- Zespół serca świątecznego to nagłe zaburzenie rytmu serca występujące po spożyciu dużej ilości alkoholu
- Arytmia najczęściej pojawia się od 12 do 36 godzin po wypiciu ostatniego kieliszka
- Najczęstszym problemem kardiologicznym po alkoholu jest migotanie przedsionków oraz silne kołatanie serca
- Silny ból w klatce piersiowej, omdlenia lub duszność wymagają natychmiastowego wezwania pomocy medycznej
- Podstawowa diagnostyka powikłań obejmuje badanie EKG, ECHO serca oraz sprawdzenie poziomu elektrolitów we krwi
Nierówne bicie serca po alkoholu. Co to jest zespół serca świątecznego?
Nierówne bicie serca po większej ilości alkoholu ma swoją medyczną nazwę. To zespół serca świątecznego (ang. holiday heart syndrome), czyli nagłe zaburzenie rytmu u osób, które na co dzień nie mają problemów z układem krążenia. Jak opisuje Wiley Online Library, to sytuacja, w której serce zaczyna bić chaotycznie po intensywnym piciu, a rytm wraca do normy, gdy organizm trzeźwieje.
Najczęściej występującym problemem w takiej sytuacji jest migotanie przedsionków. Możesz mieć wrażenie, że serce „kołacze”, „skacze” w piersi albo bije wyraźnie niemiarowo. Choć zespół często dotyczy osób zdrowych, nie warto go bagatelizować, bo to sygnał, że organizm został mocno obciążony toksycznym działaniem etanolu.
Dlaczego kołatanie serca pojawia się na kacu?
Często zaskakuje, że nierówny rytm nie pojawia się w trakcie picia, tylko dopiero po kilkunastu godzinach. Jak podaje NCBI Bookshelf, migotanie przedsionków po alkoholu najczęściej pojawia się od 12 do 36 godzin po zakończeniu picia. To dlatego, że kac bywa dla organizmu formą łagodnego odstawienia, a wtedy układ nerwowy może być nadmiernie pobudzony.
Alkohol działa moczopędnie, przez co łatwiej o spadek elektrolitów potrzebnych do stabilnej pracy serca. Gdy brakuje elektrolitów, komórki mięśnia sercowego stają się bardziej wrażliwe, a impulsy elektryczne łatwiej „rozjeżdżają się” w rytmie. Do tego metabolity alkoholu mogą nasilać stres oksydacyjny i drażnić tkankę serca, co sprzyja zaburzeniom rytmu.
Jakie arytmie może wywołać alkohol?
Intensywne picie alkoholu, zwłaszcza tzw. upijanie się (binge drinking), może wywołać różne zaburzenia rytmu serca. Najczęściej rozpoznaje się migotanie przedsionków, ale lekarze opisują też inne arytmie. Ich wspólny mianownik to toksyczny wpływ etanolu na kardiomiocyty, czyli komórki mięśnia sercowego. Najczęściej chodzi o:
- migotanie przedsionków (AF)
- trzepotanie przedsionków
- częstoskurcze (nagłe, bardzo szybkie bicie serca)
- pojedyncze dodatkowe skurcze komorowe lub przedsionkowe
- częstoskurcz komorowy
Kiedy kołatanie serca po alkoholu jest groźne? Objawy alarmowe
Jeśli po alkoholu pojawia się kołatanie serca, warto zachować czujność. Większość przypadków zespołu serca świątecznego mija bez powikłań, ale są objawy, przy których trzeba wezwać pomoc od razu. MedlinePlus Medical Encyclopedia wskazuje, że takie dolegliwości mogą świadczyć o bezpośrednim zagrożeniu życia lub poważnym problemie z sercem.
Nie czekaj na poprawę, jeśli kołataniu serca towarzyszą dodatkowe, niepokojące objawy. Wezwij pomoc medyczną, gdy pojawi się którykolwiek z poniższych sygnałów:
- utrata przytomności lub omdlenie
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
- silna duszność i problemy ze złapaniem tchu
- nietypowe, bardzo silne pocenie się
- zawroty głowy lub uczucie silnego oszołomienia
Jakie badania zrobić przy kołataniu serca po alkoholu? Diagnostyka w POZ i na NFZ
Jeśli po epizodzie kołatania serca chcesz to sprawdzić, zacznij od wizyty u lekarza rodzinnego w POZ. Pacjent.gov.pl wyjaśnia, że lekarz, jeśli są wskazania medyczne, może wystawić skierowanie na bezpłatną diagnostykę. Najczęściej zaczyna się od EKG w spoczynku i badań krwi, w tym oznaczenia poziomu elektrolitów.
W ramach opieki w przychodni lekarz może zlecić następujące badania, aby ocenić pracę twojego serca:
- badania biochemiczne krwi (sód, potas, wapń zjonizowany)
- badania tarczycy (TSH, FT3, FT4)
- EKG wysiłkowe
- Holter EKG (całodobowe monitorowanie rytmu serca)
- ECHO serca (usg serca)
Najprostszym sposobem, by zmniejszyć ryzyko zespołu serca świątecznego, jest umiar lub rezygnacja z alkoholu, zwłaszcza jeśli takie epizody już ci się zdarzały. Jeśli pojawi się nierówne bicie serca, w pierwszej kolejności zadbaj o nawodnienie i odpoczynek. Jeśli objawy są silne albo nie ustępują, skontaktuj się z lekarzem, żeby ocenić sytuację i wykluczyć powikłania.
8
Źródła:
