Wzdęcia, bóle brzucha i problemy z wypróżnianiem często są tłumaczone stresem, dietą albo chwilową niestrawnością. Lekarze zwracają jednak uwagę, że część objawów ze strony układu pokarmowego może sygnalizować znacznie poważniejsze problemy zdrowotne. Szczególny niepokój powinny wzbudzić m.in. krew w stolcu, utrata masy ciała, nasilający się ból w jednym miejscu oraz dolegliwości wybudzające ze snu.
Ból brzucha i problemy trawienne. Kiedy objawy powinny zaniepokoić
Wzdęcia, bóle brzucha i nieregularne wypróżnienia mogą mieć wiele przyczyn - od stresu po zmianę diety lub nowe leki. „Jeśli objawy utrzymują się dzień lub dwa, zwykle nie ma powodów do niepokoju” – mówi Eric Esrailian, kierownik gastroenterologii klinicznej i dyrektor centrum chorób układu pokarmowego Melvin and Bren Simon na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles. Specjalista podkreśla jednak, że sytuacja wygląda inaczej, gdy objawy są nowe i utrzymują się przez kilka dni. „Jeśli wcześniej nie było takich problemów, a dyskomfort utrzymuje się dłużej niż kilka dni, warto zgłosić się do lekarza rodzinnego” – dodaje. Sarah Mirkin, specjalistka ds. żywienia i poczytna autorka książek o żywieniu zwraca uwagę, że utrzymujące się problemy mogą być związane między innymi z nową nadwrażliwością pokarmową lub koniecznością zmiany sposobu odżywiania.
Krew w stolcu i utrata masy ciała. Lekarze wymieniają objawy alarmowe
Lekarze podkreślają, że szczególną uwagę należy zwrócić na objawy uznawane za sygnały ostrzegawcze. Należą do nich niewyjaśniona utrata masy ciała, trudności z połykaniem, obecność krwi w stolcu oraz nagłe zmiany samopoczucia. Przyczyną takich objawów mogą być zarówno hemoroidy i niewielkie uszkodzenia tkanek odbytu, jak i poważniejsze choroby przewodu pokarmowego. „U młodszych osób niewielka ilość jasnoczerwonej krwi na papierze toaletowym po parciu może być związana z niewielkim pęknięciem tkanek kanału odbytu” – wyjaśnia Esrailian. Specjalista zaznacza jednak, że pojawienie się krwi w stolcu u starszych osób wymaga dokładniejszej diagnostyki. Lekarz wymienia wśród możliwych przyczyn m.in. choroby zapalne jelit, zapalenie uchyłków, wrzody żołądka, polipy jelita grubego oraz raka jelita grubego.
Ból w jednym miejscu może oznaczać stan wymagający pilnej pomocy
Lekarze zwracają uwagę, że niepokojący może być również ból pojawiający się stale w tym samym miejscu i stopniowo się nasilający. Sporadyczny krótki ból zwykle nie jest powodem do paniki, jednak regularne nawroty wymagają konsultacji medycznej. „Jeśli ból jest silny lub uniemożliwia normalne funkcjonowanie, należy zgłosić się na izbę przyjęć” – podkreśla Esrailian. Ekspert wskazuje, że ból w prawym dolnym obszarze brzucha może być związany z zapaleniem wyrostka robaczkowego, natomiast dolegliwości po prawej górnej stronie brzucha mogą wskazywać na problemy z pęcherzykiem żółciowym.
Problemy żołądkowe w nocy. Refluks i jelita mogą zaburzać sen
Objawy ze strony układu pokarmowego pojawiające się wieczorem lub w nocy również powinny skłonić do obserwacji organizmu. Eksperci podkreślają, że dolegliwości nasilające się po położeniu do łóżka mogą być związane z refluksem żołądkowo-przełykowym. „Zaburzenia czynnościowe, takie jak zespół jelita drażliwego, również mogą nasilać się nocą i zakłócać sen” – wyjaśnia Esrailian. Specjaliści przypominają jednocześnie, że problemy ze snem mogą negatywnie wpływać na funkcjonowanie układu pokarmowego. Lekarze zalecają konsultację medyczną w przypadku nowych lub nietypowych objawów utrzymujących się dłużej niż kilka dni, szczególnie u osób palących papierosy oraz obciążonych rodzinną historią chorób jelit i nowotworów przewodu pokarmowego.