Dieta dla seniora - co powinny jeść osoby starsze

13 komentarze
Autor: Agnieszka Leciejewska, specjalista ds. żywienia i żywności

Dieta dla seniora powinna zaspokajać jego specyficzne potrzeby. Seniorzy fatalnie się odżywiają i stąd wiele dolegliwości, których można by łatwo uniknąć. Z wiekiem częściej narzekamy na złe samopoczucie. I uważamy, że z tym "przywilejem" starości trzeba się jakoś pogodzić. Nic bardziej błędnego! Osoby starsze muszą po prostu bardziej zadbać o zdrową dietę.

Czy rzeczywiście konieczna jest specjalna dieta dla seniora? Z upływem lat nasz organizm pracuje coraz wolniej. Niekorzystne zmiany nie omijają układu pokarmowego. Zmniejsza się ilość wydzielanej śliny i soków trawiennych, trudniej więc trawić pokarm. Następuje zwolnienie perystaltyki jelit, kosmki jelitowe stają się krótsze i szersze, zmienia się też mikroflora jelita grubego, składniki odżywcze są więc gorzej przyswajane.

Jeśli więc nie dostosujemy naszej diety do tych nowych warunków, grożą nam dolegliwości ze strony układu pokarmowego, ale też ogólne pogorszenie samopoczucia wynikające z niedoborów składników odżywczych.

Nie przegap

Ważne

Ważne

Jak dowodzą badania, seniorzy odżywiają się bardzo źle. Przede wszystkim winne są złe nawyki, które trudno zmienić. “Jadłem tak przez całe życie i byłem zdrowy. Po co zmiany?”, pyta 70-latek. I z jego jadłospisu nie znikają tłuszcze zwierzęce, np. masło, smalec, słonina, a zupy i sosy zaprawiane są śmietaną.

Dieta seniora - winny nie tylko chudy portfel

Zazwyczaj brak pieniędzy sprawia, że w diecie emeryta brakuje pełnowartościowego białka zwierzęcego (chudego mięsa i wędlin), bo po prostu jest zbyt drogie.

Osoby starsze, zwłaszcza chore, rzadko robią zakupy, dlatego, idąc do sklepu, wybierają produkty o przedłużonym terminie ważności, np. konserwy, rezygnują zaś ze świeżych owoców i warzyw, które szybko się psują.

Zaburzenia zmysłu smaku i powonienia, a także często związany z tym brak apetytu, powodują, że seniorzy nie przywiązują wagi do jedzenia. Nie przyrządzają też posiłków, które wymagają dużego wysiłku. O swoją dietę nie dbają zwłaszcza osoby samotne, żyjące w poczuciu izolacji, czujące się mało użytecznymi dla otoczenia.

Przyczyną niewłaściwego odżywiania bywają też braki w uzębieniu - utrudniają one żucie i rozdrabnianie pokarmów, co zaburza trawienie. Dlatego seniorzy jedzą mało owoców, pieczywa pełnoziarnistego, czyli produktów bogatych w błonnik. Preferują zaś jedzenie lekkostrawne, lecz niekoniecznie wartościowe, np. pszenne pieczywo (nie wywołuje dolegliwości pokarmowych, ale i nie dostarcza cennych składników odżywczych).

Z tych właśnie powodów u osób starszych często obserwuje się nadwagę lub wychudzenie oraz towarzyszące obu tym stanom niedobory składników pokarmowych.

Aby tego uniknąć, dieta powinna być układana starannie. Musi uwzględniać indywidualne potrzeby i zalecenia dietetyczne lekarza, np. przy cukrzycy czy miażdżycy.

Cenne białko i związki mineralne w diecie seniora

W menu trzeba uwzględnić przetwory zbożowe (pieczywo pełnoziarniste i mieszane - pszenno-żytnie), kasze, ryż, makarony i ziemniaki (najlepiej gotowane na parze).

Raz w tygodniu wskazane jest gotowane mięso, np. chuda wołowina (dostarcza żelaza) i mięso drobiowe (wzmacnia serce).
Dwa razy w tygodniu jedz ok. 200 g ryb - dostarczają niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, które zwiększają poziom dobrego cholesterolu, zmniejszają krzepliwość krwi, zapobiegają miażdżycy i chorobom serca. Ryby, zwłaszcza tłuste (śledź, makrela), zawierają sporo witaminy D. Ludzie starsi rzadko korzystają ze słońca, a więc witamina D nie jest syntetyzowana w ich skórze w wystarczającej ilości.

Zjadaj nie więcej niż 2-3 jaja tygodniowo, bo żółtko zawiera dużo cholesterolu (białko można jeść do woli).

