Dynia: wartości odżywcze i właściwości lecznicze dyni

2020-10-01 13:21 Magda Mazurek

Dynia ma wiele wartości odżywczych, jest bogata w witaminy i minerały, zwłaszcza niezbędny mężczyznom cynk, a przy tym ma niewiele kalorii. Świeże pestki dyni pomagają pozbyć się owsików, tasiemca i innych pasożytów. Sprawdź, jakie jeszcze właściwości lecznicze ma dynia i wypróbuj przepisy na potrawy z dyni.

Dynia to sezonowe warzywo, które w dużej mierze kojarzy nam się z Halloween. Odmian dyni jest bardzo dużo, ale każda dynia ma wartości odżywcze. Właśnie te wartości odżywcze dyni docenili już meksykańscy Indianie. Dynia znalazła zastosowanie zarówno w meksykańskiej medycynie naturalnej, jak i kuchni (przepisy na przetwory z dyni są przekazywane z pokolenia na pokolenie).

Pierwsze ciasto dyniowe zostało przyrządzone przez jednych z pierwszych osadników w Ameryce, a była nim wydrążona dynia wypełniona miodem, mlekiem i przyprawami, a następnie upieczona.

Obecnie dynie uprawiane są przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych. Za "dyniową stolicę świata" uważa się Motron w stanie Illinois. W USA dyni używa się nie tylko w kuchni. Jest też ona symbolem Halloween, które narodziło się w tym kraju. Jednak z tych przeznaczonych na "strachy" w Halloween niekoniecznie da się przyrządzić smaczne potrawy, dynie dzielą się bowiem na dwie główne kategorie - jadalne i ozdobne. Nie wszystkie są pomarańczowe - istnieją odmiany białe, niebieskawe, a nawet czerwona europejska.

Spis treści

  1. Dynia - właściwości odżywcze
  2. Dynia - właściwości prozdrowotne
  3. Dynia - rodzaje dyni. Która dynia do czego?
  4. Dynia - jaką dynię wybrać?
  5. Przepis na krem z dyni

Dynia - właściwości odżywcze

Wartości odżywcze dyni (w 100 g - surowej/ugotowanej)

Źródło danych: USDA National Nutrient Database for Standard Reference

Dynia - właściwości prozdrowotne

Właściwości zdrowotne, a właściwie lecznicze dyni mają uzasadnienie naukowe. Naukowcy z East China Normal University w Szanghaju (Chiny)¹ odkryli, że substancja, która znajduje się w wyciągu z miąższu dyni figolistnej -  D-chiro-inozytol - może zastąpić insulinę. Substancja ta stymuluje regenerację komórek trzustkowych beta u szczurów z cukrzycą i reguluje aktywność insuliny.

Jednak sama dynia, przez wzgląd na wysoki indeks glikemiczny (75) nie jest wskazana przy cukrzycy.

Podniesienie poziomu insuliny we krwi prowadzi do obniżenia poziomu cukru, to z kolei owocuje obniżeniem ilości wolnych rodników tlenowych, uszkadzających między innymi, odpowiedzialne za wytwarzanie insuliny, komórki beta.

Według naukowców ekstrakt z dyni może nie tylko działać profilaktycznie u osób o podwyższonym ryzyku zachorowania na cukrzycę insulinozależną (typu 2), ale również ograniczać w znacznym stopniu zapotrzebowanie na insulinę osób już chorych. Należy jednak zaznaczyć, że tak działa substancja zawarta w ekstrakcie z miąższu dyni figolistnej. 

  • Dynia a nowotwory

Dynia jest bogata w beta-karoten - to pomarańczowy, czerwony i żółty barwnik roślinny (to dzięki niemu dynia ma tak intensywny kolor) i jednocześnie substancja o właściwościach leczniczych. Beta-karoten - podobnie jak wszystkie karotenoidy - jest przeciwutleniaczem, co oznacza, że hamuje szkodliwe procesy oksydacyjne, a co za tym idzie - może zapobiegać rozwojowi chorób nowotworowych. Badania wykazały, że częste spożywanie dyni zmniejsza ryzyko wystąpienia nowotworu żołądka, raka piersi, raka płuc i raka jelita grubego.

