BURAKI: wartość odżywcza i właściwości lecznicze

54 komentarze
Autor: Iwona Krupa, Justyna Nowicka - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie"

Czy wiesz, że burak burak naprawdę ma lecznicze właściwości. Zawdzięcza ją antocyjanom - tym samym barwnikom, które występują w czerwonym winie. Dzięki nim mamy lepszą odporność, wolniej się starzejemy i zapobiegamy wystąpieniu nowotworów. Szklanka soku z buraków potrafi zdziałać cuda: uchroni przed katarem, uwolni od zgagi, obniży ciśnienie krwi i doda sił.

Burak jest popularny nie tylko w Polsce. My jednak, podobnie jak nasi wschodni sąsiedzi, jemy buraki głównie dla smaku, nie doceniamy ich zdrowotnych zalet. Ogólnie wiemy, że jako warzywa muszą mieć mnóstwo witamin. Ale akurat buraki mają dużo tylko kwasu foliowego, trochę witaminy C (więcej jej zawiera kwas buraczany, bo w trakcie fermentacji powstaje kwas askorbinowy) i jeszcze mniej witaminy B1. Jest w nich natomiast dużo pierwiastków mineralnych: żelazo, wapń, magnez, potas, mangan, sód, miedź, chlor, fluor, cynk, bor, lit, molibden, kobalt oraz rzadko spotykane w warzywach rubid i cez.

Jak jeść buraki: gotowane czy surowe?

Składniki mineralne zawarte w burakach rozpuszczają się w wodzie, dlatego lepiej nie gotować buraków, chyba że w zupie. Buraki będą bardziej wartościowe, jeśli zostaną upieczone w skórce i obrane dopiero przed jedzeniem. A jeśli ktoś chce w pełni skorzystać z ich bogactwa, niech pije surowy sok z buraków.

Buraki wzmacniają układ krwionośny

Mimo że buraki nie są bogatym źródłem żelaza, to wspaniały środek krwiotwórczy, dawno uznany przez medycynę naturalną. Zapobiega anemii, co więcej, wspomaga leczenie białaczki. Zawarte w burakach barwniki należą do bardzo silnych przeciwutleniaczy i czterokrotnie zwiększają przyswajanie tlenu przez komórki. Wspomagają więc układ krwionośny.

Kwas foliowy, w który obfitują buraki, nie tylko warunkuje prawidłowy rozwój płodu, ale też pomaga usunąć z krwiobiegu homocysteinę - jej wysoki poziom może wywołać choroby serca. Buraki pomagają unormować poziom cholesterolu, przeciwdziałają też zwapnieniom naczyń krwionośnych.

Powinni je jadać nadciśnieniowcy - badacze udowodnili, że azotany obecne w soku z buraków podnoszą we krwi stężenie regulującego ciśnienie tlenku azotu. Co ciekawe, im wyższe ciśnienie pacjentów, tym silniejsze działanie azotanów.

Nie przegap

Właściwości przeciwnowotworowe buraków

Piękny kolor buraków to zasługa betaniny - antyutleniacza chroniącego przed niszczącym działaniem wolnych rodników. Z tego powodu buraki należą do warzyw najskuteczniej zwalczających raka. Czerwone pigmenty unicestwiają wolne rodniki, które uszkadzając DNA, przyczyniają się do powstawania nowotworów. Już pół wieku temu naukowcy zauważyli, że stan chorych na raka przewodu pokarmowego lub pęcherza, którzy wypijali 2 szklanki soku z surowych buraków dziennie, poprawia się. Dziś wiemy też, że buraki wspomagają organizm po chemioterapii, przy niedokrwistości i anemii.

Buraki mają wysoki indeks glikemiczny

Chorzy na cukrzycę nie powinni jeść buraków, ponieważ nawet w ich ćwikłowej odmianie jest aż 9,5 proc. cukru (indeks glikemiczny buraków jest wysoki, IG = 64). Natomiast dla dzieci i młodzieży, a także kobiet w ciąży, szczególnie przecież narażonych na niedobory kwasu foliowego i anemię, potrawy z buraków są bardzo wskazane. Buraki są niskokaloryczne - mają zaledwie 38 kcal w 100 g.

