- Pieczenie po użyciu pomadki częściej świadczy o podrażnieniu niż o tym, że kosmetyk działa
- Przy pękających ustach lepiej sprawdzają się proste, bezzapachowe formuły ochronne
- Oblizywanie ust i odrywanie skórek przedłużają przesuszenie oraz utrudniają gojenie
- Pęknięcia w kącikach ust lub brak poprawy po dwóch, trzech tygodniach warto skonsultować z dermatologiem
Dlaczego pomadka nie pomaga na spierzchnięte usta?
Spierzchnięte usta mogą goić się wolniej, jeśli pomadka zawiera składniki drażniące lub uczulające. Sygnałem ostrzegawczym jest pieczenie, szczypanie lub narastający dyskomfort zaraz po jej nałożeniu. Pieczenie nie jest oznaką, że kosmetyk działa skuteczniej. Może natomiast dodatkowo podrażniać uszkodzoną skórę ust.
Problem często nasilają również oblizywanie ust, przygryzanie ich i zrywanie odstających skórek. Ślina szybko odparowuje, a usta stają się jeszcze bardziej suche. Znaczenie ma również oddychanie przez usta w nocy, suche powietrze w sypialni, wiatr oraz słońce.
Na kilka dni warto odstawić wszystkie kosmetyki do ust, po których pojawia się pieczenie lub szczypanie, w tym błyszczyk, kolorową pomadkę i peeling. Często drażnią substancje zapachowe oraz aromaty smakowe. Na czas gojenia lepiej unikać zwłaszcza:
- mentolu, kamfory i eukaliptusa
- aromatów mięty, cynamonu oraz cytrusów
- substancji zapachowych
- kwasu salicylowego i fenolu
- produktów wywołujących mrowienie, pieczenie lub uczucie powiększenia ust.
Jak pielęgnować pękające usta, gdy pomadka nie wystarcza?
Mocno przesuszone usta nie potrzebują wielu kosmetyków. Najlepiej wybrać jeden prosty, bezzapachowy preparat ochronny i stosować go kilka razy dziennie oraz przed snem. Gęsta maść zwykle chroni dłużej niż lekki sztyft, ponieważ ogranicza utratę wody z powierzchni ust.
Warto szukać produktów z wazeliną, olejem mineralnym, dimetikonem, ceramidami lub masłem shea, jeśli po ich użyciu nie pojawia się pieczenie ani szczypanie. Nie trzeba nakładać grubej warstwy co kilka minut. Ważniejsze jest regularne zabezpieczanie ust po jedzeniu, przed wyjściem na wiatr i wieczorem, bez pocierania ich chusteczką.
Na zewnątrz przydaje się produkt z filtrem SPF 30 lub wyższym, ponieważ promieniowanie UV również wysusza i podrażnia usta. Jeśli po użyciu produktu z filtrem lub pomadki pojawia się pieczenie, nie używaj go dalej. Wróć do prostego, bezzapachowego preparatu ochronnego.
Pękające kąciki ust to nie zawsze zwykłe przesuszenie
Pęknięcia w kącikach ust, którym towarzyszą zaczerwienienie, ból, strupki lub wilgotny, rozmiękczony naskórek, mogą wskazywać na zapalenie kącików ust. Taki problem może być związany z zaleganiem śliny, infekcją drożdżakową lub bakteryjną, podrażnieniem skóry albo źle dopasowaną protezą. Sama pomadka ochronna może wtedy przynieść chwilową ulgę, ale nie usunie przyczyny.
Nawracające pękanie kącików ust może mieć związek z alergią kontaktową, atopowym zapaleniem skóry, niektórymi lekami lub niedoborem żelaza i witamin z grupy B. Objawy wielu tych stanów wyglądają podobnie: usta są suche, czerwone, łuszczą się i pękają. Dlatego przy uporczywym problemie nie warto samodzielnie testować wielu nowych kosmetyków naraz.
Pękające usta: objawy, których nie warto ignorować
Jeśli mimo odstawienia drażniących kosmetyków i stosowania prostej ochrony nie ma wyraźnej poprawy po dwóch, trzech tygodniach, warto skonsultować się z dermatologiem. Warto umówić wizytę wcześniej, jeśli usta są bardzo obrzęknięte, pojawiają się pęcherzyki, sączące zmiany, silny ból lub zmiana obejmuje skórę wokół ust. Niepokojące są też utrzymujące się szorstkie, łuszczące się miejsce na jednej wardze, szczególnie po częstej ekspozycji na słońce.
Dermatolog może ocenić, czy chodzi o podrażnienie, alergię kontaktową, infekcję lub inną postać zapalenia warg. Przy podejrzeniu alergii pomocne bywają testy płatkowe, także z używanymi kosmetykami. Przed wizytą warto sfotografować opakowania używanych kosmetyków lub zapisać ich listy składników. Dobrze też zanotować, po których produktach objawy wyraźnie się nasilają.
Źródła:
- American Academy of Dermatology (7 dermatologists’ tips for healing dry, chapped lips)
- DermNet (Contact reactions to lipsticks and other lipcare products)
- DermNet (Allergic contact cheilitis)
- PubMed (Cheilitis: A Diagnostic Algorithm and Review of Underlying Etiologies)
- PubMed (Patch Testing for Cheilitis: A 10-Year Series)