BURAKI: wartość odżywcza i właściwości lecznicze

57 komentarze
Autor: Iwona Krupa, Justyna Nowicka - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie", Monika Majewska

Czy wiesz, że burak burak naprawdę ma lecznicze właściwości. Zawdzięcza ją antocyjanom - tym samym barwnikom, które występują w czerwonym winie. Dzięki nim mamy lepszą odporność, wolniej się starzejemy i zapobiegamy wystąpieniu nowotworów. Szklanka soku z buraków potrafi zdziałać cuda: uchroni przed katarem, uwolni od zgagi, obniży ciśnienie krwi i doda sił.

Właściwości lecznicze i wartości odżywcze buraków są znane nie tylko w Polsce. Nad Morzem Śródziemnym burak jest popularny od co najmniej 4000 lat, kiedy znany był burak dziki. Działanie lecznicze buraka cenili też medycy starożytnego Babilonu. Za ich przykładem poszli Grecy i Rzymianie. Potomkowie tych ostatnich tak zasmakowali w tym warzywie, że zaczęli jeść nawet jego mizerne korzonki. Dlatego próbowali zwiększyć ich rozmiar. Udało się to dopiero włoskim ogrodnikom w XVI wieku. Z czasem buraki stały się bardziej zróżnicowane. Dziś znamy ćwikłowe, pastewne i cukrowe, które zrobiły oszałamiającą karierę za czasów Napoleona, kiedy w Europie pozbawionej dostaw cukru z trzciny zaczęto szukać nowych metod jego pozyskiwania.

Buraki wzmacniają układ krwionośny

Mimo że buraki nie są bogatym źródłem żelaza, to wspaniały środek krwiotwórczy, dawno uznany przez medycynę naturalną. Zapobiega anemii, co więcej, wspomaga leczenie białaczki. Zawarte w burakach barwniki należą do bardzo silnych przeciwutleniaczy i czterokrotnie zwiększają przyswajanie tlenu przez komórki. Wspomagają więc układ krwionośny.

Kwas foliowy, w który obfitują buraki, nie tylko warunkuje prawidłowy rozwój płodu, ale też pomaga usunąć z krwiobiegu homocysteinę - jej wysoki poziom może wywołać choroby serca. Buraki pomagają unormować poziom cholesterolu, przeciwdziałają też zwapnieniom naczyń krwionośnych.

Powinni je jadać nadciśnieniowcy - badacze udowodnili, że azotany obecne w soku z buraków podnoszą we krwi stężenie regulującego ciśnienie tlenku azotu. Co ciekawe, im wyższe ciśnienie pacjentów, tym silniejsze działanie azotanów.

Warto wiedzieć

Ważne

Wartości odżywcze buraków (w 100 g)  surowych/ugotowanych

Wartość energetyczna - 43/44 kcal
Białko ogółem - 1.61/1.68 g
Tłuszcz - 0.17/0.18 g
Węglowodany - 9.56/9.96 g (w tym cukry proste 6.76/7.96)
Błonnik - 2.8/2.0 g

Witaminy

Witamina C – 4.9/3.6 mg
Tiamina – 0.031/0.027 mg
Ryboflawina – 0.040/0.040 mg
Niacyna - 0.334/0.331 mg
Witamina B6  - 0.067/0.067 mg
Kwas foliowy -  109/80 µg
Witamina A – 33/35 IU
Witamina E – 0.04/0.04 mg
Witamina K - 0.2/0.2 µg

Minerały

Wapń – 16/16 mg
Żelazo - 0.80/0.79 mg
Magnez - 23/23 mg
Fosfor - 40/38 mg
Potas - 325/305 mg
Sód – 78/77 mg
Cynk - 0.35/0.35 mg

Źródło danych: USDA National Nutrient Database for Standard Reference

Właściwości przeciwnowotworowe buraków

Piękny kolor buraków to zasługa betaniny - antyutleniacza chroniącego przed niszczącym działaniem wolnych rodników. Z tego powodu buraki należą do warzyw najskuteczniej zwalczających raka. Czerwone pigmenty unicestwiają wolne rodniki, które uszkadzając DNA, przyczyniają się do powstawania nowotworów. Już pół wieku temu naukowcy zauważyli, że stan chorych na raka przewodu pokarmowego lub pęcherza, którzy wypijali 2 szklanki soku z surowych buraków dziennie, poprawia się. Dziś wiemy też, że buraki wspomagają organizm po chemioterapii, przy niedokrwistości.

