- Telefon Zaufania dla Nauczycieli dzwoni bez przerwy, wskazując na dramatyczną skalę wypalenia zawodowego i problemów psychicznych w środowisku edukacyjnym.
- Nauczyciele, choć obciążeni emocjonalnie, często boją się szukać pomocy z obawy przed stygmatyzacją i utratą pracy.
- Związek Nauczycielstwa Polskiego przygotowuje ogólnopolski raport, który ma przedstawić pełen obraz psychofizycznych kosztów pracy w szkole.
Psychologiczne wyczerpanie nauczycieli: alarmująca skala problemu
Wyczerpanie zawodowe i problemy psychiczne wśród nauczycieli osiągają alarmującą skalę. Telefon Zaufania dla Nauczycieli, uruchomiony przez Fundację Twarze Depresji, dzwoni bez przerwy, mimo że już dwukrotnie rozszerzono jego działalność. Ta ciągła potrzeba wsparcia świadczy o rosnącym kryzysie w środowisku edukacyjnym.
Już wkrótce Związek Nauczycielstwa Polskiego (ZNP) zaprezentuje wyniki ogólnopolskiego badania, które ma rzucić nowe światło na czynniki obciążające w tym wymagającym zawodzie. Fundacja Twarze Depresji, która od listopada ubiegłego roku udzieliła wsparcia ponad 200 nauczycielom, w marcu bieżącego roku musiała uruchomić dodatkowy, wtorkowy dyżur, aby sprostać ogromnemu zapotrzebowaniu na pomoc.
Obecnie telefon jest czynny w poniedziałki i wtorki w godzinach 13:00-17:00, jednak realna potrzeba to pięć dni w tygodniu. Anna Morawska-Borowiec, prezeska zarządu Fundacji Twarze Depresji, podkreśla, że zawód nauczyciela, związany z dużym zaangażowaniem emocjonalnym, szczególnie predysponuje do wypalenia zawodowego, depresji i zaburzeń lękowych.
W jej opinii, nauczyciele należą do grupy wysokiego ryzyka, a niestety w tym zawodzie depresja to nadal temat tabu.
Szybka i bezpłatna pomoc: jak działa Telefon Zaufania?
Telefon Zaufania dla Nauczycieli (numer: +48 510 338 182) oferuje szybkie wsparcie, które ma pomóc przełamać barierę strachu i wstydu. Prezeska Morawska-Borowiec zauważa, że nauczyciele często obawiają się konsekwencji szukania pomocy psychologicznej czy psychiatrycznej, myśląc, że może to wpłynąć na ich dalszą pracę w szkole.
Telefon fundacji ma na celu zaoferowanie pilnej pomocy bez długiego oczekiwania w kolejce i poczucia stygmatyzacji. Na jednym dyżurze psycholog obsługuje od czterech do jedenastu nauczycieli, a pojedyncza konsultacja może trwać do 50 minut.
Fundacja nieustannie poszukuje partnerów, aby móc rozszerzyć dyżury na pięć dni w tygodniu, co jest realną potrzebą środowiska. "To jest bardzo ważne, że nauczyciele do nas dzwonią, że rozmawiamy o ich zdrowiu psychicznym, bo pozostawienie wypalenia zawodowego, czy problemów związanych z depresją, bez pomocy terapeutycznej, bez profesjonalnego zadbania, będzie generować dalsze problemy w pracy nauczycieli" - podkreśla Anna Morawska-Borowiec.
Ogólnopolskie badanie ZNP: koszty psychiczne edukacji
Związek Nauczycielstwa Polskiego (ZNP) w poniedziałek zaprezentuje wyniki oraz raport z ogólnopolskiego badania dotyczącego ryzyka psychologicznego i stresu w zawodzie nauczyciela.
Badanie, przeprowadzone przez zespół Uniwersytetu Warszawskiego na reprezentatywnej grupie nauczycieli, skupiło się na czynnikach obciążających w obszarach takich jak:
- organizacja pracy,
- praca w klasie,
- relacje z rodzicami.
ZNP podkreśla, że jest to jedyne do tej pory tak kompleksowe badanie, które pokazuje warunki pracy nauczycieli oraz koszty psychofizyczne związane z ich codziennym funkcjonowaniem i zakresem odpowiedzialności.
Związek już wcześniej otrzymywał sygnały o depresji wśród nauczycieli, a także prośby o dofinansowanie drogiego, prywatnego leczenia. Przeprowadzony wcześniej pilotaż wykazał, że ponad 70-80 procent respondentów odczuwa zmęczenie przed pracą, po pracy oraz wyczerpanie emocjonalne.
Jednocześnie badanie pokazało, że nauczyciele znajdują w pracy nowe, interesujące strony i doświadczają pozytywnych wyzwań, co wskazuje na współwystępowanie zaangażowania i wyczerpania. "Wypalenie nauczycieli nie jest prywatnym problemem pracowników szkoły. To sygnał, że system edukacji przeciąża ludzi, od których zależy przyszłość uczniów" - alarmuje ZNP.
Ministerstwo Edukacji Narodowej i systemowe wsparcie
Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) monitoruje sytuację i prowadzi działania wspierające nauczycieli. Jak przekazała PAP w marcu Ewelina Gorczyca, rzeczniczka prasowa MEN, resort analizował badania przeprowadzone m.in. przez Uniwersytet SWPS (na grupie 7 tys. nauczycieli) czy Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy (na grupie 500 nauczycieli).
Na podstawie tych ekspertyz tworzone są wewnętrzne rekomendacje, które mają wzmocnić nauczycieli w ich pracy. Efektem tych prac jest m.in. przygotowanie nowelizacji ustawy Karta Nauczyciela oraz innych ustaw, wprowadzających korzystne zmiany w warunkach pracy i ochronie nauczycieli.
W MEN działa również Zespół ds. pragmatyki zawodowej nauczycieli, którego zadaniem jest przygotowywanie propozycji rozwiązań w zakresie kształcenia i doskonalenia zawodowego, w tym także ich dobrostanu.
Gdzie szukać wsparcia w kryzysie psychicznym?
Osoby potrzebujące wsparcia psychicznego mogą skorzystać z ogólnodostępnych infolinii:
- Całodobowy telefon Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym: 800-70-22-22 (czynny siedem dni w tygodniu).
- Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka: 800-12-12-12 (całodobowo, siedem dni w tygodniu).
- W przypadku zagrożenia życia lub zdrowia, należy zadzwonić pod numer alarmowy 112.