Kołatanie serca i zawroty głowy mogą oznaczać stan zagrożenia życia. Jeden objaw wymaga natychmiastowej pomocy

Kołatanie serca i zawroty głowy często są tłumaczone stresem, zmęczeniem lub nadmiarem kawy. Czasem jednak mogą świadczyć o groźnych zaburzeniach rytmu serca, zawale lub innych stanach wymagających natychmiastowej interwencji. Wyjaśniamy, które objawy alarmowe oznaczają konieczność wezwania pogotowia, a kiedy wystarczy pilna konsultacja lekarska.

Siedząca na kanapie kobieta trzyma rękę na klatce piersiowej i czole. O kołataniu serca przeczytasz na Poradnik Zdrowie.
Autor: Zdjęcie poglądowe/ Wygenerowane przez AI Kobieta w średnim wieku siedząca na kanapie w salonie i trzymająca się za klatkę piersiową.
  • Dzwoń po pogotowie, jeśli kołataniu serca towarzyszy ból lub ucisk w klatce piersiowej albo silna duszność
  • Częstą przyczyną kołatania serca i zawrotów głowy są zaburzenia rytmu serca (arytmie) oraz nadczynność tarczycy
  • W diagnostyce zwykle zaczyna się od EKG, monitorowania metodą Holtera oraz badań krwi, w tym poziomu elektrolitów
  • Podczas napadu usiądź lub połóż się, żeby zmniejszyć ryzyko urazu, jeśli dojdzie do omdlenia

Kołatanie serca: co to jest i kiedy powinno niepokoić?

Kołatanie serca to uczucie, że serce bije za szybko, za mocno albo nierówno. Często jest opisywane jako „trzepotanie” w klatce piersiowej albo wrażenie pauzy i mocnego uderzenia po chwili. Samo kołatanie może mieć związek ze stresem lub nadmiarem kawy, ale robi się poważniej, gdy dołącza kręcenie się w głowie.

Gdy kołataniu serca towarzyszą zawroty głowy, może to oznaczać, że serce przez chwilę pompuje krew mniej wydajnie i mózg dostaje mniej tlenu. Jeśli masz wrażenie utraty równowagi, a tętno nagle przyspiesza bez jasnego powodu, nie bagatelizuj tego. Taka sytuacja wymaga oceny, a czasem natychmiastowej pomocy medycznej.

Kardiologia prewencyjna. Co zrobić, by skutecznie chronić serce? Dr Agnieszka Graczyk–Szuster

Kołatanie serca: kiedy dzwonić po pogotowie?

Przy kołataniu serca kluczowe są objawy, które mogą sugerować nagłe zagrożenie życia. Mayo Clinic wymienia dolegliwości, przy których nie warto czekać na wizytę w POZ, tylko od razu wzywać pogotowie. Zwróć uwagę szczególnie na:

  • ból w klatce piersiowej lub uczucie ucisku i dyskomfortu
  • omdlenie lub nagła utrata przytomności
  • silna duszność i trudności z zaczerpnięciem tchu
  • bardzo silne zawroty głowy lub mroczki przed oczami

W takich sytuacjach liczy się czas, bo objawy mogą być związane z poważnym problemem krążeniowym. Jeśli bliska osoba nagle blednie, obficie się poci albo ma trudność z kontaktem, wezwij pomoc medyczną. Szybka interwencja zmniejsza ryzyko groźnych powikłań, w tym zatrzymania krążenia.

Kołatanie serca i zawroty głowy: możliwe przyczyny

Kołatanie serca połączone z zawrotami głowy bywa skutkiem zaburzeń rytmu serca, czyli arytmii. Merck Manual opisuje m.in. sytuacje, gdy serce bije zbyt szybko w napadowym częstoskurczu nadkomorowym lub w migotaniu przedsionków. Wtedy krew krąży mniej efektywnie, co może dawać osłabienie i zawroty głowy.

Kołatanie serca i zawroty głowy nie zawsze wynikają z choroby samego serca. Takie objawy mogą pojawić się także przy zaburzeniach równowagi elektrolitowej lub problemach z innymi narządami. W tekście wymieniamy m.in.:

  • nadczynność tarczycy
  • zbyt niski poziom potasu lub magnezu we krwi
  • niedotlenienie organizmu
  • poważne choroby zastawek serca
  • przebyty niedawno zawał serca.

Kołatanie serca: jakie badania zleca lekarz?

Przy kołataniu serca i zawrotach głowy lekarz ocenia pracę układu krążenia. Podstawą jest EKG, które pokazuje elektryczną aktywność serca i pomaga wykryć zaburzenia rytmu. Gdy objawy pojawiają się okresowo, pomocne bywa badanie Holterem, czyli całodobowe monitorowanie pracy serca.

W diagnostyce liczą się też badania krwi. Merck Manual wskazuje, że przy takich objawach warto ocenić poziom elektrolitów, m.in. magnezu i wapnia, oraz wykonać morfologię. Gdy jest podejrzenie niedawnego uszkodzenia mięśnia sercowego lub stanu zapalnego, lekarz może zlecić oznaczenie troponiny.

Gdzie szukać pomocy w Polsce: POZ, NiŚOZ czy SOR?

To, gdzie zgłosić się po pomoc, zależy od nasilenia objawów. Jeśli kołatanie serca jest łagodne i nie ma silnego bólu, zacznij od lekarza rodzinnego w POZ. Po godzinach pracy przychodni, w nocy, weekendy i święta działa nocna i świąteczna opieka zdrowotna (NiŚOZ).

Pacjent.gov.pl przypomina, że przy nagłym zagrożeniu życia trzeba dzwonić pod 999 lub 112, na przykład gdy podejrzewasz groźne zaburzenia rytmu serca. Możesz też zgłosić się bezpośrednio na SOR lub do Izby Przyjęć. SOR służy do pilnej diagnostyki i leczenia, a nie do planowych kontroli.

Nagły atak kołatania serca: co zrobić krok po kroku?

Jeśli pojawi się nagłe kołatanie serca i zawroty głowy, od razu usiądź albo połóż się w bezpiecznym miejscu. To zmniejsza ryzyko urazu, gdyby doszło do omdlenia. MedlinePlus zaleca w takiej sytuacji spokojne ćwiczenia oddechowe i relaks, bo miarowy oddech może obniżyć napięcie, które nasila objawy.

Pomocny bywa też prosty dziennik objawów: zapisz, kiedy pojawia się kołatanie serca, ile trwa i co je poprzedza, na przykład wysiłek, emocje albo kawa. Dla lekarza to konkretna wskazówka przy dalszej diagnostyce i doborze postępowania. Jeśli kołataniu serca towarzyszą zawroty głowy, duszność lub ból w klatce piersiowej, nie zwlekaj z pilną konsultacją.

Pierwsza pomoc: masaż serca przy nagłym zatrzymaniu krążenia. Krok po kroku GALERIA

Źródła: