- Częste korzystanie ze smartfona może prowadzić do zapalenia ścięgien de Quervaina lub zespołu cieśni nadgarstka
- Drętwienie palców oraz ból przy zginaniu nadgarstka to sygnały wymagające wykonania prostych testów diagnostycznych
- Gorączka powyżej 37,7 stopnia Celsjusza przy bólu nadgarstka może oznaczać niebezpieczne infekcyjne zapalenie stawów
- Ergonomiczne uchwyty oraz regularne przerwy w używaniu telefonu pomagają uniknąć operacyjnego leczenia u ortopedy
Ból nadgarstka od telefonu - najczęstsze przyczyny
Ból nadgarstka przy trzymaniu smartfona zwykle oznacza przeciążenie stawów i ścięgien. Dolegliwości nasilają powtarzalne ruchy, na przykład pisanie kciukiem, oraz długie trzymanie telefonu w jednej pozycji. Badania dostępne w bazie PubMed opisują, że takie przeciążenia mogą prowadzić do schorzeń wymagających oceny specjalisty.
U osób, które dużo korzystają z telefonu, lekarze często rozpoznają zapalenie ścięgien de Quervaina oraz zespół cieśni nadgarstka. W praktyce to stan zapalny tkanek w okolicy nadgarstka albo ucisk na nerw, do którego dochodzi przy długim, niekorzystnym ułożeniu dłoni. Jeśli ból wraca, przyczyną bywają powtarzane w kółko te same drobne ruchy.
Przeciążenia mogą też wiązać się z ryzykiem palca zatrzaskującego i ogólnego zapalenia ścięgien. Badacze z Florida Atlantic University zwracają uwagę, że drobne, codzienne przeciążenia mogą z czasem doprowadzić do zmian wymagających leczenia zabiegowego. Dlatego nawracającego bólu nie warto zbywać jako „zmęczenia ręki”.
Testy na ból nadgarstka w domu: de Quervain i cieśń nadgarstka
Gdy boli okolica nadgarstka i kciuka, możesz wykonać prosty test, który daje wstępną wskazówkę co do przyczyny. Merck Manual opisuje, że przy zapaleniu ścięgien de Quervaina ból nasila się, gdy zaciskasz pięść z kciukiem schowanym pod palcami i delikatnie odchylasz nadgarstek w stronę małego palca. Ostry ból w tej pozycji może sugerować problem ze ścięgnami kciuka.
Zespół cieśni nadgarstka często daje drętwienie lub mrowienie kciuka, palca wskazującego i środkowego. W domu możesz wykonać test: zegnij oba nadgarstki pod kątem 90 stopni i dociśnij do siebie wierzchy dłoni na 1 minutę. Pojawienie się mrowienia w tym czasie może wskazywać na dodatni test Phalena, czyli możliwy ucisk nerwu pośrodkowego.
Możesz też sprawdzić reakcję nadgarstka na delikatne opukiwanie. Cleveland Clinic podaje, że jeśli opukiwanie miejsca, gdzie nadgarstek łączy się z dłonią, wywołuje uczucie „prądu” biegnącego do palców lub przedramienia, to sygnał ostrzegawczy. Takie testy pomagają się zorientować, ale nie zastępują diagnozy lekarskiej.
Kiedy z bólem nadgarstka do lekarza? Objawy alarmowe
Nie każdy ból nadgarstka da się „rozchodzić” przerwą od telefonu. Są sytuacje, w których trzeba zareagować szybko, żeby nie dopuścić do trwałych problemów z ręką. Jeśli nie możesz poruszyć nadgarstkiem, dłonią albo choćby jednym palcem, zgłoś się pilnie do lekarza lub na ostry dyżur.
Zwróć szczególną uwagę, jeśli bólowi towarzyszą objawy ogólne albo wyraźna zmiana wyglądu ręki. Do sygnałów alarmowych należą między innymi:
- widoczne zniekształcenie nadgarstka lub palców
- gorączka powyżej 37,7 stopnia Celsjusza
- pojawienie się niewyjaśnionej wysypki
- silny obrzęk, zaczerwienienie i wyraźne ocieplenie skóry w miejscu bólu
- znaczne krwawienie lub niedawno przebyta infekcja wirusowa
MedlinePlus Medical Encyclopedia podaje, że zaczerwieniony i wyraźnie ocieplony nadgarstek połączony z gorączką może wskazywać na infekcyjne zapalenie stawów. To stan nagły, który wymaga szybkiego leczenia. Jeśli takie objawy dotyczą ciebie lub kogoś bliskiego, nie odkładajcie konsultacji.
Jak trzymać telefon, żeby nie bolał nadgarstek?
Zmiana kilku nawyków często zmniejsza ból i ogranicza nawroty dolegliwości. Badania opisane w BMC Musculoskeletal Disorders sugerują, że znaczenie ma ograniczenie czasu trzymania telefonu w dłoni. Pomagają stojaki i uchwyty, bo pozwalają obsługiwać urządzenie bez stałego podtrzymywania go nadgarstkiem.
Podczas pisania na telefonie staraj się używać nie tylko kciuków, ale też innych palców, wtedy obciążenie rozkłada się równiej. Dobrym rozwiązaniem jest także funkcja zamiany mowy na tekst. Dyktowanie wiadomości zamiast ich wpisywania zmniejsza liczbę powtarzalnych ruchów, które najbardziej obciążają ścięgna.
Jeśli możesz, obsługuj smartfon obiema rękami albo częściej przekładaj go do ręki niedominującej. Eksperci ds. ergonomii zalecają też regularne przerwy. Po dłuższym pisaniu lub przeglądaniu internetu zrób co najmniej 20 minut przerwy, żeby tkanki mogły odpocząć.
Ból nadgarstka. Jak wygląda diagnostyka i leczenie w POZ i na NFZ?
W Polsce diagnostykę i leczenie dolegliwości nadgarstka zwykle zaczyna się od wizyty u lekarza rodzinnego w POZ. Lekarz zbierze wywiad, zbada rękę i w razie potrzeby wystawi skierowanie do chirurga ręki lub ortopedy. Pacjent.gov.pl podaje, że skierowanie do specjalisty może wystawić każdy lekarz pracujący w ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia.
W diagnostyce bywa potrzebne badanie przewodnictwa nerwowego, czyli elektromiografia (EMG), które ocenia stan nerwów w kanale nadgarstka. Leczenie zwykle zaczyna się od metod zachowawczych, bez operacji. Najczęściej stosuje się:
- farmakoterapia, czyli leki przeciwzapalne i przeciwbólowe
- stosowanie wyrobów medycznych, takich jak ortezy usztywniające nadgarstek
- fizjoterapia i specjalistyczne ćwiczenia wzmacniające
Jeśli metody zachowawcze nie przynoszą ulgi, a objawy narastają, lekarz może rozważyć leczenie operacyjne. Celem zabiegu jest usunięcie ucisku na nerw, a decyzję podejmuje się zwykle wtedy, gdy ból utrudnia codzienne funkcjonowanie. Warto reagować wcześnie, bo szybsza konsultacja zwiększa szansę na poprawę bez operacji.
5
Źródła:
