Spis treści
STADA Health Report 2026 pokazuje sytuację w ochronie zdrowia nie tylko w Polsce, a w całej Europie. Wszystkie kraje mierzą się z niedoborem personelu medycznego i długim czasem oczekiwania na wizytę. Średnio w Europie zaledwie 56 proc. respondentów jest zadowolonych z krajowego systemu ochrony zdrowia, a niemal połowa z nich nie ma do niego zaufania. W Polsce poziom zadowolenia wynosi zaledwie 38 proc., co sprawia, że zajmujemy dalekie 17. miejsce wśród 20 krajów objętych badaniem.
Sytuacja w ochronie zdrowia jest zła [w oczach Polaków], mimo postępu medycyny i rozwoju nowych terapii czy technologii. Europejskie społeczeństwa się starzeją, narasta więc problem chorób przewlekłych czy wielochorobowości. Poważnym zagadnieniem jest także kondycja zdrowia psychicznego. To ogromne wyzwania dla systemów ochrony zdrowia. STADA Health Report 2026 nie tylko pokazuje sytuację, ale także podsuwa propozycje i zachęca do dyskusji.
Czy zaufamy sztucznej inteligencji?
Przechodzenie ochrony zdrowia do świata cyfrowego jest faktem. W Polsce mamy już e-recepty, e-skierowania czy telemedycynę. Z dobrodziejstw AI korzystają także specjaliści, choćby przy interpretacji wyników badań obrazowych. Dzieje się to jednak przy użyciu wyspecjalizowanych narzędzi cyfrowych. Czy przyszłością w medycynie jest też bot zastępujący lekarza? Lek. Ligia Kornowska, liderka Koalicji AI [w zdrowiu] zapewnia, że to niemożliwe.
– Pytanie nie brzmi już, czy ochrona zdrowia będzie cyfrowa, ale jak wykorzystać technologię, aby realnie poprawić doświadczenia pacjentów. AI może przyspieszać diagnozowanie, wspierać analizę danych i odciążać personel medyczny od części zadań administracyjnych. Nie zastąpi jednak relacji opartej na zaufaniu, która pozostaje fundamentem procesu leczenia – mówi lek. Ligia Kornowska. - Wyniki raportu pokazują, że pacjenci chcą korzystać z innowacji, ale jednocześnie oczekują, że za każdą ważną decyzją zdrowotną nadal będzie stał człowiek – dodaje.
Okazuje się, że AI w medycynie nas nie przeraża. 50 proc. Polaków korzysta ze sztucznej inteligencji w sprawach związanych ze zdrowiem, a 46 proc. ma do niej zaufanie.
Technologia nie zastąpi człowieka
STADA Health Report 2026 jasno pokazuje, że dostrzegamy zalety AI w szybszym wykrywaniu i diagnozowaniu chorób (46 proc.). Jednocześnie jednak mamy obawy dotyczące ryzyka błędów medycznych (60 proc.) i niewłaściwego wykorzystania danych zdrowotnych (45 proc.). Mimo to ponad połowa Polaków rozważyłaby konsultację wspieraną przez AI. W przyszłości oczekujemy, że algorytmy wesprą diagnozowanie chorób rzadkich (32 proc.) oraz monitorowanie stanu zdrowia w czasie rzeczywistym (32 proc.). Najłatwiej zaakceptować nam cyfrowe wsparcie w umawianiu wizyt, koordynacji leczenia i organizacji opieki zdrowotnej. Może dlatego, że to już się dzieje.
– Wyniki raportu pokazują, że pacjenci są otwarci na innowacje, ale nie oczekują, że technologia zastąpi człowieka. Przeciwnie, chcą systemu, który będzie szybszy, bardziej dostępny i lepiej skoordynowany, przy jednoczesnym zachowaniu tego, co w opiece zdrowotnej najważniejsze: zaufania, odpowiedzialności i profesjonalnego wsparcia. Przyszłość należy więc do modelu, w którym nowe technologie wzmacniają rolę specjalistów, pomagając im jeszcze skuteczniej odpowiadać na potrzeby pacjentów - mówi Ricardas Grazulis, General Manager STADA Pharm. - W STADA chcemy aktywnie wspierać tę zmianę, rozwijając rozwiązania, które ułatwiają dostęp do opieki, rzetelnej wiedzy i wsparcia wtedy, gdy są najbardziej potrzebne – komentuje.
