Cukrzyca typu 2 od lat jest łączona z podwyższonym ryzykiem zawału serca, udaru mózgu i innych chorób układu krążenia. Dotychczas nie było jednak jasne, dlaczego zagrożenie to rośnie wraz z długością trwania choroby. Naukowcy ze Szwecji odkryli mechanizm, który może pomóc odpowiedzieć na to pytanie. Ich badania wskazują, że po wielu latach życia z cukrzycą zmieniają się właściwości czerwonych krwinek, a jedną z kluczowych ról może odgrywać niewielka cząsteczka mikroRNA-210.
Chorujesz na cukrzycę? Naukowcy odkryli, co po latach dzieje się z twoją krwią i naczyniami
Cukrzyca typu 2 od lat jest łączona z podwyższonym ryzykiem zawału serca, udaru mózgu i innych chorób układu krążenia. Dotychczas nie było jednak jasne, dlaczego zagrożenie to rośnie wraz z długością trwania choroby. Naukowcy ze Szwecji odkryli mechanizm, który może pomóc odpowiedzieć na to pytanie. Ich badania wskazują, że po wielu latach życia z cukrzycą zmieniają się właściwości czerwonych krwinek, a jedną z kluczowych ról może odgrywać niewielka cząsteczka mikroRNA-210.
Cukrzyca typu 2 i uszkodzenie naczyń krwionośnych po latach choroby
Osoby z cukrzycą typu 2 od dawna są uznawane za grupę bardziej narażoną na choroby układu krążenia. Ryzyko zawału serca oraz udaru mózgu rośnie wraz z czasem trwania choroby, jednak mechanizmy odpowiedzialne za ten proces nie były dotąd w pełni poznane. Nowe badanie przeprowadzone przez naukowców z Karolinska Institutet i opublikowane w czasopiśmie „Diabetes” wskazuje, że istotną rolę mogą odgrywać zmiany zachodzące w czerwonych krwinkach. Badacze wykazali, że długoletnia cukrzyca typu 2 może sprawić, że komórki krwi zaczynają bezpośrednio uszkadzać naczynia krwionośne. Analiza objęła zarówno modele zwierzęce, jak i pacjentów z cukrzycą typu 2. U osób chorujących od ponad siedmiu lat oraz u myszy z długo trwającą cukrzycą czerwone krwinki wywierały szkodliwy wpływ na funkcjonowanie naczyń krwionośnych.
Czerwone krwinki a cukrzyca – naukowcy wskazali moment przełomowy
Badacze nie zaobserwowali podobnych zmian u osób świeżo zdiagnozowanych. Sytuacja zmieniała się jednak wraz z upływem czasu. Po siedmiu latach obserwacji u tych samych pacjentów czerwone krwinki wykazywały już takie same niekorzystne właściwości jak u osób długo żyjących z chorobą. Dodatkowo naukowcy sprawdzili, czy możliwe jest odwrócenie tego procesu. Po przywróceniu odpowiedniego poziomu mikroRNA-210 w czerwonych krwinkach funkcjonowanie naczyń krwionośnych ulegało poprawie. „To, co naprawdę wyróżnia nasze badanie, to fakt, że znaczenie ma nie tylko sama obecność cukrzycy typu 2, ale także to, jak długo pacjent choruje. Dopiero po kilku latach czerwone krwinki zaczynają wywierać szkodliwy wpływ na naczynia krwionośne” – mówi Zhichao Zhou z Wydziału Medycyny w Solna, Karolinska Institutet, główny autor badania.
MikroRNA-210 może pomóc przewidzieć powikłania cukrzycy typu 2
Wyniki badania wskazują na mikroRNA-210 jako potencjalny biomarker, który mógłby pomóc we wcześniejszym identyfikowaniu osób najbardziej zagrożonych powikłaniami sercowo-naczyniowymi. Naukowcy podkreślają, że dalsze prace mają sprawdzić, czy wykorzystanie tej cząsteczki będzie możliwe w badaniach obejmujących większe grupy pacjentów. Wczesne wykrywanie zagrożenia mogłoby umożliwić wdrażanie działań zapobiegawczych jeszcze przed pojawieniem się trwałych uszkodzeń naczyń. „Jeśli będziemy mogli zidentyfikować pacjentów obciążonych największym ryzykiem, zanim dojdzie do uszkodzenia naczyń krwionośnych, będziemy mogli skuteczniej zapobiegać powikłaniom” – mówi Eftychia Kontidou, doktorantka z tego samego zespołu badawczego i pierwsza autorka publikacji.
Ryzyko zawału przy cukrzycy może zależeć od czasu trwania choroby
Autorzy badania zwracają uwagę, że ich odkrycia mogą pomóc lepiej zrozumieć, dlaczego zagrożenie chorobami serca rośnie wraz z kolejnymi latami życia z cukrzycą typu 2. Wyniki sugerują, że zmiany zachodzące w czerwonych krwinkach nie pojawiają się od razu po rozpoznaniu choroby, lecz rozwijają się stopniowo. To może tłumaczyć, dlaczego część pacjentów przez wiele lat nie doświadcza poważnych powikłań, podczas gdy u innych ryzyko zawału serca, udaru mózgu i innych chorób układu krążenia wyraźnie wzrasta wraz z długością trwania cukrzycy.
