Koperek - wartości odżywcze i zastosowanie

2019-07-04 13:58 Marzena Masna, dietetyk

Koperek to zioło, które znalazło zastosowanie nie tylko w kuchni. Koperek, dzięki licznym właściwościom i wartościom odżywczym, można stosować pomocniczo w celu łagodzenia niektórych dolegliwości zdrowotnych. Sprawdź, jaki wpływ na zdrowie ma koperek i jak wykorzystać go w kuchni.

Spis treści

  1. Koperek - właściwości
  2. Koperek - wartości odżywcze, kalorie
  3. Koperek - zastosowanie w kuchni

Koperek (koper ogrodowy) to zioło, którego właściwości i wartości odżywcze były znane już w starożytnym Egipcie, gdzie był szeroko wykorzystywany jako środek wspomagający trawienie. Zaś za pionierów w uprawie kopru uważa się Babilończyków, którzy sadzili to zioło w swoich ogródkach.

Koperek był też znany w starożytnej Grecji, gdzie wykorzystywano zarówno liście kopru, jak i nasiona. Uważano, że liście kopru dodają odwagi, dlatego dodawano je do posiłków gladiatorów. Liście kopru kładziono na oczy, co miało zapewnić lepszy sen.

Z kolei nasiona kopru wykorzystywano do leczenia rannych żołnierzy. Żuto je także w celu odświeżenia oddechu. W XVII wieku koper dotarł do Anglii, natomiast do Ameryki trafił wraz z pierwszymi osadnikami.

Obecnie koperek znajduje zastosowanie w przemyśle spożywczym oraz w przemyśle kosmetycznym: olejki eteryczne w nim zawarte wykorzystuje się do produkcji mydeł, perfum, kremów, past do zębów, płynów do płukania jamy ustnej i detergentów. Koperek jest też powszechnie stosowany jako przyprawa kuchni.

Koperek - właściwości

  • poprawia trawienie

Koperek poprawia trawienie. Olejki eteryczne zawarte w koperku stymulują wydzielanie żółci i soków trawiennych oraz pobudzają perystaltykę jelit. Dzięki temu koperek znajduje zastosowanie w łagodzeniu niestrawności i wzdęć.

  • łagodzi ból

Wyciąg z kopru zmniejsza stany zapalne stawów, a także łagodzi ból stawów towarzyszący reumatoidalnemu zapaleniu stawów. Wyciąg z kopru łagodzi także bóle brzucha i bóle menstruacyjne.

  • działa antyoksydacyjne

Koperek ma właściwości antyoksydacyjne - zwalcza wolne rodniki. Aktywność przeciwutleniająca koperku jest porównywalna z innymi silnymi przeciwutleniaczami: kwasem askorbinowym, alfa-tokoferolem i kwercetyną.

  • pozytywnie wpływa na profil lipidowy

Koperek obniża stężenie cholesterolu LDL oraz trójglicerydów we krwi, co wiąże się z poprawą profilu lipidowego.

  • ma właściwości przeciwbakteryjne

Koperek, dzięki obecności ekstraktu acetonowego, ma właściwości przeciwbakteryjne. Wykazuje działanie hamujące na wzrost bakterii, m.in.: Staphylococcus aureus (gronkowiec złocisty), Bacillus cereus (laseczka woskowa), Enterofaecalis (paciorkowiec kałowy), Listeria monocytogenes, E.coli, Yersinia enterocolitis, Salmonella typhi.

  •  łagodzi stres

Koperek jest bogaty w magnez i witaminy z grupy B, co sprawia, że ma działanie antystresowe.

