Mykoplazma i atypowe zapalenie płuc. Objawy, które łatwo pomylić z przeziębieniem

Suchy kaszel utrzymujący się od kilku dni i narastające osłabienie mogą być objawem zakażenia mykoplazmą. Infekcja często przypomina przeziębienie, bo rozwija się powoli i na początku nie zawsze wyłącza z codziennych aktywności. Poniżej znajdziesz typowe objawy u dorosłych i dzieci oraz badania, które według CDC najlepiej potwierdzają zakażenie.

Kobieta kaszle w chusteczkę i trzyma się za klatkę piersiową. O objawach mykoplazmy przeczytasz na Poradnik Zdrowie.
Autor: Zdjęcie poglądowe/ Wygenerowane przez AI Kobieta kaszląca w chusteczkę siedząca na kanapie w salonie.
  • Mykoplazma może wywoływać atypowe zapalenie płuc, które na początku wygląda jak przeziębienie, a najczęściej wybija się w nim uporczywy kaszel
  • U dorosłych objawy narastają stopniowo, zwykle zaczyna się od bólu głowy i gardła, a później pojawia się gorączka oraz wyraźne osłabienie
  • U dzieci poniżej 5 lat zakażenie może przebiegać bez gorączki, a zamiast typowych objawów oddechowych pojawia się katar, wymioty lub biegunka
  • CDC wskazuje testy molekularne (NAAT), w tym PCR, jako najdokładniejszą metodę wykrywania zakażenia mykoplazmą
  • Od 1 lipca 2025 roku testy na obecność antygenu oraz przeciwciał (IgA, IgG i IgM) są refundowane w opiece specjalistycznej, jeśli pacjent ma skierowanie

Mykoplazma, czyli „chodzące” zapalenie płuc. Co to znaczy?

Mykoplazma to bakteria, która może wywoływać tak zwane atypowe zapalenie płuc. „Atypowe” oznacza, że przebieg bywa mniej charakterystyczny niż w klasycznym zapaleniu płuc, a objawy narastają powoli. Dlatego mówi się też o „chodzącym” zapaleniu płuc, bo wiele osób przez pierwsze dni normalnie funkcjonuje. Infekcja może dotyczyć nie tylko płuc, ale też gardła, tchawicy i oskrzeli.

Poradnik Zdrowie - Choroby płuc

Objawy mykoplazmy u dorosłych: kaszel, gorączka, osłabienie

Na początku zakażenie mykoplazmą łatwo pomylić z przeziębieniem. Objawy zwykle narastają stopniowo: pojawia się ból głowy, gorsze samopoczucie i drapanie w gardle. Po kilku dniach dołącza gorączka oraz uporczywy kaszel, najpierw suchy, a czasem później z niewielką ilością plwociny. Centers for Disease Control and Prevention (CDC) wymienia typowe objawy tej infekcji:

  • uporczywy kaszel
  • gorączka
  • ból głowy
  • ogólne osłabienie i złe samopoczucie
  • zapalenie gardła
  • łagodna duszność.

Mykoplazma u dzieci: objawy u najmłodszych (poniżej 5 lat)

U dzieci objawy zakażenia mykoplazmą mogą wyglądać inaczej niż u dorosłych. U najmłodszych, zwłaszcza poniżej 5 lat, infekcja bywa łagodna i nie zawsze prowadzi do zapalenia płuc. Zamiast typowego kaszlu mogą pojawić się dolegliwości spoza układu oddechowego. Czujność warto zachować, gdy u dziecka wystąpią:

  • katar występujący bez towarzyszącej gorączki
  • biegunka
  • wymioty
  • świszczący oddech.

Badania na mykoplazmę: PCR (NAAT) i RTG klatki piersiowej

Rozpoznanie mykoplazmy wymaga badań, bo bakterii nie widać w standardowym badaniu mikroskopowym. CDC jako najdokładniejsze wskazuje testy molekularne NAAT, w tym badanie PCR, które potwierdzają obecność drobnoustroju. Lekarz może też zlecić RTG klatki piersiowej, aby ocenić, w jakim stopniu infekcja zajęła płuca.

W publikacji w czasopiśmie Frontiers in Medicine opisano, że RTG klatki piersiowej przy zakażeniu mykoplazmą często pokazuje charakterystyczne zmiany. Najczęściej są to plamiste lub siateczkowate zagęszczenia w dolnych płatach płuc po obu stronach. U dorosłych rzadko pojawia się płyn w opłucnej, co bywa jedną z cech odróżniających od typowego zapalenia płuc. Taki wynik pomaga lekarzowi ocenić, czy obraz pasuje do infekcji bakteryjnej, czy raczej do innej choroby dróg oddechowych.

Czy badania na mykoplazmę są refundowane? Co zmieniło się od 1 lipca 2025

Diagnostyka mykoplazmy jest w Polsce coraz łatwiej dostępna w ramach publicznej opieki zdrowotnej. Zgodnie z zarządzeniem Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia od 1 lipca 2025 roku w opiece specjalistycznej refundowane są testy na obecność antygenu oraz przeciwciał IgA, IgG i IgM. W praktyce oznacza to, że pacjent ze skierowaniem nie musi płacić za badanie z własnych środków.

W mykoplazmie kluczowe jest trafne rozpoznanie i wdrożenie leczenia, najczęściej antybiotykoterapii, bo domowe metody stosowane przy przeziębieniu mogą nie wystarczyć. Jeśli kaszel i gorsze samopoczucie utrzymują się dłużej niż kilka dni, nie warto tego bagatelizować. Wczesne rozpoznanie zmniejsza ryzyko długotrwałego osłabienia i ogranicza dalsze szerzenie się zakażenia w otoczeniu.

Źródła: