Spis treści
Szybkie męczenie się przy małym wysiłku – nie zawsze chodzi o brak kondycji
Szybkie męczenie się przy małym wysiłku to objaw, który może mieć wiele przyczyn – od niedoborów witamin i zaburzeń hormonalnych, po schorzenia układu sercowo-naczyniowego, oddechowego czy nerwowego.
Osłabienie i szybkie męczenie się przy małym wysiłku często towarzyszy organizmowi nie tylko w trakcie aktywnej infekcji, ale również w okresie rekonwalescencji. Układ odpornościowy i narządy wewnętrzne potrzebują czasu, by wrócić do pełnej sprawności, dlatego objawy takie jak brak energii czy obniżona tolerancja wysiłku mogą utrzymywać się przez dłuższy czas. Szczególnie często obserwuje się je po COVID-19 (u części pacjentów stają się elementem tzw. long covid, czyli zespołu przedłużających się objawów po zakażeniu SARS-CoV-2).
i
Najczęstsze przyczyny – od anemii po choroby serca
Jedną z najczęstszych przyczyn szybkiego męczenia się jest niedokrwistość (anemia). To stan, w którym organizm nie wytwarza wystarczającej liczby czerwonych krwinek lub brakuje w nich hemoglobiny – białka odpowiedzialnego za transport tlenu do komórek. W rezultacie nawet niewielka aktywność może powodować uczucie silnego wyczerpania, duszność czy kołatanie serca. Najczęstszą przyczyną anemii jest niedobór żelaza, ale wpływ mogą mieć także zbyt niskie poziomy witaminy B12 lub kwasu foliowego.
Częstą przyczyną przewlekłego zmęczenia jest również niedoczynność tarczycy. Spowolniona praca tego gruczołu wpływa na cały metabolizm, prowadząc do ogólnego osłabienia organizmu. Objawy to nie tylko zmęczenie, ale także senność, problemy z koncentracją, uczucie chłodu (np. zimne dłonie i stopy), a także przybieranie na wadze, mimo braku apetytu.
Warto także monitorować poziom glukozy we krwi. Zarówno hipoglikemia (czyli niedocukrzenie), jak i nagłe wahania cukru mogą prowadzić do uczucia osłabienia, rozdrażnienia, a nawet zawrotów głowy.
Wśród możliwych przyczyn szybkiego męczenia się warto uwzględnić również schorzenia układu sercowo-naczyniowego i oddechowego. Osłabienie i spadek tolerancji wysiłku są częstymi objawami m.in. niewydolności serca, nadciśnienia tętniczego, astmy czy przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). Szczególną uwagę powinny budzić objawy współwystępujące – duszność, kołatanie serca, ból w klatce piersiowej lub obrzęki kończyn dolnych. W takich przypadkach konieczna jest pilna konsultacja lekarska.
Kiedy iść do lekarza i jakie badania wykonać?
Jeśli szybkie męczenie się utrzymuje dłużej niż kilka tygodni lub towarzyszą mu inne objawy, warto skonsultować się z lekarzem rodzinnym lub internistą.
Podstawowa diagnostyka zwykle obejmuje morfologię krwi, oznaczenie poziomu żelaza i ferrytyny, glukozę na czczo, TSH oraz elektrolity. W zależności od zgłaszanych objawów lekarz może rozszerzyć badania o EKG, RTG klatki piersiowej lub testy wydolnościowe.
