Jak myć chorego, który leży? Porady i kosmetyki

2019-10-09 15:12 Materiał sponsorowany

Gdy stan zdrowia bliskiej osoby nie pozwala jej na samodzielną toaletę, trzeba jej w tym pomóc. W jaki sposób umyć chorego, który leży w łóżku? Jak wygląda kąpiel w łóżku, jakie są jej etapy, jak osobie leżącej umyć głowę w łóżku i jak najwygodniej umyć chorego bez wody?

Jak myć chorego, który leży? Porady i kosmetyki
Autor: TENA - materiały prasowe

Kąpiel leżącego w łóżku tak naprawdę nie jest kąpielą - to szereg zabiegów higienicznych, które najlepiej wykonywać w określonej kolejności. Nie zawsze jest to jednak łatwe zadanie, zwłaszcza jeśli chodzi o higienę intymną - wówczas trzeba nie tylko pokonać towarzyszącej tej czynności naturalne skrępowanie, ale też zmierzyć się z innymi problemami: trudnościami z obróceniem chorego do pozycji, w której łatwiej umyć mu pośladki, czy odpowiednią profilaktyką odleżyn. Warto jednak wiedzieć, że istnieją sposoby, dzięki którym z każdą z tych niezbędnych czynności można sobie umiejętnie poradzić. Dobrze, jeśli kąpiel przebiega wedle pewnego schematu: zaczyna się od umycia zębów i twarzy, następnie kończyn górnych, klatki piersiowej, brzucha, pleców, kończyn dolnych, a na końcu pośladków i krocza. Przed myciem warto założyć jednorazowe rękawiczki: nie tylko dlatego, że można się czymś zarazić od chorego, ale również z tego powodu, że sami możemy stanowić dla niego zagrożenie z powodu patogenów, jakie bytują na naszych dłoniach.

Mycie zębów  osoby leżącej w łóżku

Tę czynność najwygodniej jest wykonywać wówczas, gdy chory przyjmie pozycję półsiedzącą (oczywiście jeśli stan jego zdrowia na to pozwala). Zanim zaczniesz, pod brodę chorego podłóż ręcznik. Następnie lewą ręką unieś delikatnie głowę i podsuń kubek z wodą do przepłukania ust, a prawą ręką podsuń płaską miskę do wyplucia wody. Kolejny etap to właściwe mycie zębów (przez opiekuna lub chorego, jeśli jest w stanie zrobić to samodzielnie). Umyte zęby chory musi przepłukać wodą, wypluwając ją do miski. Na koniec trzeba jeszcze delikatnie osuszyć ręcznikiem jego usta.

Mycie twarzy i szyi osoby leżącej w łóżku

Do tej czynności najlepiej jest zdjąć choremu górę od piżamy. Pod głowę podkładamy ręcznik, by nie zamoczyć poduszki - jego końce powinny okrywać barki. Następnie moczymy w wodzie myjkę i delikatnie przecieramy nią najpierw oczy (w kierunku od zewnętrznego do wewnętrznego kącika). Następnie znów moczymy myjkę w wodzie lub w płynie micelarnym i ruchami okrężnymi myjemy resztę twarzy - czoło, policzki, nos, brodę, skórę pod nosem i usta. Czystą skórę należy delikatnie osuszyć i nałożyć na nią stosowny krem. Ale to nie koniec: należy jeszcze delikatnie oczyścić widoczną część małżowin usznych (najwygodniej zrobić to patyczkami higienicznymi lub wilgotnym gazikiem nawiniętym na palec wskazujący), a potem wilgotną myjką umyć skórę za uszami, a następnie szyję - i osuszyć je. Po tej czynności można już wyjąć spod głowy ręcznik. Warto pilnować, by woda w misce była stale czysta i ciepła - najlepiej zmieniać ją po każdym etapie kąpieli.