  • Dynia na nadciśnienie i choroby serca

Beta-karoten obniża poziom złego cholesterolu. Tym samym zapobiega odkładaniu się złogów cholesterolowych w ścianach tętnic, a co za tym idzie - zapobiega miażdżycy, a dalej chorobom serca, takim jak zawał czy udar mózgu. Poza tym dynia reguluje poziom ciśnienia tętniczego.

Polecamy
jesz co lubisz kulinaria

Autor: Time S.A

Zbilansowane dieta to klucz do zdrowia i lepszego samopoczucia. Skorzystaj z JeszCoLubisz, innowacyjnego systemu dietetycznego online Poradnika Zdrowie. Wybieraj spośród tysięcy przepisów na zdrowe i smaczne dania z wykorzystaniem dobrodziejstw natury. Ciesz się indywidualnie dobranym menu, stałym kontaktem z dietetykiem i wieloma innymi funkcjonalnościami już dziś!

  • Dynia w profilaktyce zwyrodnienia plamki żółtej (AMD)

Zawarty w dyni beta-karoten zapewnia prawidłowe funkcjonowanie wzroku, zwłaszcza o zmierzchu. Witamina A, w którą jest przekształcany beta-karoten w organizmie człowieka, jest składnikiem barwnika wzrokowego występującego w siatkówce oka, pozwalającego widzieć w półmroku.

Ponadto beta-karoten zmniejsza ryzyko zwyrodnienia plamki żółtej, która jest główną przyczyną utraty wzroku w starszym wieku. Udowodniono również, że może hamować rozwój kseroftalmii (zespół suchego oka) oraz zapobiegać uszkodzeniu soczewki i powstaniu zaćmy.

  • Dynia na wymioty

Miąższ dyni działa przeciwwymiotnie - jest dobry dla kobiet w ciąży. Pestki dyni pomagają zwalczyć chorobę lokomocyjną.

  • Dynia na robaki

Współczesna fitoterapia poleca pestki dyni na pasożyty. Pestki dyni właściwości przeciwpasożytnicze zawdzięczają zawartości kukurbitacyny - substancji zawartej w błonce otaczającej nasiona, zabezpieczającej je przed drobnoustrojami.

Najwięcej kukurbitacynyjest w świeżych, miękkich pestkach, dlatego dyniową kurację odrobaczającą najlepiej przeprowadzić jesienią.

  • Dynia na problemy z prostatą

W medycynie naturalnej pestki dyni stosuje się przy problemach z prostatą. Według medycyny ludowej, nasiona dyni wpływają na zmniejszenie powiększonej prostaty. Badania naukowe wykazały, że mogą one zapobiec rakowi prostaty. Wierzy się także, że poprawiają one sprawność seksualną oraz żywotność plemników.

  • Dynia na odchudzanie

Dynia jest niskokaloryczna (10 dag to 26 kcal) i dostarcza błonnika pokarmowego, dlatego pomaga w odchudzaniu. Poza tym sprzyja oczyszczaniu organizmu z toksyn i ma właściwości odkwaszające. Bardzo często to właśnie zakwaszenie jest przyczyną nadwagi czy otyłości.

Dynia - rodzaje dyni. Która dynia do czego?

Dynia ma wiele gatunków, a każdy z nich nadaje się do czegoś innego. Podstawowymi gatunkami używanymi przez nas w kuchni będą oczywiście dynia piżmowa i dynia olbrzymia. A każdy z tych gatunków ma liczne odmiany. Jeśli zdarzyło ci się zrezygnować z zakupu dyni, bo nie wiedziałeś, czy będzie dobra w smaku, to poznaj wszystkie dynie w naszej galerii. Dowiesz się od razu, jak można je wykorzystać w kuchni:

Dynia - jaką dynię wybrać?

