Topinambur (słonecznik bulwiasty) – właściwości

2019-09-05 9:46 Monika Majewska

Topinambur (słonecznik bulwiasty) to roślina, która ma wyjątkowe właściwości. Można ją stosować w przypadku zaburzeń trawiennych i sercowo-naczyniowych. Jest także sprawdzonym sposobem na odchudzanie. Ponadto, dzięki obecności inuliny, zalecana jest diabetykom, w celu obniżenia poziomu glukozy we krwi. Przeczytaj albo posłuchaj, jakie działanie ma topinambur. Wypróbuj sprawdzone przepisy.

Topinambur, inaczej słonecznik bulwiasty (Helianthus tuberosus L.), karczoch jerozolimski lub ziemna gruszka, to roślina spokrewniona ze słonecznikiem zwyczajnym (obie należą do rodziny astrowatych), która pochodzi z Ameryki Północnej. Uprawiali ją Indianie jeszcze w czasach prekolumbijskich. Europejczycy przekonali się o jej właściwościach dopiero w czasach wielkich odkryć geograficznych. W Polsce topinambur uprawiany był od 1730 roku.

Topinambur. Posłuchaj na co pomoże i jak go zjadać. To materiał z cyklu DOBRZE POSŁUCHAĆ. Podcasty z poradami

Topinambur obniża poziom cukru we krwi

Bulwa topinamburu zawiera do 17 proc. inuliny (stanowiącej 75-80 proc. wszystkich węglowodanów) - substancji, która w organizmie przekształca się we fruktozę dobrze tolerowaną przez diabetyków. Inulina pomaga w normalizowaniu glikemii w przebiegu cukrzycy typu 2, a także zmniejszania insulinooporność.

Topinambur uprawiali Indianie z plemienia Topinamboore – stąd nazwa rośliny

Topinambur obniża cholesterol i reguluje ciśnienie

Zawarta w bulwach topinamburu inulina obniża także poziom "złego" cholesterolu LDL w organizmie, a tym samym zapobiega rozwojowi miażdżycy. Topinambur reguluje również ciśnienie tętnicze, a to m.in. dzięki sporej zawartości potasu.

Topinambur a rak

Ze wstępnych badań wynika, że wyizolowane ze słonecznika bulwiastego seskwiterpeny laktonowe mają działanie cytotoksyczne na dwie linie komórkowe raka sutka. Działanie przeciwnowotworowe wykazują także białka wyizolowane z bulw topinamburu.

ZOBACZ TAKŻE>>Topinambur: jak go przyrządzać? Przepis na topinambur pieczony z czarnuszką

WYPRÓBUJ TEŻ>>Pieczony topinambur z pieczarkami: przepis na sycący obiad

To ci się przyda

Wartości odżywcze topinamburu surowego (w 100 g)

Wartość energetyczna - 73 kcal
Białko ogółem - 2 g
Tłuszcz - 0,01 g
Węglowodany - 17,44 g (w tym cukry proste 9.60)
Błonnik - 1,6 g

Witaminy

Witamina C – 4 mg
Tiamina – 0,200 mg
Ryboflawina – 0,060 mg
Niacyna - 1,300 mg
Witamina B6  - 0,077 mg
Kwas foliowy -  13 µg
Witamina A – 20 IU
Witamina E – 0,19 mg
Witamina K - 0,1 µg

Minerały

Wapń – 14 mg
Żelazo - 3,40 mg
Magnez - 17 mg
Fosfor - 78 mg
Potas - 429 mg
Sód – 4 mg
Cynk - 0,12 mg

Źródło danych: USDA National Nutrient Database for Standard Reference

Topinambur reguluje pracę układu pokarmowego

Zawarta w słoneczniku bulwiastym inulina jest pożywką dla rozwoju mikroflory bakteryjnej, umożliwiającej prawidłowe trawienie w jelicie. Poza tym inulina pobudza perystaltykę jelit, dzięki czemu pomaga pozbyć się zaparć i zapobiega ich powstawaniu. Ułatwia także przyswajanie żelaza, wapnia i magnezu.

Topinambur może zapobiec chorobom jelita grubego

Dieta bogata w inulinę, czyli m.in. w topinambur, przyczynia się do eliminacji bakterii chorobotwórczych, które wywołują biegunki i zapalenie jelita grubego. W konsekwencji może zapobiec polipom i owrzodzeniom, które mogą zapoczątkować choroby nowotworowe.

Ponadto topinambur wspomaga odporność, działa osłaniająco na wątrobę i zapobiega zakażeniom dróg moczowych

Topinambur oczyszcza organizm

Inulina, w połączeniu z pektynami i błonnikiem, oczyszcza organizm, wiążąc szkodliwe związki i przyspiesza ich wydalanie, w związku z tym topinambur bierze udział w detoksykacji organizmu. Poza tym spożywanie bulw topinamburu ułatwia usuwanie alkoholu z krwi.

Topinambur na odchudzanie

Topinambur jest polecany osobom zmagającym się z nadwagą i otyłością. Bulwy tej rośliny zawierają błonnik, który pęcznieje w żołądku, na długo dając uczucie sytości.

