Dieta w chorobach pęcherzyka żółciowego

2020-10-30 12:10
Dieta w chorobach pęcherzyka żółciowego
Autor: Getty Images

Dieta przy problemach z woreczkiem żółciowym to dieta lekkostrawna. Dzięki niej masz szansę przestać odczuwać przykre dolegliwości związane z zaburzeniami pracy woreczka żółciowego. Co świadczy o tym, że masz problemy z woreczkiem żółciowym? Jaką dietę powinnaś stosować, gdy masz problemy z woreczkiem żółciowym? Zobacz, jak powinien wyglądać jadłospis przy problemach z woreczkiem?

Dieta odkwaszająca

Dieta stosowana w chorobach pęcherzyka żółciowego to dieta łatwostrawna z ograniczeniem tłuszczu i błonnika. Wyróżnia się trzy stany chorobowe, w których stosuje się pewne modyfikacje tej diety:

Rolą diety jest zmniejszenie aktywności wydzielniczej pęcherzyka żółciowego, łagodzenie objawów związanych z jego dysfunkcją oraz wspomaganie leczenia farmakologicznego.

Spis treści

  1. Dieta w chorobach pęcherzyka żółciowego - charakterystyka
  2. Dieta w chorobach pęcherzyka żółciowego – produkty zalecane i przeciwwskazane
  3. Dzienna racja pokarmowa w diecie łatwostrawnej z ograniczeniem tłuszczu i błonnika dla 200 kcal
  4. Modyfikacje diety w chorobach pęcherzyka żółciowego

Dieta w chorobach pęcherzyka żółciowego - charakterystyka

Dieta łatwostrawna z ograniczeniem tłuszczu i błonnika zawiera białko w normie fizjologicznej ok. 1 g/kg masy ciała oraz ogranicza tłuszcz do 40-50 gramów dziennie. Ograniczenie tłuszczu jest konieczne z powodu jego upośledzonego trawienia i wchłaniania, a ilość zalecana obejmuje zarówno tłuszcz w produktach (mięso, przetwory mięsne, mleko, nabiał, jaja), jak i dodawany do potraw. Należy nie tylko zwracać uwagę na jego ilość w diecie, ale również na jakość.

Produkty tłuszczowe dodawane do potraw w ilości 20-30g/dobę to: olej rzepakowy, olej lniany, oliwa z oliwek. Całkowicie wyklucza się smalec, słoninę, boczek, łój. Pozostała ilość dziennej racji tłuszczu to tzw. tłuszcz ukryty zawarty naturalnie w produkcie.

Dieta powinna pokrywać zapotrzebowanie organizmu na energię, aby utrzymać należną masę ciała. Tłuszcze pokrywają zapotrzebowanie energetyczne do 20%, białko 12-18%, a pozostałą dobową ilość energii zapewniają węglowodany. Zmniejszona ilość tłuszczu w diecie powoduje dostarczanie mniejszych ilości witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.

Trzeba mieć to na uwadze i zwiększyć roślinne źródła beta-karotenu (marchew, dynia, pomidory, cukinia, nać pietruszki, koper). Wskazana jest także większa podaż witaminy C. Warto rozważyć jej suplementację, gdyż w diecie przy chorobach pęcherzyka żółciowego zalecane są warzywa i owoce (czyli źródła witaminy C) gotowane, a podwyższona temperatura wywołuje bardzo duże straty witaminy C w żywności. Wskazana jest eliminacja produktów powodujących silne skurcze pęcherzyka żółciowego (żółtka jaj, tłuste mięsa, potrawy smażone).

Z diety wykluczone są produkty ciężkostrawne, długo zalegające w żołądku, wzdymające, ostro przyprawione, a także produkty zbożowe gruboziarniste ze względu na dużą ilość błonnika. Nie oznacza to jednak, że trzeba wykluczyć produkty zbożowe.

Wskazane są drobne kasze i produkty białej mąki. Spożywanie nadmiaru cukru, słodyczy, czekolady i miodu sprzyja kamicy żółciowej, więc trzeba się ich wystrzegać. Potrawy powinny być świeżo przyrządzane.

Należy unikać dań gotowych i długo przechowywanych. Zalecane metody obróbki to gotowanie, gotowanie na parze, duszenie (dozwolone jest wcześniejsze obsmażanie bez tłuszczu), pieczenie w folii, pergaminie, na ruszcie czy w opiekaczu. Całkowicie wykluczone jest smażenie i pieczenie na tłuszczu. Nasiąknięta tłuszczem potrawa jest ciężkostrawna.

Zupy sporządza się na wywarach warzywnych. Zupy i sosy można zagęszczać zawiesiną z mąki i mleka. Dozwolony tłuszcz należy dodawać w postaci surowej do gotowych potraw.