Należy wybierać dynie ciężkie, o symetrycznym kształcie. Przechowywać je należy w suchym, chłodnym miejscu. Niektóre odmiany mogą leżeć tak nawet wiele miesięcy.

Jak pokroić dynię? Ostrym nożem należy odciąć wierzch dyni, a potem rozciąć ją na pół. Następnie należy usunąć wszystkie pestki oraz włóknisty miąższ. Nasiona można odłożyć i później uprażyć. Niektóre dynie można jeść ze skórką po upieczeniu.

Dynia króluje na naszych stołach od końca września nawet do końca stycznia.

Po pokrojeniu dynia musi być przyrządzona w tym samym dniu.

Gotowanie: aby dynię ugotować, należy pokroić ją na duże kawałki, opłukać, umieścić w dużym garnku, w którym znajduje się 250 ml wody (1 szklanka - woda nie musi zakrywać dyni), przykryć i gotować 20-30 minut, aż zmięknie. Można też gotować na parze (12 minut).

Pieczenie w piekarniku: po przekrojeniu dyni na pół, należy umyć ją w zimnej wodzie, położyć na dużej blasze i piec ok. godzinę w 175 st. C.

Przepis na krem z dyni

Jesień to doskonały okres na przygotowywanie pysznych, rozgrzewających zup. Jedną z nich jest krem z dyni.

Bibliografia:

1. D-chiro-inositol found in Cucurbita ficifolia (Cucurbitaceae) fruit extracts plays the hypoglycaemic role in streptozocin-diabetic rats

2. Grotto D., 101 produktów dla zdrowia i życia, peł. Olejnik D., wyd. Vesper, Poznań 2010

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE
Pan Dynia
|

NI jest prawdą, że po pokrojeniu trzeba dynie zużyć tego samego dnia. Możemy ja śmiało przechować w lodówce nawet kilka dni.

dok dok
|

mam szklarenkę, a w niej zawsze mialem pomidory, ale tego roku posadzilem kabaczki, cukinie i patisony. A jako promocję, za darmo, dostałem dwie (2!) sadzonki dyni. A te dynie EKSPLODOWALY, przerosły i zadusiły wszystko inne, wylały się poza szklarenkę, ledwie trochę pomidorów i ze dwa kabaczki się urodziły. A dynie rodzą owoc za owocem, jemy je codzień. Ale wasze przepisy są do niczego, bo ja jem mlode dynie, miąższ i pestki są jeszcze miękkie i smaczne. Na słodko, na mięsno, z rybą, z grzybami, panierowane i jako dżem ze śliwkami. Domownicy marudzą, źe codziennie, ale przecież nie wyrzucę wyśmienitego jedzenia. Przepisy muszę wymyslać sam, tak młodych owoców nikt nie używa. A to bzdura, nie są gorsze od starych!

iza
|

skoro olej z dyni na to nie pomaga, to kup olej z wiesiołka

janek
|

powinno się mówić i pisać gramów ale dopuszczalne jest mówić gram.
pozdrawiam

dester
|

gdyby leczyła złośliwość to kupowałbym mojej ślubnej co dzień jedną

Ania
|

Nie pisze się 100 gram tylko 100 gramów.

maja
|

Nie 100 gram pestek ma 28 kalorii a 100 gram miąższu dyni. Czytanie ze zrozumieniem się kłania...

dietetyk
|

Nie wiem jakim cudem 100 gram pestek dyni ma te 28 kcal...100 gram pestek to prawie 600 kcal....

Natalia
|

Pestki z dyni przepędzą pasożyty, a olej z pestek działa super na skórę. Polecam

johan1961
|

Zdzieszowice są na Opolszczyźnie - historycznie Górny śląsk, a co do dyni to gdyby nie te twarde skórki zjadałbym ją całą :)
robię z niej wszystko: kompoty, wina, nalewki, zupy,(krem), zapiekaną i duszoną, jako dodatek do lecza - słowem wszystko :) pozdrawiam