Dootrzewnowa chemioterapia perfuzyjna w hipertermii (HIPEC)

2014-01-14 7:42 prof. dr hab. med. Beata Śpiewankiewicz, Kierownik Kliniki Ginekologii Onkologicznej w Centrum Onkologii w Warszawie

Dootrzewnowa chemioterapia perfuzyjna w hipertermii (HIPEC) to nowa metoda w leczeniu nowotworów umiejscowionych w jamie otrzewnej. Procedura lecznicza zwykle polega na połączeniu zabiegu cytoredukcyjnego (operacja zmniejszająca masę nowotworu) z dootrzewnową perfuzyjną chemioterapią w warunkach hipertermii (HIPEC). O tej metodzie leczenia raka jajnika opowiada prof. dr hab. med. Beata Śpiewankiewicz, Kierownik Kliniki Ginekologii Onkologicznej w Centrum Onkologii w Warszawie.

Dotrzewnowa chemioterapia perfuzyjna w hipertermii (HIPEC) jest złożoną procedurą składającą się z dwóch, nierozłącznych elementów. Pierwszym z nich jest operacja chirurgiczna (najczęściej bardzo rozległa) prowadząca do usunięcia wszystkich ognisk nowotworu (średnica pozostawionych zmian nie może przekraczać 2,5-5 mm. Drugim elementem, który stosuje się bezpośrednio po operacji, jest podwyższenie w jamie otrzewnowej temperatury do 42 st.C i perfuzja chemioterapeutyku za pomocą systemu drenów połączonych ze specjalną pompą (chemioterapia dootrzewnowa w hipertermii). Dawkę leku ustala się tak, jak w leczeniu systemowym, ale z uwagi na hipertermię, uzyskujemy jego większe stężenie w miejscu działania. Dla cisplatyny to stężenie jest 30-krotnie wyższe niż w leczeniu dożylnym, co sprawia, że chemioterapia ta jest skuteczniejsza.

Dootrzewnowa chemioterapia perfuzyjna w hipertermii: wskazania

  • śluzak rzekomy otrzewnej (pseudomyxoma peritonei)
  • raka jelita grubego
  • rak żołądka z przerzutami do otrzewnej
  • raka jajnika
  • rak trzustki
  • międzybłoniak otrzewnej (mesothelioma peritonei)
  • mięsak przestrzeni zaotrzewnowej
  • innych nowotworów, w przypadku których otrzewna jest jedynym miejscem przerzutów

W ginekologii onkologicznej nie można jednoznacznie stwierdzić, kiedy możemy stosować ten zabieg, czy przy operacji pierwotnej wykonanej z powodu raka jajnika, czy po operacji odroczonej, czyli przeprowadzonej po chemioterapii, czy tylko w leczeniu wznów. Z pewnością stosuje się go w zaawansowanych przypadkach raka jajnika. HIPEC jest na pewno zarezerwowany dla chorych z rozsiewem śródotrzewnowym, które wykorzystały już wszystkie inne metody leczenia. Warunkiem przeprowadzenia procedury jest wnikliwa kwalifikacja do tego zabiegu, a także posiadanie wyszkolonego zespołu lekarskiego i wysokospecjalistycznego sprzętu. Nie jest to metoda, od której zaczyna się leczenie raka jajnika, obecnie nie wykonuje się jej w pierwszym etapie choroby. Są opracowania, co prawda jest ich niewiele, które mówią o wykorzystaniu dootrzewnowej chemioterapii perfuzyjnej w hipertermii już przy operacji pierwotnej.

HIPEC: przeciwwskazania

Przeciwwskazaniem do zastosowania hipertermii jest wiek powyżej 70 roku życia. To ze względu na obciążenia ogólnoustrojowe i długotrwały proces leczniczy - 7 godzin w znieczuleniu ogólnym. Kolejne przeciwwskazania to przerzuty do węzłów chłonnych zaotrzewnowych, przerzuty do wątroby, do płuc. Pacjentki, które wcześniej dostawały chemioterapię lub radioterapię, muszą odczekać do tego zabiegu ok. 5-6 tygodni po ostatniej dawce chemii, czy ostatnim napromienianiu.

Powikłania i działania niepożądane po chemioterapii w hipertermii

Powikłania są głównie związane z operacją cytoredukcyjną, czyli z tym dużym zabiegiem chirurgicznym, który towarzyszy chemioterapii w hipertermii. Może dojść nawet do zgonu pacjenta, właśnie ze względu na rozległą interwencję chirurgiczną. Na świecie opisuje się około 3 procent przypadków zgonów. Powikłaniami są stany zapalne, mogą pojawić się przejściowe zaburzenia układu oddechowego, ze względu na długotrwałość zabiegu, czy zaburzenia w układzie krzepnięcia, które występują po operacji. Jeżeli chodzi o samą chemioterapię perfuzyjną z hipertermią, to powikłaniami są utrzymujące się nudności i wymioty.