To ci się przyda

Topinambur - odmiany

W Polsce uprawia się dwie odmiany słonecznika bulwiastego. Pierwsza to Albik - o białych, maczugowatych bulwach, a druga to Rubik, która ma nieregularne, owalne, fioletowe bulwy.

Poza tym na świecie uprawia się m.in. odmianę Fuseau o wydłużonych, gładkich i białych bulwach, Golden Nugget o bulwach stożkowatych, przypominających marchew, oraz Boston Red o bulwach dużych i czerwonawych.

Polecamy
jesz co lubisz kulinaria

Autor: Time S.A

Zbilansowane dieta to klucz do zdrowia i lepszego samopoczucia. Skorzystaj z JeszCoLubisz, innowacyjnego systemu dietetycznego online Poradnika Zdrowie. Wybieraj spośród tysięcy przepisów na zdrowe i smaczne dania z wykorzystaniem dobrodziejstw natury. Ciesz się indywidualnie dobranym menu, stałym kontaktem z dietetykiem i wieloma innymi funkcjonalnościami już dziś!

Topinambur wspomaga pracę układu nerwowego

Topinambur zawiera magnez i witaminy z grupy B (w sporych ilościach zwłaszcza niacynę - witaminę B3), które wspomagają pracę układu nerwowego, m.in. działają przeciwstresowo oraz podnoszą zdolność koncentracji psychicznej.

Gdzie można kupić topinambur?

Na straganach (cena - około 3 zł/kg), w sklepach internetowych (około 6 zł/kg), a także delikatesach (około 25 zł/kg)

Topinambur w diecie chorych na fenyloketonurię

Słonecznik bulwiasty można włączyć do diety chorych na fenyloketonurię, ze względu na brak fenyloalaniny i tyrozyny w składzie aminokwasowym białka tej rośliny.

Sok ze słonecznika bulwiastego na hemoroidy i łuszczycę

Sok otrzymany z bulw może być stosowany w leczeniu chorób jelita grubego, w hemoroidach, zapaleniu spojówek, powiek i skóry oraz w leczeniu łuszczycy, owrzodzeń oraz oparzeń.

To ci się przyda

Topinambur – zastosowanie w kuchni

Bulwy topinamburu są soczyste i mają delikatny, słodki, orzechowy smak, przypominający karczochy i orzechy brazylijskie.

Bulwy można spożywać po ugotowaniu, pieczeniu, blanszowaniu lub smażeniu, a także surowe, np. pokrojone w plastry. Stanowią także dodatek do sałatek. Można je również serwować marynowane, kiszone oraz zapiekane z serem cheddar.

We Włoszech i Francji bulwy używa się do przygotowywania zup, delikatnych frytek i chipsów.

Bibliografia:

  1. Mystkowska I., Zarzecka K., Wartość odżywcza i prozdrowotna słonecznika bulwiastego (Helianthus tuberosus L.), „Postępy Fitoterapii” 2013, nr 2
O autorze
Monika Majewska - właściwe zdjęcie
Monika Majewska
Dziennikarka specjalizująca się w tematyce zdrowotnej, a zwłaszcza obszarach medycyny, ochrony zdrowia i zdrowego odżywiania. Autorka newsów, poradników, wywiadów z ekspertami i relacji. Uczestniczka największej Ogólnopolskiej Konferencji Medycznej "Polka w Europie", organizowanej przez Stowarzyszenie "Dziennikarze dla Zdrowia", a także specjalistycznych warsztatów i seminariów dla dziennikarzy realizowanych przez Stowarzyszenie.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE
JJ
|

Taki słodkawy orzech. Chrupiący, delikatny w smaku.

Różyczka89
|

podobnie wygląda do imbiru i tez mnie w sumie to zastanawia. ostatnio chyba w lidlu widziałam ale reki sobie uciąć nie dam :p

Kimonka
|

Nie probowalam nigdy tego topinamburu, do czego mozna porownac jego smak? Czegos w stylu imbiru? Bo wyglada dosc podobnie...

Patrycja Czul
|

A mi rośnie w ogródku

Viwa
|

MOżna go kupić na targu Warszawie Newelska, na tzw. Kole :)

takajaka
|

Ja kupuję na allegro po 2,50.
W markecie widziałam po 12,00

Ula
|

topinambur jest mi znany nie jako warzywo obiadowe, ale jako napój ala kawa. kupuję taką kawę marki Dary Natury w pobliskim ekopasażu. jest dość smaczna, chociaż oczywiście inna niż normalna, palona kawa.

smakosz
|

Są na placu na Kurdwanowie w Krakowie

kreolka
|

czy ktoś wie, gdzie można kupić ten topinambur, ale nie w necie, tylko w zwykłym sklepie. Ja byłam w almie i już myśłałam że to topinambur, ale to bataty były.

ona
|

topinambur można kupić w sklepie internetowym. ja znalazłam za 5 zł/kg topinambur (cena dość atrakcyjna)