Buraki mają wysoki indeks glikemiczny

Chorzy na cukrzycę nie powinni jeść buraków, ponieważ nawet w ich ćwikłowej odmianie jest sporo cukru (indeks glikemiczny buraków jest wysoki, IG = 64). Natomiast dla dzieci i młodzieży, a także kobiet w ciąży, szczególnie przecież narażonych na niedobory kwasu foliowego i anemię, potrawy z buraków są bardzo wskazane. Buraki są niskokaloryczne - mają zaledwie 33 kcal w 100 g.

Warto wiedzieć

Ważne

Jak jeść buraki: gotowane czy surowe?

Składniki mineralne zawarte w burakach rozpuszczają się w wodzie, dlatego lepiej nie gotować buraków, chyba że w zupie. Buraki będą bardziej wartościowe, jeśli zostaną upieczone w skórce i obrane dopiero przed jedzeniem. A jeśli ktoś chce w pełni skorzystać z ich bogactwa, niech pije surowy sok z buraków.

CZY ZDROWO SIĘ ODŻYWIASZ?

CZY ZDROWO SIĘ ODŻYWIASZ?

Buraki pomagają w walce z wirusami

Burak w każdej postaci wzmacnia odporność organizmu na choroby, zwłaszcza wirusowe. Jeśli więc dopadnie nas grypa czy też mononukleoza (choroba zakaźna, która objawami przypomina ostrą, ropną anginę, ale wywołuje również znaczne powiększenie śledziony i wątroby), pijmy sok z buraka. Może on złagodzić ich przebieg. Buraki mają też działanie wykrztuśne, pomagają więc przy kaszlu.

Działanie zasadotwórcze buraków

Dzięki właściwościom zasadotwórczym buraki przywracają równowagę w żołądku po zakwaszających go mięsiwach i słodyczach. Tradycyjne zestawienie tej jarzynki z potrawami z królika czy dziczyzny ma bardzo głębokie uzasadnienie. Buraki łagodzą też skutki nadużycia alkoholu.

Buraki łagodzą dolegliwości związane z menopauzą

Panie w okresie menopauzy zawsze powinny pamiętać o burakach, które zmniejszają ryzyko zachorowania na osteoporozę. Podobnie jak soja, łagodzą dolegliwości przekwitania: dotleniają serce, wyrównują jego pracę, zmniejszają także ciśnienie krwi, łagodzą dokuczliwe uderzenia gorąca i nawracające migreny.

Właściwości lecznicze buraków, o których nie miałeś pojęcia

Źródło: x-news.pl/Agencja TVN

Zrób to koniecznie

Zrób to koniecznie

Wzmocnienie na wiosnę

Na przedwiośniu wiele osób dopada zespół przewlekłego zmęczenia: senność, znużenie, apatia. Sok z buraków, kwas, a nawet barszczyk czy buraczana sałatka szybko przywrócą chęć do życia i dobre samopoczucie.

Które buraki są najzdrowsze?

Burak ćwikłowy musi być w dobrym gatunku, czyli mieć cienką skórkę, a w przekroju jednolitą barwę i błyszczący miąższ. Im ciemniejszy, tym bogatszy w antocyjany. Jego marmurkowata faktura świadczy o nadmiarze celulozy, która w żołądku fermentuje i jest ciężkostrawna. Najsmaczniejsze są buraki o średnicy nie przekraczającej  8 cm. Jak wszystkie warzywa korzeniowe, im są większe, tym prawdopodobnie bardziej naszpikowane chemicznymi nawozami. Warto wiedzieć, że najwięcej walorów smakowych i zdrowotnych mają odmiany Czerwona Kula, Glob F1 i Burak Opolski.