Farmaceuci większym wsparciem dla pacjenta
Już dzisiaj w aptece możemy się zaszczepić czy też wykupić receptę wystawioną przez farmaceutę. Według STADA Health Report 2026 Polacy chcieliby rozszerzenia ich roli, zwłaszcza, że aż 75 proc. z nas ufa profesjonalistom medycznym takim jak lekarze, farmaceuci czy inni pracownicy medyczni.
Mimo rosnącej roli cyfryzacji, 57 proc. europejskich pacjentów w każdym wieku wskazuje farmaceutów jako ważne źródło informacji i wsparcia zdrowotnego. Wzmocnienia ich roli edukacyjnej chce aż 71 proc. Polaków. Pacjenci oczekują, że farmaceuci będą mogli wystawiać recepty na stale przyjmowane leki, recepty kontynuowane. Europejczycy chcą też, by apteki były bardziej dostępne – 34 proc. z nas chciałoby, żeby działały całą dobę.
W Polsce, mimo istnienia wielu aptek internetowych, Polacy najchętniej kupują leki OTC w aptekach stacjonarnych. Robi tak aż 57 proc. z nas.
- Farmaceuta jest jednym z nielicznych profesjonalistów medycznych, do których pacjent może zwrócić się od razu, bez skierowania i bez długiego oczekiwania na wizytę. W przeciążonym systemie ochrony zdrowia ma to ogromne znaczenie – mówi dr n. farm. Magdalena Stolarczyk, farmaceutka, doktor nauk farmaceutycznych, autorka bloga farmaceuta-radzi.pl. - Coraz częściej pomagamy pacjentom nie tylko w bezpiecznym stosowaniu leków, ale także w poruszaniu się po systemie, interpretacji informacji zdrowotnych czy podejmowaniu świadomych decyzji dotyczących leczenia i profilaktyki. To właśnie dlatego pacjenci chętnie korzystają z porad farmaceutów i są otwarci na rozszerzanie ich roli – dodaje.
Czy wystarczająco o siebie dbamy?
67 proc. Polaków deklaruje, że regularnie wykonuje badania profilaktyczne, czyli prawie tyle, ile wynosi europejska średnia. Chętnie korzystamy z narzędzi pomagających nam monitorować zdrowie – 72 proc. z nas samodzielnie mierzy ciśnienie krwi, a 44 proc. używa aplikacji zdrowotnych i korzystamy z narzędzi pomagających się nam poruszać w systemie ochrony zdrowia.
Ze STADA Health Report 2026 wynika również, że aż 94 proc. Polaków samodzielnie leczy przynajmniej niektóre dolegliwości (głównie związane z leczeniem bólu i łagodzeniem objawów przeziębienia lub grypy). Aż 65 proc. z nas czuje, że ma kontrolę nad własnym zdrowiem.
– Rosnąca sprawczość pacjentów to jeden z najważniejszych trendów obserwowanych obecnie w ochronie zdrowia. Nie powinniśmy jednak traktować jej jako alternatywy dla dobrze funkcjonującego systemu. Samoleczenie, aplikacje zdrowotne czy narzędzia AI mogą wspierać pacjentów, ale nie zastąpią profilaktyki populacyjnej, koordynacji opieki czy dostępu do specjalistów. Prawdziwym wyzwaniem jest dziś takie zaprojektowanie systemu, aby większa samodzielność pacjentów szła w parze z bezpieczeństwem i wysoką jakością opieki – mówi prof. dr hab. n. med. Mateusz Jankowski, Szkoła Zdrowia Publicznego, Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego.
Cały raport dostępny jest na stronie internetowej https://www.stadapoland.pl/stada-health-report
STADA analizuje stan zdrowia Europejczyków od 2014 roku. Raporty dostarczają wiedzy na temat trendów zdrowotnych oraz postaw i zachowań Europejczyków w odniesieniu do zdrowia fizycznego i psychicznego. Analizowane są zmiany dotyczące ochrony zdrowia, poziomu świadomości zdrowotnej, stylu życia i podejścia do profilaktyki. Badanie, dzięki swojej długiej perspektywie, pokazuje również, jak zmienia się stan zdrowia społeczeństw w Europie na przestrzeni lat.