Buraki pomagają w walce z wirusami

Burak w każdej postaci wzmacnia odporność organizmu na choroby, zwłaszcza wirusowe. Jeśli więc dopadnie nas grypa czy też mononukleoza (choroba zakaźna, która objawami przypomina ostrą, ropną anginę, ale wywołuje również znaczne powiększenie śledziony i wątroby), pijmy sok z buraka. Może on złagodzić ich przebieg. Buraki mają też działanie wykrztuśne, pomagają więc przy kaszlu.

Działanie zasadotwórcze buraków

Dzięki właściwościom zasadotwórczym buraki przywracają równowagę w żołądku po zakwaszających go mięsiwach i słodyczach. Tradycyjne zestawienie tej jarzynki z potrawami z królika czy dziczyzny ma bardzo głębokie uzasadnienie. Buraki łagodzą też skutki nadużycia alkoholu.

Buraki łagodzą dolegliwości związane z menopauzą

Panie w okresie menopauzy zawsze powinny pamiętać o burakach, które zmniejszają ryzyko zachorowania na osteoporozę. Podobnie jak soja, łagodzą dolegliwości przekwitania: dotleniają serce, wyrównują jego pracę, zmniejszają także ciśnienie krwi, łagodzą dokuczliwe uderzenia gorąca i nawracające migreny.

Zrób to koniecznie

Zrób to koniecznie

Wzmocnienie na wiosnę

Na przedwiośniu wiele osób dopada zespół przewlekłego zmęczenia: senność, znużenie, apatia. Sok z buraków, kwas, a nawet barszczyk czy buraczana sałatka szybko przywrócą chęć do życia i dobre samopoczucie.

Które buraki są najzdrowsze?

Burak ćwikłowy musi być w dobrym gatunku, czyli mieć cienką skórkę, a w przekroju jednolitą barwę i błyszczący miąższ. Im ciemniejszy, tym bogatszy w antocyjany. Jego marmurkowata faktura świadczy o nadmiarze celulozy, która w żołądku fermentuje i jest ciężkostrawna. Najsmaczniejsze są buraki o średnicy nie przekraczającej  8 cm. Jak wszystkie warzywa korzeniowe, im są większe, tym prawdopodobnie bardziej naszpikowane chemicznymi nawozami. Warto wiedzieć, że najwięcej walorów smakowych i zdrowotnych mają odmiany Czerwona Kula, Glob F1 i Burak Opolski.

Botwina a buraki

Botwina, czyli niedojrzała postać buraka ćwikłowego, jest mniej kaloryczna od buraków i w 89 proc. składa się z wody. Zawiera mnóstwo potasu, trochę fosforu, sodu i żelaza oraz witaminy A, B1, B2, PP i E. Do tego jeszcze kwasu askorbinowego, czyli witaminy C, ma tyle, co sok z cytryny. Uwaga! Podobnie jak inne liściaste nowalijki, ma bardzo dużo kwasu szczawiowego, który wiąże w organizmie wapń w szczawiany wapnia. Są to nierozpuszczalne kryształki powodujące bóle stawów i mogące nawet sprowokować ataki kamicy nerkowej.

To ci się przyda

To ci się przyda

PRZEPIS na KISZONY SOK Z BURAKÓW

  • 1/2 kg buraków
  • skórka z razowego chleba
  • czosnek
  • koperek lub natka pietruszki
  • cukier
  • sól

Buraki umyj, obierz, pokrój w plastry i ułóż w kamiennym garnku. Zalej je 1 litrem przegotowanej wody. Dodaj pokrojony w plastry czosnek, chleb, łyżkę cukru i soli. Przykryj gazą, odstaw w ciepłe miejsce na 3–5 dni. Sfermentowany sok przecedź, przelej do wyparzonych butelek. Można go przechowywać w chłodnym miejscu kilka dni. Przed podaniem przypraw solą i cukrem, posyp zieleniną.

Nad Morzem Śródziemnym od co najmniej 4000 lat znany był burak dziki. Składał się głównie z liści i zawiązków korzenia. Walory lecznicze liści cenili medycy starożytnego Babilonu. Za ich przykładem poszli Grecy i Rzymianie. Potomkowie tych ostatnich tak zasmakowali w tym warzywie, że zaczęli jeść nawet jego mizerne korzonki. Dlatego próbowali zwiększyć ich rozmiar. Udało się to dopiero włoskim ogrodnikom w XVI wieku. Z czasem buraki stały się bardziej zróżnicowane. Dziś znamy ćwikłowe, pastewne i cukrowe, które zrobiły oszałamiającą karierę za czasów Napoleona, kiedy w Europie pozbawionej dostaw cukru z trzciny zaczęto szukać nowych metod jego pozyskiwania.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 28.10.2014

Komentarze (1 - 10 z 54)
Marek, 28.05.2016 17.16
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Tylko surowe jedz gotowane nie są wskazane przy cukrzycy.
 
Tomek, 04.04.2016 11.55
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
a jak to ma się do tego http://www.poradnikzdrowie.pl/eksperci/pytania/czy-mozna-pic-sok-z-surowych-burakow-w-ciazy/98505/1/
 
Wezyr Ai, 03.03.2016 09.13
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Piękne.Własnie tak jest jak piszesz Mała.Potzebujemy szczypte miłości ,kilka części zrozumienia,tolerancji,radości ,usmiechu na co dzień,spokoju,niekrzywdzenia,dobroci w sercu i oczywiście troche buraczka najlepiej czerwonego.
 
ohoyyy, 04.02.2016 13.07
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
indeks glikemiczny buraków czerwonych w postaci surowej wynosi 30 więc przy cukrzycy można go jadać w postaci surowej
 
Maja, 21.11.2015 07.12
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
I co z tymi burakami ,mam cukrzycę,jeść czy nie,surowe,gotowane,bardzo je lubię ,podpowieddźcie
 
gość, 14.11.2015 20.25
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Piję sok z buraka, jabłka, marchewki - wyciskany w wyciskarce do soku, a nie w sokowirówce - jest gęsty, a przede wszystkim zdrowy. Od 5-ciu miesięcy nie jem pieczywa i innych produktów mącznych. Inne produkty jem bez ograniczeń. Codziennie zjadam min. dwa jajka. Schudłam przez ten czas 8 kg. a co najważniejsze, robiłam sobie teraz wszystkie badania - i co się okazało ? wszystko w normie. Lekarka nie miała się do czego "przyczepić". Gdyby to kogos interesowało - mam ukończone 62 lata. Pozdrawiam :)
 
jagodamalina, 06.11.2015 10.08
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Czegoż te buraki nie robią! Listę można ciągnąć i ciągnąć. Jednym słowem jedzmy buraki, bo są superzdrowe, a do tego tanie i dostępne przez cały rok. Buraki wspaniale smakują jako jarzynka do mięsa, gdy się je upiecze, a następnie przyprawi oliwą, octem balsamicznym, ziołami, czosnkiem. Znakomite do tarty i sałatki, ciekawie smakują na zimno z dodatkiem sera, jako przystawka. No i oczywiście są niezastąpione w barszczu, najlepiej z uszkami (ulepionymi samodzielnie) ale to już bliżej świąt :)
 
JA, 26.10.2015 01.22
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
BUUUUUUU
 
Mała, 26.10.2015 01.15
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
MYSLE ZE KAZDEMU CZŁOWIEKOWI POTRZEBA JEST COS INNEGO A NAPEWNO W INNEJ DAWCE. JEDNEMU WIECEJ PRACY DRUGIEMU ROZRYWKI NASTEPNEMU MIŁOSCI....................BURAKÓW.......ZYCZE RADOSCI Z DNIA KAZDEGO..
 
lekarz, 25.10.2015 10.10
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Cytuję: Buraki wzmacniają układ krwionośny.Mimo że buraki nie są bogatym źródłem żelaza, to wspaniały środek krwiotwórczy(...). Zapobiega anemii, (...). Zawarte w burakach barwniki należą do bardzo silnych przeciwutleniaczy i czterokrotnie zwiększają przyswajanie tlenu przez komórki. Wspomagają więc układ krwionośny". I mój komentarz- cytowane powyżej fragmenty świadczą o nieznajomości fizjologii człowieka. Układ krwionośny- to naczynia krwionośne (i serce), czyli coś, co "nosi" krew. Dzięki nim krew ma jak płynąć, przemieszczać się po ciele. Układ krwiotwórczy to zupełnie co innego- akurat krwinki czerwone są produkowane w szpiku (do tej produkcji potrzebne jest żelazo, wit.B12 i kwas foliowy. Z tą anemia terż jest problem. Najczęstszy rodzaj anemii to ta z niedoboru żelaza (ciąża, obfite miesiączki) a tego akurat w burakach jest bardzo mało. Kwas foliowy w profilaktyce anemii innego typu (tzw anemii Addisona-Biermera albo inaczej złosliwej), która wystepuje znacznie rzadziej i najczęsciej jest spowodowana brakiem wit B12- j.w. Jedynie ma sens w ciąży (kw.foliowy) jako profilaktyka wad cewy nerwowej i u alkoholików (niedobór kwasu foliowego).
 