Botwina a buraki

Botwina, czyli niedojrzała postać buraka ćwikłowego, jest mniej kaloryczna od buraków i w 89 proc. składa się z wody. Zawiera mnóstwo potasu, trochę fosforu, sodu i żelaza oraz witaminy A, B1, B2, PP i E. Do tego jeszcze kwasu askorbinowego, czyli witaminy C, ma tyle, co sok z cytryny. Uwaga! Podobnie jak inne liściaste nowalijki, ma bardzo dużo kwasu szczawiowego, który wiąże w organizmie wapń w szczawiany wapnia. Są to nierozpuszczalne kryształki powodujące bóle stawów i mogące nawet sprowokować ataki kamicy nerkowej.

To ci się przyda

To ci się przyda

PRZEPIS na KISZONY SOK Z BURAKÓW

  • 1/2 kg buraków
  • skórka z razowego chleba
  • czosnek
  • koperek lub natka pietruszki
  • cukier
  • sól

Buraki umyj, obierz, pokrój w plastry i ułóż w kamiennym garnku. Zalej je 1 litrem przegotowanej wody. Dodaj pokrojony w plastry czosnek, chleb, łyżkę cukru i soli. Przykryj gazą, odstaw w ciepłe miejsce na 3–5 dni. Sfermentowany sok przecedź, przelej do wyparzonych butelek. Można go przechowywać w chłodnym miejscu kilka dni. Przed podaniem przypraw solą i cukrem, posyp zieleniną.

Przepisy na dania z burakiem w roli głównej

Źródło: x-news.pl/Dzień Dobry TVN

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 20.09.2016

Komentarze (1 - 10 z 57)
PIOTREK, 12.10.2016 12.23
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja pije swiezo wycisniety sok nie tylko z buraka,ale tez z innych warzyw.Bardzo smakuje i jest zdrowy taki sok.
 
Nick, 05.09.2016 22.26
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
A co z gotowaniem ich na parze? Tracą właściwości, dużo? Wiadomo obróbka cieplna ale w piekarniku tak samo są poddane. Potem dodatek chranu, cukru, soli, jabłka, octu jabłkowego. Wiadomo sok lepszy ale ciekawe czy na parze też opłaca się jeść? Sok i tak "jem" z resztkami co wychodzą z drugiej strony sokowirówki, chyba pulp się to nazywa. Dzięki za odpowiedź!
 
Helena, 30.08.2016 18.44
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Raz w tygodniu piję sok z buraka czerwonego, jest to bomba witamin. Mam kondycje, zdrowie, i co drugi dzień jeżdzę na rowerze po 35 km. Pesel mam duży zaczyna się od 48.
 
Marek, 28.05.2016 17.16
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Tylko surowe jedz gotowane nie są wskazane przy cukrzycy.
 
Tomek, 04.04.2016 11.55
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
a jak to ma się do tego http://www.poradnikzdrowie.pl/eksperci/pytania/czy-mozna-pic-sok-z-surowych-burakow-w-ciazy/98505/1/
 
Wezyr Ai, 03.03.2016 09.13
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Piękne.Własnie tak jest jak piszesz Mała.Potzebujemy szczypte miłości ,kilka części zrozumienia,tolerancji,radości ,usmiechu na co dzień,spokoju,niekrzywdzenia,dobroci w sercu i oczywiście troche buraczka najlepiej czerwonego.
 
ohoyyy, 04.02.2016 13.07
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
indeks glikemiczny buraków czerwonych w postaci surowej wynosi 30 więc przy cukrzycy można go jadać w postaci surowej
 
Maja, 21.11.2015 07.12
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
I co z tymi burakami ,mam cukrzycę,jeść czy nie,surowe,gotowane,bardzo je lubię ,podpowieddźcie
 
gość, 14.11.2015 20.25
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Piję sok z buraka, jabłka, marchewki - wyciskany w wyciskarce do soku, a nie w sokowirówce - jest gęsty, a przede wszystkim zdrowy. Od 5-ciu miesięcy nie jem pieczywa i innych produktów mącznych. Inne produkty jem bez ograniczeń. Codziennie zjadam min. dwa jajka. Schudłam przez ten czas 8 kg. a co najważniejsze, robiłam sobie teraz wszystkie badania - i co się okazało ? wszystko w normie. Lekarka nie miała się do czego "przyczepić". Gdyby to kogos interesowało - mam ukończone 62 lata. Pozdrawiam :)
 