Mycie górnej części ciała osoby leżącej w łóżku

Zanim zaczniesz, podnieś chorego i rozłóż mu pod plecami ręcznik w taki sposób, by dokładnie zabezpieczał poduszkę. Drugi, mniejszy ręcznik dobrze jest zaś podłożyć bezpośrednio pod aktualnie mytą kończynę górną. Myjąc osobie leżącej ręce najwygodniej jest zacząć od góry: najpierw namydloną myjką myjemy zewnętrzną stronę ramienia i przedramienia, a następnie wewnętrzną, szczególną uwagę poświęcając pachom. Potem trzeba przetrzeć je drugą wilgotną myjką, by spłukać resztki mydła, i osuszyć. Gdy są już czyste i suche, myjemy dłonie,  dokładnie czyszcząc zwłaszcza przestrzenie między palcami (jeśli paznokcie wystają poza opuszki, należy je obciąć).
Niekiedy chorzy nie chcą pozwolić na umycie klatki piersiowej: zwykle wynika to ze skrępowania i w takiej sytuacji warto okryć ją ręcznikiem, a następnie myć skórę namydloną myjką, lekko unosząc ręcznik, a potem przetrzeć ją ponownie wilgotną myjką, by spłukać, i osuszyć ręcznikiem, który ją okrywa. W podobny sposób myjemy chorej osobie brzuch, a także okolice pępka i bioder - następnie należy odwrócić ją na bok, ułożyć wzdłuż jego pleców ręcznik, a następnie okrężnymi ruchami umyć mu plecy.

Mycie kończyn dolnych chorego, który leży

Tę czynność można wykonać, nie zdejmując spodni od piżamy - jeśli nogawki są wystarczająco szerokie lub elastyczne. Wystarczy odsłonić nogę, ułożyć pod nią ręcznik, a następnie - jeśli stan chorego na to pozwala - zgiąć nogę w stawie kolanowym i włożyć stopę do miski z wodą ustawioną na łóżku na twardej podkładce (by się nie przewróciła). W czasie, gdy stopa się moczy (co później pozwoli łatwiej usunąć zrogowaciały naskórek i obciąć paznokcie), myjemy myjką podudzie, udo i pachwinę, a następnie drugą, wilgotną myjką zmywamy mydło, wyjmujemy stopę z miski z wodą i osuszamy całą nogę (tak samo postępujemy z drugą kończyną). Gdy obie są czyste i suche (łącznie z przestrzenią między palcami), można obciąć paznokcie i usnąć z pięt zrogowaciały naskórek.

By uniknąć zamoczenia łóżka w trakcie kąpieli, warto stosować podkłady higieniczne, podkładając je za każdym razem pod tę część ciała, która jest aktualnie pielęgnowana.

Mycie okolic intymnych chorego, który leży

To najbardziej krępujący - ale z punktu widzenia higieny zarazem najważniejszy - moment całego zabiegu. Można go podzielić na dwie części. Najpierw myjemy szparę pośladkową chorego, który leży na boku. Najwygodniej jest to zrobić nawilżaną chusteczką TENA Wet Wipes, która skutecznie usuwa zabrudzenia, pielęgnuje skórę i jej nie podrażnia - przecieramy nią skórę ruchem od dołu do góry. Następnie delikatnie nakładamy krem zapobiegający odparzeniom.

Wypróbuj
Stopnie odleżyn, czyli jak nie dopuścić do martwicy tkanek?

Autor: TENA - materiały prasowe

TENA Barrier Cream, który dzięki zawartości gliceryny, oleju canola i witaminy E nie tylko pielęgnuje skórę, ale też chroni ją przed kontaktem z moczem. To też dobry moment, by sprawdzić, czy na skórze nie tworzą się odleżyny. Jeśli zauważysz pierwsze zaczerwienienia, użyj kremu TENA Zinc Cream – w jego składzie jest 10 proc. tlenek cynku, który szybko zmniejsza podrażnienia.