W jadłospisie musi znaleźć się nabiał - doskonałe źródło wapnia, który wzmacnia kości i zęby. Trzeba jednak pamiętać, że z wiekiem zmniejsza się w organizmie ilość laktazy - enzymu odpowiedzialnego za trawienie laktozy (cukru mlecznego). Jeśli więc słodkie mleko powoduje wzdęcia i bóle brzucha, pij kefir, jogurt, maślankę albo mleko acydofilne (fermentowane). Nie wywołują dolegliwości i poprawiają mikroflorę jelita grubego. Można także tuż przed posiłkiem zawierającym mleko zażywać preparaty laktazy (dostępne w aptekach bez recepty).

Dwa razy w tygodniu jedz warzywa strączkowe: fasolę, soję, soczewicę. Zawierają fitoestrogeny - związki działające podobnie do estrogenów, które łagodzą dolegliwości towarzyszące menopauzie, obniżają poziom cholesterolu i chronią serce. Potrawy doprawiaj ziołami zapobiegającymi wzdęciom, np. kminkiem, majerankiem, cząbrem.

Niezbędne w diecie seniora witaminy i kwasy tłuszczowe

Warzywa i owoce jedz na surowo lub gotuj na parze i rozdrabniaj. Są źródłem błonnika, potasu, wapnia, magnezu i witamin. Opóźniają procesy starzenia, zmniejszają ryzyko nowotworów i miażdżycy.

Używaj dziennie 2-3 łyżki oliwy lub oleju kukurydzianego, słonecznikowego, sojowego, lnianego. Dodawaj je do surówek, ułatwiają bowiem przyswajanie witaminy E oraz beta-karotenu.

Wraz z wiekiem zaczyna nam brakować enzymów, które ułatwiają przyswajanie nienasyconych kwasów tłuszczowych. Dlatego warto sięgnąć po olej z wiesiołka i ogórecznika (w kapsułkach) - który organizm dużo lepiej wykorzysta.

Zrób to koniecznie

Zrób to koniecznie

Rady dla opiekunów

  • Zadbaj, by senior zjadał 4-5 małych posiłków w ciągu dnia. To nie obciąży żołądka i zapobiegnie gwałtownym spadkom poziomu cukru we krwi.
  • Urozmaicaj dietę tak, by zapobiec niedoborom składników pokarmowych, także witamin, minerałów.
  • Dbaj, by posiłki były apetycznie podane, smaczne i kolorowe, co pobudzi zaburzone łaknienie.
  • Zapewnij miłą atmosferę podczas posiłku.
  • Nie zmuszaj seniora do jedzenia, ale nie pozwól, by rezygnował z posiłków.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: miesięcznik Zdrowie

Aktualizacja: 02.06.2016

Komentarze (1 - 10 z 13)
gosc, 16.04.2016 20.01
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Czytam i nie moge sie nadziwic. Co za bzdury. Kto jest odpowiedzialny za artykuły na tej stronie. Może warto aktualizowac strone korzystajac z rzetelnej wiedzy. Szczegolnie kiedy dotyczy ona zdrowia. Kiedy przeczytałam jak to osoba starsza nie może jeść masła zadrżałam, ale kiedy przeczytałam, że nie może jeść więcej niż 2 jajek tygodniowo, bo to podnosi cholesterol, to już nie wytrzymałam. Proszę redakcję, aby przez własna niewiedzę przestała działać na szkodę ludzi.
 
danuta, 22.01.2016 11.20
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
moja mama jest akurat w ciągu dnia pod stałą opieką pani z goldcare. z dietą dla mamy nigdy nie było problemu, bo zawsze ustalamy to wspólnie i mam wtedy wgląd, czy jedzenie jest odpowiednio zbilansowane i lekkostrawne jak zalecał nam lekarz.
 
Waldek, 29.09.2015 08.03
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Nas karmią w domu seniora żółtym serem pasztetem ,kaszanką, salcesonem i margaryną.
 
Aneta , 31.08.2015 14.06
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Moja babcia dobrze reaguje na Nutramil, smak waniliowy bardzo jej odpowiada a i przygotowanie jest bardzo proste, wystarczy rozpuścić, co jest ważne dla osób starszych, a ja wiem, że babcia dostarcza swojemu organizmowi wszystkiego czego potrzebuje.
 
deszczowa, 20.08.2015 12.38
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Nie popadajmy też w paranoję. To wszystko zależy w jakiej kondycji jest senior, a zdrowo powinniśmy sie odżywiać w każdym wieku. Moim zdaniem trzeba dać seniorowi sporo samodzielności. My nawet w kuchni pozostawiamy naszym rodzico swobodę. Kupiliśmy wiele akcesoriów, które ułatwiają przyrządzanie posiłków . Możecie sobie sprawdzić na Pomoce dla Seniora, tam mają naprawdę ciekawe przedmioty, można sobie obejrzeć i stwierdzić co zda egzamin.
 
