Rany pooperacyjne i pozabiegowe - gojenie, pielęgnacja

2019-10-10 9:38 Materiał sponsorowany

Rany po zabiegu chirurgicznym lub po operacji goją się szybko, pod warunkiem, że w trakcie tego procesu nie dojdzie do zakażenia - bolesnego i niekiedy kosztownego w leczeniu. To najistotniejszy powód, dla którego o gojącą się ranę trzeba dbać w sposób szczególny. Czyli jak?

Szybkość gojenia się ran w dużym stopniu zależy od ich charakteru i wielkości. Płytkie skaleczenia goją się dużo szybciej, niż rany po zabiegu chirurgicznym lub operacji - w ich przypadku bowiem proces zabliźniania się jest samoistny. Rany pooperacyjne goją się wolniej - cały proces może zająć nawet osiem tygodni. Warto podkreślić, że czas gojenia się ran zależy od wielu czynników. Znaczenie ma zarówno rodzaj zabiegu, warunkujący wielkość i głębokość rany (bo szybciej zagoi się rana po operacji wyrostka robaczkowego, niż ta po cesarskim cięciu), jak i rozmaite uwarunkowania zdrowotne (rany pacjentów z cukrzycą, czy problemami z krążeniem zwykle goją się wolniej), a także właściwa pielęgnacja samej rany i skóry wokół niej.

Jak goi się rana?

Zasadniczo fizjologiczny proces gojenia się ran dzieli się na kilka głównych faz. W niewielkiej ranie na początku tworzy się skrzep, a sama rana zasklepia się. W przypadku ran pooperacyjnych nie dochodzi do samozasklepienia się: konieczne jest założenie szwów. Następnie tworzy się stan zapalny - wokół rany powstaje wówczas obrzęk i niewielki rumień. Stan ten może trwać do pięciu dni: w tym czasie rana oczyszczana jest samoistnie z obumarłych tkanek, a w tkankach w jej bezpośrednim sąsiedztwie krew płynie szybciej, dostarczając do rany komórki odpornościowe. Kolejnym etapem jest tak zwana faza wytwórcza, kiedy w miejscu rany namnaża się ziarnina (tkanka łączna), niezbędna do prawidłowego jej zabliźnienia się. Ta faza może trwać nawet dwa-trzy tygodnie. Ostatni etap, tak zwana faza końcowa, jest dłuższa i może trwać nawet pięć tygodni. W tym czasie dochodzi do zamknięcia rany - zwiększa się wówczas produkcja włókien kolagenowych i tworzy się blizna.

Jak dbać o ranę po operacji?

By rana nie była problemem i zagoiła się tak szybko, jak pozwala na to fizjologia, po zabiegu trzeba ją w odpowiedni sposób pielęgnować.  Bezpośrednio po operacji lub zabiegu o stan rany dba personel medyczny. W domu trzeba jednak radzić sobie samodzielnie. Wówczas należy ściśle stosować się do zaleceń lekarskich, z których najważniejsze jest zachowanie właściwej higieny.

  • Przed każdym zabiegiem wokół rany (również zmianą opatrunku) starannie umyj ręce, a następnie załóż jednorazowe rękawiczki.
  • Ranę po zabiegu lub po operacji trzeba kilka razy dziennie (zawsze wedle wskazań lekarza) myć wodą i delikatnym, bezzapachowym mydłem: to sposób, by usunąć z niej zanieczyszczenia i bakterie. W większości przypadków dozwolony jest letni prysznic, nie należy natomiast kąpać się w wannie.
  • Po dokładnym i delikatnym umyciu rany i jej okolic należy ją równie delikatnie osuszyć za pomocą jednorazowych ręczników (w tych bawełnianych bytują bakterie, wirusy i grzyby, które mogą nadkazić ranę).
  • Następnie ranę należy zdezynfekować, stosując nowoczesny preparat o działaniu bakteriobójczym, grzybobójczym i wirusobójczym (np. OKTASEPTAL®¹). Po jego aplikacji odczekaj kilka minut i osusz skórę jałowym gazikiem. Uwaga! Rany ani jej okolic nie wolno przemywać wodą utlenioną, spirytusem lub jodyną - tego typu środki mają niewielkie właściwości odkażające, mogą natomiast podrażniać zdrową skórę wokół rany.
  • Opatrunek musi być czysty i suchy. Trzeba go zmieniać regularnie - na ogół (jeśli lekarz nie zaleci inaczej) należy to robić dwa razy dziennie i za każdym razem, gdy ulegnie zabrudzeniu. Ważne, by w trakcie zmiany opatrunku dokładnie zdezynfekować ranę, stosując preparat o działaniu bakteriobójczym, grzybobójczym i wirusobójczym (np. OKTASEPTAL®¹).
  • Dopóki rana się nie zagoi, nie może być uciskana, musi też mieć zapewniony stały dostęp świeżego powietrza, które osusza i samą ranę, i skórę wokół: należy więc nosić luźne, przewiewne ubrania, a w domu - o ile to możliwe - jak najczęściej "wietrzyć" ranę, odsłaniając ją. 