Ostatnim etapem kąpieli jest mycie krocza. Chorego najlepiej ułożyć na plecach, z nogami zgiętymi w stawach kolanowych (stopy powinny opierać się o łóżko), pod pośladki podłożyć nieprzemakalny podkład, a brzuch przykryć ręcznikiem w taki sposób, by zakrywał również uda. Można wykorzystać basen sanitarny, podkładając go pod pośladki, a następnie oczyścić krocze np. za pomocą wilgotnej chusteczki, i spłukać kilkakrotnie ciepłą wodą z dzbanka. Okolice krocza można również najpierw przepłukać ciepłą wodą, następnie wilgotną myjką nasączoną preparatem do higieny intymnej myć okolice spojenia łonowego w kierunku odbytu (by nie przenieść bakterii do układu moczowego) - jeśli chory ma założony cewnik trzeba uważać, by niechcący go nie wyrwać. W trakcie tej czynności również warto ocenić, czy w okolicach krocza nie pojawiły się odleżyny - zlekceważone, mogą przysporzyć choremu wiele bólu.

Jak umyć głowę osobie leżącej?

Niektórzy od mycia głowy zaczynają toaletę osoby, która nie wstaje z łóżka, inni na niej kończą. Niezależnie od przyjętej strategii warto wiedzieć, że czynność tę bardzo ułatwia stosowanie specjalnej miski pneumatycznej do mycia włosów. Jeśli jej nie masz, wystarczy ustawić na wysokości końca łóżka miskę z wodą - ważne, by stała stabilnie, np. na krześle. Potem trzeba przesunąć chorego tak, by jego głowę można było ułożyć nad miską, opierając ją o jej brzeg, a potem umyć mu włosy i dokładnie spłukać. Jeśli stan chorego nie pozwala na tak radykalną zmianę pozycji, głowę trzeba umyć mu w łóżku (zabezpieczonym wcześniej ceratą - jedna jej część powinna znaleźć się pod głową chorego, a druga w misce ułożonej na podłodze w taki sposób, by zbierała spływający z ceraty nadmiar wody). Pod szyją chorego warto ułożyć ręcznik zwinięty w wałek (co poprawi komfort). Włosy trzeba rozczesać, później zmoczyć je ciepłą wodą, następnie nałożyć niewielką ilość szamponu, rozmasować go i spłukać wodą z niewielkiego dzbanka, a potem osuszyć ręcznikiem i delikatnie rozczesać. Bardzo wygodnym rozwiązaniem są też jednorazowe czepki do mycia włosów TENA Shampoo Cap – stosując je, włosów nie trzeba spłukiwać.

W pokoju, w którym myjesz chorego, musi być ciepło - optymalna temperatura to 25-28 stopni C.

Niezbędne kosmetyki i akcesoria

Zanim zaczniesz kąpiel osoby leżącej w łóżku, zadbaj, by w zasięgu ręki znalazły się wszystkie niezbędne akcesoria. Potrzebne będą:

  • miska z ciepłą wodą,
  • dzbanek z ciepłą wodą (do mycia włosów), 
  • preparat do mycia (mydło, żel),
  • opakowanie wilgotnych chusteczek
  • kilka myjek,
  • przynajmniej dwa ręczniki,
  • waciki,
  • patyczki higieniczne,
  • basen do podmywania,
  • wanienka pneumatyczna do mycia włosów,
  • akcesoria do pielęgnacji paznokci,
  • zestaw do mycia zębów - kubek, szczoteczka, pasta,
  • podkłady higieniczne,
  • kosmetyki do ciała - balsam lub oliwka, maść lub krem przeciw odparzeniom,
  • pieluchy lub pieluchomajtki (jeśli chory nie trzyma moczu) lub czysta bielizna na zmianę. 

Akcesoria niezbędne w trakcie mycia najlepiej ustawić  na krześle lub stoliku tuż przy łóżku, bieliznę lub pieluchy nieco dalej (tak, by uniknąć ryzyka ich zamoczenia). 

Przeczytaj: Poradnik dla opiekunów osób starszych i przewlekle chorych

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 12/2019 "Zdrowia" wszystko o fizjoterapii, operacja "przez dziurkę", leczenie raka trzustki, kim jest asystent zdrowienia, zielone biuro, antyrakowe menu, idealna koloryzacja. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 12/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE