Pitaja (smoczy owoc) - właściwości i wartości odżywcze. Jak obrać i jeść pitaję?

2017-11-23 12:13 Monika Majewska

Pitaja (smoczy owoc) i jej właściwości zdrowotne były już znane starożytnym plemionom zamieszkującym Amerykę Południową. Obecnie przyjrzeli jej się naukowcy, którzy odkryli, że pitaja - poza licznymi witaminami i minerałami - zawiera także substancje, dzięki którym wykazuje działanie przeciwutleniające. Może także zapobiec otyłości i chorobom z nią związanym. Sprawdź, jakie właściwości ma pitaja, a także jak obrać i zjeść smoczy owoc.

Pitaja (pitahaya), inaczej smoczy owoc lub truskawkowa gruszka, to egzotyczny owoc niektórych gatunków kaktusa, którego właściwości zdrowotne pierwsi poznali mieszkańcy Ameryki Południowej, skąd pochodzi. Obecnie owoc ten jest uprawiany głównie w krajach azjatyckich. Pitaja ma owalny kształt, pokrywa ją czerwonawa lub żółtawa skórka, zakończona długimi, spiczasto zakończonymi liśćmi – stąd nazwa smoczy owoc. Jego rodziną jest pitaja z Kostaryki - owoc o czerwonej skórce i takim samym miąższu - oraz żółta pitaja, której skórka jest żółta, a miąższ biały.

Pitaja (smoczy owoc) - antyoksydant, który chroni układ krwionośny

Pitaja to owoc bogaty w betalainy - naturalne barwniki, w skład których wchodzą czerwono-fioletowe betacyjaniny i żółto – pomarańczowe betaksantyny.

Pitaja to owoc kaktusa, który ma zwisające, mięsiste ramiona, zakończone w trakcie kwitnienia dużymi, białymi kwiatami, które kwitną tylko jedną noc, za to kilka razy w roku. Miesiąc po kwitnieniu zbiera się owoce pitai.

Związki betalainowe nie są szeroko rozpowszechnione w produktach żywnościowych pochodzenia roślinnego. Występują tylko w pitai, buraku ćwikłowym, boćwinie, opuncji, ulluko i amarantusie. Dotychczasowe badania wykazują, że betalainy charakteryzują się silnymi właściwościami przeciwutleniającymi.

Wykazano także, że betalainy hamują proces utleniania lipidów, działają ochronnie w stosunku do czerwonych krwinek oraz przeciwdziałają kardiotoksyczności w trakcie chemioterapii nowotworowej u myszy. Kardiotoksyczność to zmiany w układzie sercowo-naczyniowym np. wywołane na skutek trwania chemioterapii czy radioterapii lub bezpośrednio po jej zakończeniu.¹

Warto wiedzieć

Pitaja (smoczy owoc) - wartości odżywcze (w 100 g)

Wartość energetyczna - 52 kcal
Białko ogółem - 1.1 g
Tłuszcz - 0.4 g
Węglowodany - 11.0 g
Błonnik - 3 g

Witaminy

Witamina C – 20.5 mg
Tiamina – 0.04 mg
Ryboflawina – 0.05 mg
Niacyna - 0.16 mg
Witamina B6  - 0.029 mg

Minerały

Wapń – 8.5 mg
Żelazo - 1.9mg
Fosfor - 22.5 mg

Źródło danych: healwithfood.org

Pitaja (smoczy owoc) - zmniejsza insulinooporność

Jak wynika z badań naukowców z Zhejiang University w Hangzhou (Chiny), smoczy owoc może uchronić przed otyłością i związanymi z nią chorobami, takimi jak insulinooporność czy stłuszczenie wątroby. W jednym z badań udział wzięły myszy będące na wysokotłuszczowej diecie.² Podawano im wyciąg ze smoczego owocu. Po zakończeniu eksperymentu okazało się, że myszy straciły na wadze i zmniejszyło się u nich ryzyko stłuszczenia wątroby, insulinooporności i stanów zapalnych. Zdaniem chińskich badaczy, substancjami, które odpowiadają za takie właściwości smoczego owocu, są m.in. wspominane już betalainy.

Pitaja (smoczy owoc) może powodować alergię

Znany jest przypadek reakcji alergicznej po spożyciu smoczego owocu,³ potwierdzony testami alergicznymi. Należy jednak podkreślić, że osoba, u której wystąpiło uczulenie na ten owoc, miała w wywiadzie atopowe zapalenie skóry i egzemę oraz objawy alergii na pyłek brzozy. Można więc przypuszczać, że pitaja zwiększa ryzyko alergii pokarmowej u osób, które już są alergikami.

Warto wiedzieć

Pitaja (smoczy owoc) - Jak obrać i zjeść? Jak smakuje?

Pitaję należy przekroić na pół, jak kiwi. Wówczas ukaże się biały miąższ, gęsto usiany drobnymi, czarnymi pesteczkami, który można wydobywać za pomocą łyżeczki. Ma on smak przypominający mieszankę kiwi i melona - jest słodki, ale dla niektórych zbyt mdły. Pestki są jadalne, więc nie trzeba się ich pozbywać.

Pitaja (smoczy owoc) - gdzie można kupić? Jaka jest cena?

W Polsce pitaja jest trudno dostępna. Najlepiej szukać jej w sklepach internetowych. Cena za 1 kg to ok. 12 zł. Jeden owoc może ważyć ok. 250 g. Należy kupować owoce z gładką skórą. Dużo ciemnych kropek i przyschnięte wypustki oznaczają, że pitaja jest przejrzała. Z kolei twarda skórka oznacza, że pitaja jest niedojrzała i będzie musiała poleżeć trochę w temperaturze pokojowej.

Pitaję można kupić także w proszku - jej cena waha się od ok. 15 do ok. 35 zł za 100 g.

Pitaja (smoczy owoc) - zastosowanie w kuchni

Pitaja to orzeźwiający owoc, który sprawdzi się jako składnik lodów, tortów, kremów, koktajli czy musów. Schłodzenie owocu wzmacnia jego egzotyczny smak. Smoczy owoc można dodawać także do sałatek. Bardzo dobrze smakuje także sok z pitai. Jadalne są również kwiaty tej rośliny – świeżych używa się jako dodatków do potraw czy deserów, z suszonych zaś robi się napar.

Z kolei sproszkowaną pitaję można dodać do napojów typu smoothies, koktajl, shake, a także do jogurtu. Może również stanowić dodatek do ciast i deserów.

Przepis na carpaccio ze smoczego owocu

Źródło: x-news.pl/Dzień Dobry TVN

Bibliografia:

1. Naukowcy badają właściwości prozdrowotne buraków ćwikłowych, http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/news,407533,naukowcy-badaja-wlasciwosci-prozdrowotne-burakow-cwiklowych.html
2. White Pitaya (Hylocereus undatus) Juice Attenuates Insulin Resistance and Hepatic Steatosis in Diet-Induced Obese Mice. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26914024
3. Anaphylactic reaction to (mixed) fruit juice containing dragon fruit, http://www.jacionline.org/article/S0091-6749(09)00816-1/fulltext
4. Purified Betacyanins from Hylocereus undatus Peel Ameliorate Obesity and Insulin Resistance in High-Fat-Diet-Fed Mice.
5. Red pitaya betacyanins protects from diet-induced obesity, liver steatosis and insulin resistance in association with modulation of gut microbiota in mice. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26699443

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 11/2019
KOMENTARZE
ona
|

Miałam okazję jeść ten owoc i z całą pewnością nie smakuje jak kiwi i melon, trudno określić jak smakuje, powiedziałabym nawet, że... nijak. Lekko słodkawy, ale nie słodki, zero zapachu. Za to obiera się świetnie, można go obrać jak mandarynkę, różowa część skóry schodzi bardzo łatwo. Jedno jest pewne... wygląda bardzo ciekawie, jak ciastko z makiem. Cena jednej szt. to 12 zł, więc nie zaporowa.