jagodamalina, 06.11.2015 10.08
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Czegoż te buraki nie robią! Listę można ciągnąć i ciągnąć. Jednym słowem jedzmy buraki, bo są superzdrowe, a do tego tanie i dostępne przez cały rok. Buraki wspaniale smakują jako jarzynka do mięsa, gdy się je upiecze, a następnie przyprawi oliwą, octem balsamicznym, ziołami, czosnkiem. Znakomite do tarty i sałatki, ciekawie smakują na zimno z dodatkiem sera, jako przystawka. No i oczywiście są niezastąpione w barszczu, najlepiej z uszkami (ulepionymi samodzielnie) ale to już bliżej świąt :)
 
następne »
strona 1 z 6
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
OLEJ KOKOSOWY - zastosowanie w kuchni i kosmetyce. Właściwości oleju kokosowego OLEJ KOKOSOWY - zastosowanie w kuchni i kosmetyce. Właściwości oleju kokosowego

Olej kokosowy znalazł zastosowanie zarówno w kuchni, jak i w kosmetyce dzięki swoim właściwościom...

więcej

99796

Kasza jaglana: właściwości lecznicze i wartości odżywcze kaszy jaglanej Kasza jaglana: właściwości lecznicze i wartości odżywcze kaszy jaglanej

Przyrządzana z prosa kasza jaglana to jedna z najstarszych i najzdrowszych kasz. Dzisiaj...

więcej

83075

JARMUŻ - właściwości i wartości odżywcze. Przepisy na dania z jarmużu JARMUŻ - właściwości i wartości odżywcze. Przepisy na dania z jarmużu

Jarmuż to warzywo, którego wartości odżywcze i właściwości zdrowotne były doceniane już w...

więcej

77505

SELER dostarcza witamin, ułatwia odchudzanie, przyspiesza metabolizm SELER dostarcza witamin, ułatwia odchudzanie, przyspiesza metabolizm

Bez selera nie obejdzie się żadna dieta odchudzająca ani oczyszczająca. Kochają go gwiazdy...

więcej

70774

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Należałoby zacząć od znalezienia przyczyn twojej niskiej masy ciała. Proponuję zacząć od pediatry albo lekarza pierwszego kontaktu i wykonania szeregu badań organizmu. Należy sprawdzić, w jakiej...

Witam! Pani Małgorzato, dziękuję za ciekawe pytanie. Nie sprecyzowała Pani jednak jaki konkretnie słodzik ma Pani na myśli, dlatego też podejdę do tematu bardziej ogólnie. Substancje słodzące...

Forum
data

Grudzień 02, 2016

taaak zgadzam sie w pełni herbata zielona jest najlepsza :) uwielbiam nie zależnie od pory roku ;)

data

Listopad 27, 2016

Ja proponuje porównać metodę produkcji i skąd się te tłuszcze faktycznie biorą i jak się je transportuje. I co tak naprawdę zawierają tego zdrowego i niezdrowego. Pomyślmy tez ile smarujemy i co w ogóle jemy oprócz smarowideł jeśli chcemy mieć cholesterol w normie. Osobiście jestem...

data

Listopad 27, 2016

Czyste żele i soki aloesowe dostępne są na www.aloesnatura.pl Jak poznać wartościowy aloes: 1. Aloe Vera jest z tej samej rodziny co cebula i czosnek. A więc zapach i smak będzie intensywny. 2. Kolor miąższu w liściu jest przezroczysty. Miąższ podlega utlenianiu i jego kolor może być...

data

Listopad 26, 2016

No właśnie? Wystarczy mieć dobrą wyciskarkę do soków i w parę minut mamy pyszny, zdrowy napój. W mojej kuchni chyba najczęściej używana jest właśnie wyciskarka. Cicha, wolnoobrotowa produkcji Hurom dokładnie zgniecie nawet twarde warzywa. Dziś dzieci zażyczyły sobie ...

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.