Owoce należy gotować i rozdrabniać, spożywać w postaci soków i przecierów. Warzywa zaleca się gotowane, pieczone, rozdrobnione i w postaci soków. Należy ograniczyć szczaw, szpinak i rabarbar ze względu na wysoką zawartość kwasu szczawiowego.

Posiłki powinny mieć niewielką objętość i umiarkowaną temperaturę. Nie mogą być zimne – prosto z lodówki, ani gorące. Nie należy się przejadać. Zalecanych jest 4-5 posiłków w ciągu dnia o stałych porach.

Polecamy
jesz co lubisz kulinaria

Autor: Time S.A

Indywidualnie dobrana dieta pozwoli Ci jeść zdrowo i smacznie, nawet gdy lekarz zalecił Ci dietę leczniczą. Skorzystaj z JeszCoLubisz, innowacyjnego systemu dietetycznego online od Poradnika Zdrowie i zadbaj o swoje zdrowie i dobre samopoczucie. Ciesz się profesjonalnie skomponowanym menu i stałym wsparciem dietetyka już dziś!

Dieta w chorobach pęcherzyka żółciowego – produkty zalecane i przeciwwskazane

Nazwa produktu lub potrawy Produkty i potrawy dozwolone Produkty i potrawy przeciwwskazane
Pieczywo Czerstwe pieczywo pszenne jasne, pieczywo półcukiernicze bez żółtek, sucharki, grzanki, biszkopty na białkach Wszelkie pieczywo świeże, chleby razowe, z ziarnami, pieczywo chrupkie, pieczywo cukiernicze
Dodatki do pieczywa Ser biały chudy, chude wędliny: polędwice, szynki, chude wędliny drobiowe, ścięte białko jaja, dżemy bez pestek, marmolady, miód Tłuste wędliny, konserwy, pasztety, kaszanka, salceson, smalec, tłuste sery dojrzewające, sery topione, jaja na twardo, jajecznica z całych jaj
Napoje Kawa zbożowa z mlekiem o niskiej zawartości tłuszczu (do 2% tł.), słaba herbata, herbata z cytryną lub mlekiem, woda niegazowana, jogurty niskotłuszczowe, napoje mleczno-owocowe, soki owocowe i warzywne (do 2% tł.), słaba herbata, herbata z cytryną lub mlekiem, woda niegazowana, jogurty niskotłuszczowe, napoje mleczno-owocowe, soki owocowe i warzywne, mocna herbata i kawa, kawa naturalna, mleko pełnotłuste, jogurty i kefiry pełnotłuste, kakao, napoje gazowane, napoje alkoholowe, napoje typu cola
Zupy i dodatki do zup Zupy jarzynowe i owocowe, krupniki z drobnych kasz: manny, jęczmiennej, kukurydzianej, ryżu, lane ciasto na białkach, zupy mleczne, zupy bez wywarów z kości i mięsa, podprawione zawiesinami z mąki i mleka, grzanki Zupy na wywarach z kości i mięsa, rosoły, kapuśniak, grochówka, zupa fasolowa, zupy grzybowe kwaśna śmietana, zupy z zasmażkami, kluski kładzione, groszek ptysiowy na całych jajach, grube makarony, łazanki, kasza gryczana, kasza jaglana
Mięso, ryby, drób Chuda cielęcina, wołowina, królik, indyk, kurczak, potrawki z cielęciny i drobiu, dorsz, pstrąg, leszcz, flądra, karmazyn, sola, dozwolone gatunki ryb gotowane z warzywami Wieprzowina, baranina, gęsi, kaczki, dziczyzna, podroby: flaki, nerki, mózg, ozorki i inne, tłuste ryby: węgorz, makrela, halibut, sum, szprot, konserwy mięsne i rybne, pasztety
Potrawy półmięsne i bezmięsne Potrawy gotowane, duszone bez uprzedniego obsmażania, makarony bez żółtek i mięsa, risotto, leniwe pierogi na białkach, kluski biszkoptowe na białkach, pulpety mięsne i rybne, budynie z mięsa z dodatkiem kasz i warzyw, kasza na słodko z dozwolonymi owocami Potrawy: smażone, pieczone, pierogi, knedle, naleśniki, wszystkie potrawy smażone na tłuszczu, placki ziemniaczane, kotlety, krokiety, bigos, fasolka po bretońsku, frytki
Tłuszcz Zalecane w umiarkowanych ilościach, oleje roślinne: słonecznikowy, sojowy, rzepakowy, oliwa z oliwek, masło, margaryny miękkie Smalec, słonina, boczek, margaryny twarde, kwaśna śmietana
Warzywa Warzywa gotowane bez skórki przecierane w formie puree lub oprószone mąką (bez zasmażek), marchew, dynia, pietruszka, seler, buraki czerwone, warzywa surowe: sałata zielona skropiona oliwą, pomidory bez skórki, ziemniaki gotowane, puree z ziemniaków Wszystkie warzywa kapustne, ogórki, rzodkiewka, papryka, szczaw, cebula, czosnek, por, fasolka szparagowa, groszek zielony, suche nasiona roślin strączkowych, rzepa, kalarepa. Warzywa zaprawiane zasmażkami, konserwowe, marynowane, pyzy, warzywa w postaci surówek, sałatek z majonezem i musztardą
Owoce Dojrzałe, gotowane, bez skórki i pestek, jabłka, morele, brzoskwinie, winogrona, soki z owoców jagodowych (malin, porzeczek) Wszystkie owoce niedojrzałe i surowe, gruszki, agrest, czereśnie, śliwki, orzechy, owoce suszone, owoce marynowane
Desery Kompoty, kisiele, galaretki z owoców lub mleczne, musy z owoców, budynie, bezy, suflety Tłuste ciasta, torty, kruche ciastka, makowce, keksy, pączki, ciasta i desery z orzechami, desery z kakao lub czekoladą, lody, batony, chałwa
Przyprawy Łagodne: koperek, pietruszka, majeranek, kminek, wanilia, cynamon, sok z cytryny, pieprz ziołowy Pieprz, papryka, ocet, musztarda, czosnek, chili, curry, musztarda, ziele angielskie, liść laurowy, gałka muszkatołowa, ketchup