następne »
strona 1 z 6
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
OLEJ KOKOSOWY - zastosowanie w kuchni i kosmetyce. Właściwości oleju kokosowego OLEJ KOKOSOWY - zastosowanie w kuchni i kosmetyce. Właściwości oleju kokosowego

Olej kokosowy znalazł zastosowanie zarówno w kuchni, jak i w kosmetyce dzięki swoim właściwościom...

więcej

57157

Kasza jaglana: właściwości lecznicze i wartości odżywcze kaszy jaglanej Kasza jaglana: właściwości lecznicze i wartości odżywcze kaszy jaglanej

Przyrządzana z prosa kasza jaglana to jedna z najstarszych i najzdrowszych kasz. Dzisiaj...

więcej

46471

JARMUŻ - właściwości i wartości odżywcze. Przepisy na dania z jarmużu JARMUŻ - właściwości i wartości odżywcze. Przepisy na dania z jarmużu

Jarmuż to warzywo, którego wartości odżywcze i właściwości zdrowotne były doceniane już w...

więcej

43395

SELER dostarcza witamin, ułatwia odchudzanie, przyspiesza metabolizm SELER dostarcza witamin, ułatwia odchudzanie, przyspiesza metabolizm

Bez selera nie obejdzie się żadna dieta odchudzająca ani oczyszczająca. Kochają go gwiazdy...

więcej

39518

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Lekarz decyduje o dawce leku i czasie jego brania i to jest poza dyskusją. Jeśli chodzi o dietę kontrolującą dnę, zawsze warto ją zastosować. Polega ona na ograniczeniu w diecie mięsa, ryb i warzyw...

Twoja dieta powinna się składać z 4-5 posiłków w ciągu dnia jedzonych w odstępach 3-4-godzinnych. Zapobiegnie to napadom głodu i chęci zjedzenia jakiejś słodkiej przekąski. Powinnaś wyeliminować ze...

Forum
data

Lipiec 25, 2016

Zamiast tabletek najlepiej jest korzystać z soków, przecierów czy sorbetów które się pozyskuje w sposób naturalny. Dla Mnie witaminy w kapsułkach to może być co najwyżej tran. Takie 'zbiory witamin', najczęściej są dostarczane w nadmiarze i wiele z nas pozbywa się ich wraz z moczem. Sok...

data

Lipiec 25, 2016

Picie wody to faktycznie bardzo fajna sprawa. Ale ja jestem za żywieniem na bazie soków, naturalnych, najlepiej pozyskiwanych samodzielnie. Z tego co wiem, tylko niewielki procent soków dostępnych w tradycyjnych sklepach jest faktycznie w 100% naturalny. Najgorsze, że owe soki mają...

data

Lipiec 22, 2016

Warto tylko trzeba wiedzieć, gdzie kupować,żeby żywność była naprawdę eko, a nie tylko z etykiety. Ja mam jeden sprawdzony sklep, w któym zamawiam zawsze, i jest to Eko-Kraina.com.pl. Zamawiam u nich nawet po parę razy w miesiącu, wypróbowałam bardzo wiele produktów i są naprawdę wysokiej...

data

Lipiec 11, 2016

Dawniej miałam częste skurcze w łydkach, które nie pozwalały mi spokojnie przespać nocy. Lekarz powiedział mi, żeby zamiast tabletek wybrać wodę bogatą w składniki mineralne. Mój wybór padł na Piwniczankę, bo zawiera duże ilości magnezu. Odkąd codziennie wypijam całą butelkę problem...

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.