Pod kierownictwem dr Marie-Christine Simon z Uniwersytetu w Bonn, zespół badawczy zrealizował dwa projekty naukowe, które rzucają nowe światło na możliwości obniżania poziomu cholesterolu poprzez włączenie owsianki do jadłospisu. Zapoznaj się z ustaleniami, do jakich doszli specjaliści w wyniku przeprowadzonych analiz.
Dwudniowa dieta z owsianką może obniżyć cholesterol – wyniki badań
Pierwsze z nich objęło osoby z zespołem metabolicznym, u których przez dwa dni zastosowano niskokaloryczną dietę składającą się głównie z 300 gramów owsianki dziennie, uzupełnianej warzywami lub owocami. Badani spożywali połowę swojej zwykłej liczby kalorii, a po zakończeniu diety wracali do normalnych nawyków żywieniowych bez owsa. Wyniki okazały się zaskakujące: poziom LDL, czyli „złego” cholesterolu, spadł o 10%, a efekt ten utrzymywał się przez kolejne sześć tygodni. Dodatkowo zauważono utratę około dwóch kilogramów masy ciała i niewielką poprawę wartości ciśnienia tętniczego.
Drugi etap badania polegał na wprowadzeniu owsa do codziennej diety poprzez zastępowanie nim jednego posiłku dziennie przez sześć tygodni. Uczestnicy wybierali spośród różnych form, takich jak owsianka, smoothie czy wypieki z dodatkiem owsa. W tej grupie nie odnotowano jednak istotnych zmian w poziomie cholesterolu LDL czy całkowitego cholesterolu. Wyniki wskazują, że kluczowe znaczenie ma nie tylko ilość spożywanego owsa, ale także intensywność i krótki czas trwania interwencji.
Owsiane fenole, mikrobiom jelitowy i mechanizmy obniżania cholesterolu
Dr Marie-Christine Simon zwraca uwagę, że intensywna, krótkotrwała ekspozycja na składniki owsa wywołuje silną odpowiedź ze strony mikrobiomu jelitowego. Wyjaśnia: „Dawka i szybkość dostarczenia fenoli owsianych, szczególnie tych metabolizowanych przez mikroflorę jelitową, mogą wywoływać silniejsze reakcje biochemiczne niż umiarkowane, codzienne spożycie”. W badaniu stwierdzono, że duża jednorazowa ilość owsa prowadzi do wzrostu poziomu mikrobiologicznie produkowanych metabolitów fenolowych, zwłaszcza dihydroferulowego kwasu, który powiązano z redukcją cholesterolu. Naukowcy zaobserwowali także szybkie zmiany w aktywności metabolicznej bakterii jelitowych, co może przekładać się na produkcję bioaktywnych związków wpływających na gospodarkę lipidową organizmu.
Według badaczy, takie zjawiska sugerują, że regularnie powtarzane krótkie interwencje wysoką dawką owsa mogą przynosić powtarzalne i trwałe efekty w zakresie obniżania poziomu cholesterolu LDL, masy ciała oraz ciśnienia krwi. Jednak, jak podkreśla dr Simon, potrzebne są kolejne badania, by potwierdzić tę hipotezę na większą skalę i w dłuższej perspektywie.
Owsianka na zdrowe serce - co mówi ekspertka?
Michelle Routhenstein, magister nauk o żywieniu i zarejestrowana dietetyczka specjalizująca się w chorobach serca, podkreśla, że regularne spożywanie umiarkowanych ilości owsa, w połączeniu z innymi źródłami błonnika rozpuszczalnego i białka roślinnego, to sprawdzona i bezpieczna droga do obniżenia poziomu LDL i poprawy zdrowia sercowo-metabolicznego. „Analizy wykazują, że około 3 gramy beta-glukanu owsianego dziennie, zwykle pochodzące z dwóch do trzech porcji owsa lub otrębów owsianych, mogą obniżyć LDL o 5–10%” – wskazuje Routhenstein. Zwraca uwagę, że owies nie jest jedynym zbożem o takich właściwościach – jęczmień, żyto oraz inne zboża bogate w błonnik lepkiego typu również mogą korzystnie wpływać na profil lipidowy.
Według opinii dietetyczki, mimo że dwudniowa kuracja owsiana przynosi szybkie i wyraźnie dostrzegalne rezultaty, to w rzeczywistości trwałe oraz praktyczne zmiany są efektem zbalansowanego menu i kompleksowego dbania o zdrowy styl życia. Fundamentem dla zachowania dobrej kondycji układu krwionośnego w dłuższej perspektywie jest łączenie śniadań na bazie owsa z innymi produktami pełnoziarnistymi, a także owocami i warzywami. Tak skomponowany jadłospis stanowi sprawdzoną receptę na zdrowie serca.
Jak przyrządzić zdrową owsiankę?
Istnieje kilka praktycznych metod, dzięki którym w pełni skorzystasz z dobroczynnego wpływu owsa na zdrowie. Przede wszystkim zamiast mocno przetworzonych płatków błyskawicznych, lepiej decydować się na ich pełnoziarnistą odmianę. Warto również wzbogacać posiłek o nasiona, orzechy czy owoce. Takie dodatki nie tylko dostarczają cennych substancji odżywczych, ale w połączeniu z owsianką znacząco zwiększają poczucie sytości. Należy także dbać o właściwą ilość płynów w diecie, gdyż woda jest niezbędna, aby zawarty w owsie błonnik mógł właściwie pracować w układzie trawiennym.