Dzienna racja pokarmowa w diecie łatwostrawnej z ograniczeniem tłuszczu i błonnika dla 200 kcal

  • Produkty zbożowe:
    • pieczywo pszenne – 230 g
    • makarony drobne – 40 g
    • kasze, płatki śniadaniowe drobne – 40 g
  • Warzywa:
    • bogate w witaminę C – 100 g
    • bogate w beta-karoten – 100 g
    • pozostałe – 200 g
    • ziemniaki – 275 g
  • Owoce:
    • bogate w witaminę C – 150 g
    • bogate w beta-karoten – 50 g
    • pozostałe owoce – 150 g
  • Mleko i produkty mleczne:
    • mleko i mleczne napoje fermentowane maksymalnie 1,5% tłuszczu – 500 g
    • ser twarogowy chudy – 50 g
  • Mięso, drób, wędliny, ryby, jaja:
    • mięso, drób – 70 g
    • wędliny – 25 g
    • ryby – 20 g
    • białka jaj – 30 g
  • Tłuszcze:
    • zwierzęce – masło – 10 g
    • roślinne – olej, oliwa, margaryna miękka – 10 g
  • Cukier i słodycze – 55 g

Modyfikacje diety w chorobach pęcherzyka żółciowego

Ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego

  • Głodówka przez 1 dobę; do picia podaje się ogrzane płyny, słodzoną herbatę z cytryną, słodkie soki owocowe.
  • W drugiej dobie wprowadza się kleiki, a następnie przetarte słodkie kompoty, przetarte drobne kasze z niewielką ilością masła, chudy twarożek, chude mleko. Napoje powinno pić się w większych ilościach. Taką dietę zaleca się do 3 dni.
  • Kolejnym etapem jest dieta łatwostrawna z ograniczeniem tłuszczu i błonnika.

Przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych

Stosuje się dietę łatwostrawną z ograniczeniem tłuszczu i błonnika.

Kamica żółciowa

Jeśli kamica żółciowa przebiega bezobjawowo, wskazana jest dieta podstawowa ze zwiększoną ilością błonnika pokarmowego. Taki sposób żywienia intensyfikuje pasaż jelit, przez co zmniejsza się ilość soli żółciowych powstających w jelicie, a w wątrobie powstaje więcej kwasów żółciowych, rozpuszczających kamienie żółciowe.

W przypadku wystąpienia objawów wprowadza się dietę łatwostrawną z ograniczeniem tłuszczu i błonnika.

Czytaj też:

Źródła:

  1. Ciborowska H., Rudnicka A., Żywienie zdrowego i chorego człowieka, Warszawa, 2014
  2. Samodzielny Publiczny Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej w Staszowie, Wskazówki dietetyczne przy kamicy żółciowej, przewlekłym zapaleniu pęcherzyka żółciowego oraz zapaleniu dróg żółciowych  - materiał dostępny online
  3. Krakowski Szpital Specjalistyczny im. Jana Pawła II, Dieta łatwo strawna z ograniczeniem tłuszczu - materiał dostępny online
  4. Dieta łatwo strawna z ograniczeniem tłuszczu (wątrobowa), ZAŁĄCZNIK NR 4 QP/OD 5  - materiał dostępny online
  5. Dieta wątrobowa łatwo strawna z ograniczeniem tłuszczu (w przewlekłym zapaleniu pęcherzyka i dróg żółciowych oraz kamicy żółciowej) - materiał dostępny online
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.