Chemioterapia w hipertermii: kwalifikacja do zabiegu

Nie ma jednoosobowej decyzji w kwalifikacji do leczenia tą metodą. Jest to procedura związana z możliwością wystąpienia ciężkich powikłań, ze zgonem włącznie. W Klinice, którą kieruję, decyzja podejmowana jest zespołowo przez ginekologa onkologa, chirurga onkologa, radiologa i anestezjologa. Wystarczy, że pacjentka, która ma zaawansowaną postać raka jajnika zgłosi się do naszej przychodni. Może przyjechać bez skierowania, po telefonicznym uzgodnieniu terminu wizyty, jedynie z aktualną tomografią komputerową i dotychczasową dokumentacją choroby.

Chemioterapia w hipertermii: rokowania po zabiegu

Na podstawie obserwacji polskich pacjentek HIPEC jest metodą obiecującą. Mamy w tej chwili 35 pacjentek poddanych tej procedurze, bez wznowy żyje 31. Obligatoryjne po zastosowaniu HIPEC-u jest podanie 6 kursów leczenia systemowego. Jakość życia pacjentek po zabiegu polepsza się po 3 miesiącach W piśmiennictwie pojawiają się dane mówiące o tym, że dwukrotnie, a nawet trzykrotnie przedłuża się długość życia pacjentek po tym zabiegu. Poprawia się również jakość ich życia. Pacjentki powracają do czynnej pracy zawodowej, nie mają poczucia choroby.

Chemioterapia w hipertermii nie jest eksperymentem medycznym

Chemioterapia w hipertermii to w Polsce nowość, ale jest to uznana metoda leczenia, a nie eksperyment medyczny. Jest zarejestrowana w systemie JGP (system Jednorodnych Grup Pacjentów, to system, w którym są zarejestrowanie i opisanie wszystkie procesy i procedury lecznicze zarówno w wymiarze klinicznym, jak i w kategoriach kosztowych). Na świecie najdłuższą historię mają Włosi - to oni są twórcami tej metody i mają obserwację 12-letnią z liczbą 60 pacjentek, które z niej skorzystały. Barierą jest koszt i prawidłowa kwalifikacja do zabiegu. Chemioterapię w hipertermii w Polsce prowadzi się rutynowo w Centrum Onkologii, ale coraz większe zainteresowanie wykazuję inne ośrodki.

Ważne

  • Procedura trwa od 3-7 godzin w zależności od rozległości zabiegu operacyjnego. Samo podawanie chemioterapii w hipertermii trwa około półtorej godziny.
  • U danej pacjentki taki zabieg wykonuje się tylko raz.
  • W ginekologii chemioterapię w hipertermii można stosować jeszcze w przypadku mięsaków. Opisywane są pojedyncze przypadki leczenia rozsianego raka trzonu czy szyjki macicy, ale największe zastosowanie ma ona w przypadku rozsianego raka jajnika. Metoda ta jest wykorzystywana również w leczeniu innych nowotworów, raka jelita grubego, raka żołądka, wyrostka robaczkowego, śluzaka otrzewnej.
  • www.jestemprzytobie.pl
    Czy artykuł był przydatny?
    Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
    KOMENTARZE
    SPECMED
    |

    Natomiast HIPEC jest zdecydowanie przereklamowany. Istnieje dużo więcej przeciwwskazań a mniej spodziewanych korzyści niż miało być na wstępie i między innymi dlatego profesor Stelmachów pozostaje w cieniu a eksponuje się jego gwiazda, którą "wystrzelił" jeszcze w trakcie stażu na nieboskłon. Przykro było póżniej patrzeć jak nim pomiata chociaż teraz współpracują na nieco nierównych prawach. Beata niemal nic nie straciła ze swej urody a "zakierowniczyła", że ho ho ... Tylko tyle i być może aż tyle. Nic dodać, nic ująć ...

    m
    |

    W instytucie onkologi wycinaja wszystko od razu nawet profilaktycznie nie daja zadnych szans na szczescie ja sie nie dalam i dzis jestem zdrowa i mam mozliwosc miec dzieci a minely prawie 2lata

    miriam
    |

    prawdziwa historia pacjentki, która przeszła hipec na wiola.cba.pl, zachęcam warto