Warto wiedzieć

Koperek - wartości odżywcze, kalorie

W 100 g/ 1 g koperku:

Wartość kaloryczna - 43 kcal/0,43 kcal
Białko - 3,46 g/0,0346 g
Tłuszcze - 1,12 g/0,0112 g
- kwasy tłuszczowe nasycone - 0,060 g/0,0006 g
- kwasy tłuszczowe jednonienasycone - 0,802 g/0,00802 g
- kwasy tłuszczowe wielonienasycone - 0,095 g/0,00095 g
Cholesterol 0,0 mg/0,0 mg
Węglowodany 7,02 g/0,0702 g
Błonnik 2,1 g/0,021 g

Minerały (% dziennego zalecanego spożycia dla osoby dorosłej)

Fosfor - 66,0 mg (9%)/0,66 mg (0,09%)
Potas - 738,0 mg (21%)/7,38 mg (0,21%)
Sód - 61,0 mg (4%)/0,61 mg (0,04%)
Wapń - 208,0 mg (21%)/2,08 mg (0,21%)
Żelazo - 6,59 mg (66%)/0,0659 mg (0,66%)
Magnez - 55,0 mg (14%)/0,55 mg (0,14%)
Cynk - 0,91 mg (9%)/0,0091 mg (0,9%)
Miedź - 0,146 mg (16%)/0,00146 mg (0,16%)

Witaminy

Witamina B1 - 0,058 mg (4%)/0,00058 mg (0,04%)
Witamina B2 - 0,296 mg (23%)/0,00296 mg (0,23%)
Niacyna - 1,570 mg (10%)/0,0157 mg (0,01%)
Kwas pantotenowy - 0,397 mg (8%)/0,00397 (0,08%)
Witamina B6 - 0,185 mg (33%)/0,00435 mg (0,33%)
Foliany - 150,0 µg (38%)/1,5 µg (0,38%)
Witamina B12 - 0,0 µg (0%)/0,0 µg (0,0%)
Witamina C - 85,0 mg (94%)/0,85 mg (0,94%)
Witamina A - 386,0 µg (43%)/3,86 µg (0,43%)
Witamina D - 0,0 µg (0%)/0,0 µg (0%)

Wartość odżywcza USDA, % dziennego zalecanego spożycia: Normy Żywienia, Nowelizacja IŻŻ, 2017

Koperek - zastosowanie w kuchni

Koperek znajduje szerokie zastosowanie w kuchni. Wykorzystywane są zarówno świeże, jak i suszone liście kopru. Jest on używany do przyprawiania potraw, jako dodatek do potraw lub główny ich składnik.

Świeże, posiekane liście kopru używa się jako dodatek do zup i chłodników, twarożków, jogurtów, masła i kefirów, ziemniaków, ciasta do ryb i drobiu, zapiekanek, makaronów oraz surówek.

Koperek może być też składnikiem marynat. Można nim również wzbogacać potrawy z jajek, np. jajecznicę, omlety czy jajka sadzone. Często jest wykorzystywany zamiennie z natką pietruszki.

Liście kopru stanowią bazę sosu koperkowego do mięs i ryb, zupy koperkowej oraz dipów do jajek i sałatek. Ponadto łodyga wraz z kwiatem kopru jest stosowana do przyrządzania pikli i ogórków kiszonych.

CZYTAJ TEŻ:

Jakie właściwości mają zioła?

Źródło: x-news.pl/Agencja TVN

O autorze
Marzena Masna, dietetyk SOS Dieta, catering dietetyczny, Warszawa
Absolwentka dietetyki Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Doświadczenie zawodowe zdobywała w poradniach dietetycznych, Zespole Żłobków m. st. Warszawy oraz warszawskich szpitalach dla dorosłych i dzieci. Stale pogłębia swoją wiedzę, uczestnicząc w konferencjach dotyczących prawidłowego odżywiania oraz dietoprofilaktyki i dietoterapii chorób. Obecnie dietetyk w SOS Dieta, cateringu dietetycznym, gdzie zajmuje się doradztwem żywieniowym dla klientów, tworzeniem receptur, przygotowywaniem menu oraz nadzorem nad jakością posiłków.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 11/2019
KOMENTARZE