Roman, 21.07.2015 17.49
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Jeżeli senior cierpi na niedobór żelaza to powinien znaleźć przyczynę niedoboru a nie opychać się żelazem. Żelazo ucieka z organizmu głównie przez krwotoki (miesiączki, krwawienia wewnętrzne itp.). Człowiek w podeszłym wieku z niedoborem żelaza winien zgłosić się do internisty, a ten po zgrubnych badaniach skieruje do właściwego specjalisty (hematologa, gastrologa, ginekologa itp.) Bez konsultacji z lekarzem, w podeszłym wieku (podeszły wiek pacjenta, a nie lekarza) nie powinniśmy samowolnie jako suplement używać żelaza. Grozi to syderozą, a to groźna przypadłość.
 
emeryt, 14.04.2015 09.44
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
preparaty to nie jedzenie
 
Mama Friday, 28.01.2015 07.24
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Wafle ryżowe to świństwo. Proszę tutaj nie reklamować i nie wciskać Seniorom takich produktów! Węglowodany, zapychacze itp.! A potem tyją i uzależniają się od cukru!
 
mbkbjk, 07.01.2014 12.53
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
wafle ryżowe są dobre
 
Hania, 20.09.2010 14.40
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja jestem bardzo aktywna - bardzo dużo jeżdżę na rowerze, często spaceruję z moim pieskiem i czuję się świetnie. Dbajmy o siebie!!
 
następne »
strona 1 z 2
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Co zrobić, by POZIOM CUKRU wrócił do normy? Co zrobić, by POZIOM CUKRU wrócił do normy?

Do codziennego jadłospisu wprowadź produkty, które obniżają poziom cukru, a wystrzegaj się tych,...

więcej

58738

Przykładowy JADŁOSPIS dla CUKRZYKÓW (dieta 1500 kcal) Przykładowy JADŁOSPIS dla CUKRZYKÓW (dieta 1500 kcal)

Cukrzyca wiąże się z otyłością - dlatego dieta cukrzyka powinna nie tylko regulować poziom cukru we...

więcej

56258

Dieta przy anemii bogata w ŻELAZO - tygodniowy jadłospis Dieta przy anemii bogata w ŻELAZO - tygodniowy jadłospis

Dieta bogata w żelazo jest polecana nie tylko przy anemii - żelaza kobietom nigdy dość. Jego...

więcej

53087

Dieta antycholesterolowa dla osób z wysokim poziomem CHOLESTEROLU Dieta antycholesterolowa dla osób z wysokim poziomem CHOLESTEROLU

Gdy poziom cholesterolu lekko przekracza normę, pierwsze, co możesz zrobić, to zmienić sposób...

więcej

50465

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Utrata tkanki tłuszczowej to proces, który im trwa dłużej, tym przynosi trwalsze efekty. Ma to szczególne znaczenie w okresie dojrzewania. Jeśli teraz zaczniesz drastyczne diety czy treningi, w...

Głównym zadaniem pęcherzyka jest zagęszczanie żółci (substancji potrzebnej w procesie trawienia) oraz wydzielanie jej do dwunastnicy (czyli pierwszego odcinka jelita cienkiego) w...

Niedostateczna podaż białka przy nieodpowiednim genotypie może być przyczyną anoreksji. Oczywiście, nie jest to jedyna przyczyna tej choroby. Musi się nałożyć wiele czynników.

Grupy wsparcia
data

Sierpień 22, 2016

Najlepsze są makarony bezglutenowe z firmy glutenex z pod Poznania. A gdzie przeważnie kupujecie takie makarony ? macie jakieś sprawdzone miejsca ?

data

Sierpień 21, 2016

Mysle, ze raczej chodzi o wtorny zespol zlego wchlaniania, bo celiakia wg mojej wiedzy jest schorzeniem wrodzonym, a wzzw nabytym, gdyby Urszula cierpiala na celiakie, dawno mialaby ja zdiagnozowana, reszta sie zgadza pozdrawiam Moje drogie Panie dietę bezglutenową należy stosować w...

data

Sierpień 15, 2016

Czy przy anemii z niedoboru żelaza wystarczy zmienic tylko dietę czy musze tez suplementowac zelazo ? Poziom hemoglobiny wynosi 9,5 gdzie norma jest od 12,5.

data

Sierpień 07, 2016

Jeśli potrzebujecie dobrego neurologa, to możecie skorzystać z poradni na Ursynowie i w Centrum. Podaję numer: 22 2991122. Możliwe są też wizyty domowe i konsultacja skype.

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.