- Holandia jako jedenasty kraj w Europie wprowadza zakaz tak zwanych terapii konwersyjnych.
- Praktyki mające na celu zmianę orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej będą teraz karalne grzywną lub więzieniem.
- Nowe przepisy mają chronić zwłaszcza osoby małoletnie oraz dorosłych w trudnej sytuacji.
Koniec z "leczeniem" orientacji. Holandia wprowadza zakaz
Holenderski Senat przyjął właśnie ustawę, która zakazuje tak zwanych terapii konwersyjnych. To praktyki mające na celu zmianę orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej, które od lat budzą kontrowersje i są uznawane za szkodliwe. Decyzja parlamentu stawia Holandię w gronie krajów chroniących swoich obywateli przed działaniami pozbawionymi podstaw naukowych i etycznych.
Za złamanie nowych przepisów grożą surowe kary: grzywna do 27,5 tys. euro lub kara do dwóch lat więzienia. Co więcej, specjaliści oferujący takie usługi mogą stracić prawo wykonywania zawodu, a reklamowanie tego typu praktyk jest również zabronione. Ustawa została przyjęta większością 57 z 75 senatorów, co świadczy o szerokim poparciu dla tego rozwiązania.
Ma ona zapewnić ochronę przede wszystkim osobom małoletnim oraz dorosłym, którzy znajdują się w szczególnie wrażliwej sytuacji lub w relacji zależności.
Co obejmuje nowy zakaz?
Do tej pory w Holandii zakazano już niektórych form terapii konwersyjnej, takich jak elektrowstrząsy czy podawanie leków. Jednak pomysłodawcy nowej ustawy podkreślali, że istniejące prawo nie obejmowało wszystkich szkodliwych praktyk.
Nowe przepisy precyzują, że zakaz dotyczy również:
- długotrwałej presji psychicznej,
- pseudoterapeutycznych rozmów,
- modlitw o "uzdrowienie",
- egzorcyzmów.
Chodzi więc o całe spektrum działań, które próbują zmienić lub stłumić orientację seksualną czy tożsamość płciową, często pod pozorem pomocy czy troski.
Zadowolenie ofiar i brak podstaw naukowych
Decyzję Senatu z zadowoleniem przyjęła organizacja COC Nederland, działająca na rzecz osób LGBT+. "Ustawa oznacza sprawiedliwość dla ofiar, które często przez lata odczuwają skutki takich praktyk" - oceniła Myrtille Danse, przewodnicząca COC Nederland.
Podkreśliła również, że przekonanie o możliwości "wyleczenia" orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej nie ma żadnych podstaw naukowych, co jest kluczowym argumentem zwolenników zakazu.
Obawy przeciwników ustawy
Nie wszyscy jednak zgadzają się z nowymi regulacjami. Przeciwnicy ustawy wyrażali obawy, że jej zapisy są niejasne i nie wprowadzają znaczących zmian w stosunku do już istniejących zakazów. Martwią się również, że nowe prawo może nadmiernie ograniczać wolność religijną.
Pojawiają się także głosy, iż regulacja może utrudniać pracę psychologom, lekarzom, nauczycielom, duchownym oraz rodzicom w rozmowach z młodymi osobami o ich orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej.
Holandia dołącza do europejskich państw
Przyjęcie ustawy sprawia, że Holandia dołącza do grona krajów, które już wcześniej wprowadziły zakaz terapii konwersyjnych.
Według stowarzyszenia ILGA-Europe, takie regulacje obowiązywały wcześniej w ośmiu państwach Unii Europejskiej:
- Belgii,
- Cyprze,
- Francji,
- Niemczech,
- Grecji,
- Malcie,
- Portugalii,
- Hiszpanii.
Poza UE podobne rozwiązania przyjęły między innymi Islandia i Norwegia.
Na poziomie całej Unii Europejskiej nie ma jeszcze wiążącego zakazu, choć Komisja Europejska zapowiedziała na maj 2026 roku rekomendację dla państw członkowskich. Na razie nie przewiduje się jednak wspólnego projektu prawa unijnego w tej sprawie.