Uwaga na powikłania

Tym, czego najbardziej boją się i pacjenci, i lekarze, jest powikłane gojenie się rany pooperacyjnej. Do powikłań, takich jak zakażenie rany może dojść przede wszystkim na skutek braku właściwej higieny – zbyt rzadkiego mycia rany, niewłaściwego jej odkażania czy niedostatecznie częstej zmiany opatrunków. Powikłania w gojeniu często zdarzają się zwłaszcza u osób leczonych z powodu zaburzeń krążenia, cukrzycy lub obniżonej odporności. Objawy zakażenia są charakterystyczne: rana i skóra wokół niej jest zaczerwieniona, obrzęknięta i boli, często też pojawia się ropny, krwisty lub surowiczy wyciek, a także wysoka gorączka. W przypadku takiego powikłania jak najszybciej trzeba skontaktować się z lekarzem przeprowadzającym operację, który – w zależności od rodzaju objawów – zleci posiew wydzieliny z opracowaniem antybiogramu, i na jego podstawie przepisze odpowiedni antybiotyk. W takim wypadku konieczna będzie również odpowiednia pielęgnacja rany i – jeśli zaleci to lekarz - stosowanie środków o działaniu bakteriobójczym, grzybobójczym i wirusobójczym (np. OKTASEPTAL®¹).

Na każdą ranę
Oktaseptal (Unia) - kwadrat 2

Autor: Unia

OKTASEPTAL®¹ w postaci sprayu dezynfekuje rany znajdujące się na skórze, ale również uszkodzenia w obrębie błony śluzowej. Można go stosować do dezynfekcji miejsc po skaleczeniu ostrym narzędziem, przy odkażaniu drobnych oparzeń skóry, ale również do pielęgnacji ran pozabiegowych.

OKTASEPTAL®¹ wykorzystywany jest również do pielęgnacji uszkodzeń w obrębie jamy ustnej: aft czy ranek spowodowanych noszeniem aparatu ortodontycznego lub protezy. Stosuje się go także w obrębie delikatnych miejsc intymnych (np. rany powstałe w wyniku pęknięcia krocza w czasie porodu lub na blizny po cesarskim cięciu) oraz na większe powierzchnie, np. na blizny powstałe po drobnych zabiegach chirurgicznych (np. usuwania znamion).

OKTASEPTAL®¹ w kontakcie z raną nie daje uczucia pieczenia, szczypania czy bólu, nie podrażnia też skóry. Ze względu na swoje łagodne działanie można go stosować zarówno u dorosłych, jak i u dzieci. To sprawia, że jest preparatem uniwersalnym i powinien znajdować się w każdej domowej apteczce. Warto go zabierać ze sobą również w podróż, na wycieczki czy na spacery z ruchliwym kilkulatkiem.

¹OKTASEPTAL® (0,10 g + 2,00 g)/100 g, aerozol na skórę, roztwór (Octenidinum dihydrochloridum + Phenoxyethanolum).

Wskazania do stosowania: Produkt leczniczy Oktaseptal działa bakteriobójczo, grzybobójczo i wirusobójczo. Jest przeznaczony do stosowania na niezbyt rozległe rany i do wielokrotnego krótkotrwałego leczenia antyseptycznego w obrębie błon śluzowych i sąsiednich tkanek przed procedurami diagnostycznymi oraz przed i po niedużych zabiegach operacyjnych (np. w ginekologii, urologii, proktologii, dermatologii, geriatrii, wenerologii, położnictwie, stomatologii itd.): do leczenia antyseptycznego niezbyt rozległych ran oraz dezynfekcji skóry i błon śluzowych; do dezynfekcji jamy ustnej, np. przy aftach, podrażnieniu spowodowanym noszeniem aparatu ortodontycznego lub protezy dentystycznej; przy opracowywaniu drobnych ran oparzeniowych i owrzodzeniowych; przy pielęgnacji nierozległych ran i szwów pooperacyjnych; przed i po badaniach diagnostycznych w obrębie żeńskich i męskich narządów płciowych, w tym pochwy, sromu, żołędzi prącia; przy czynnościach przed, w trakcie i po porodzie (m.in. do pielęgnacji krocza po jego nacięciu w trakcie porodu – episiotomii); przed i po zabiegach diagnostycznych w obrębie odbytu; przed i po cewnikowaniu pęcherza moczowego; przed czynnościami związanymi ze sztucznym zapłodnieniem; w pediatrii (m.in. do pielęgnacji kikuta pępowinowego); do ograniczonego czasowo wspomagającego leczenia antyseptycznego grzybicy międzypalcowej.

Przeciwwskazania: Nadwrażliwość na oktenidyny dichlorowodorek, fenoksyetanol lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Produktu leczniczego Oktaseptal nie należy stosować do płukania jamy brzusznej (np. śródoperacyjnie), pęcherza moczowego ani błony bębenkowej.

Podmiot odpowiedzialny posiadający pozwolenie na dopuszczenie do obrotu: Zakłady Farmaceutyczne „UNIA” Spółdzielnia Pracy, ul. Chłodna 56/60, 00-872 Warszawa.

Przed użyciem zapoznaj się z ulotką, która zawiera wskazania, przeciwwskazania, dane dotyczące działań niepożądanych i dawkowanie oraz informacje dotyczące stosowania produktu leczniczego, bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 11/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE