analizy, znacznie ważniejsza jest wnikliwa obserwacja własnego organizmu. Jeśli ty lub twój bliski zostaliście ukąszeni, kluczowe dla postawienia prawidłowej diagnozy będzie monitorowanie ciała przez kolejne tygodnie. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości to lekarz oceni sytuację i zdecyduje, czy konieczna jest dalsza diagnostyka lub wprowadzenie konkretnego leczenia.
Polecany artykuł:
Kiedy po ukąszeniu kleszcza zgłosić się do lekarza? Wczesne objawy
Zakażenie po ukąszeniu rozwija się stopniowo, a pierwsze niepokojące symptomy mogą pojawić się w czasie od 3 do 30 dni. Do najczęstszych wczesnych objawów boreliozy należą gorączka, silne bóle głowy, skrajne zmęczenie, a także sztywność stawów i bóle mięśni. Szczególną uwagę powinieneś zwrócić również na powiększone węzły chłonne w okolicy ukąszenia, które świadczą o ostrej reakcji obronnej organizmu.
Najbardziej charakterystycznym sygnałem zakażenia chorobą odkleszczową jest jednak rumień wędrujący, dlatego pilnie odwiedź przychodnię, jeśli zauważysz na skórze:
- Pojedynczy okrąg powoli rozszerzający się od miejsca ukąszenia kleszcza
- Zaczerwienienie przypominające swoim kształtem tarczę strzelniczą
- Znaczny obrzęk lub wyraźne i narastające zaczerwienienie wokół samego miejsca wkłucia.
Późne powikłania chorób odkleszczowych. Tych sygnałów nie lekceważ
Nieleczone choroby odkleszczowe prowadzą do poważnych powikłań, które uderzają w układ neurologiczny i kardiologiczny pacjenta. W Polsce tylko w ubiegłym roku na boreliozę chorowało aż 62 tysiące osób, a u wielu z nich diagnozę postawiono z dużym opóźnieniem. Jeśli ty lub bliska ci osoba odczuwacie drętwienie kończyn, osłabienie mięśni twarzy czy zaburzenia rytmu serca, zgłoście się po natychmiastową pomoc medyczną.
Późne objawy potrafią ujawnić się po upływie od 3 do 10 tygodni, a czasami nawet kilkunastu miesięcy po ukąszeniu. Należą do nich między innymi mnogie wysypki na ciele, silny ból szyi oraz bolesne obrzęki dużych stawów, w szczególności kolan. W takich przypadkach nie zwlekaj z wizytą u lekarza, ponieważ szybka reakcja i odpowiednio dobrane leczenie chronią przed trwałym uszkodzeniem układu nerwowego.
Zobacz galerię: Dziewięć miejsc na ciele, które najchętniej atakują komary i kleszcze
9
Źródła:
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC)
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC)
- Mayo Clinic
- Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ)
