Twarda woda - wpływ na organizm, skórę i włosy

2021-10-27 11:38
Twarda woda - wpływ na organizm, skórę i włosy
Autor: Getty Images

Woda jest podstawą istnienia życia na Ziemi. Jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania komórek naszego organizmu. Należy pamiętać, że niezwykle ważne są również związki mineralne zawarte w wodzie, świadczące o jej twardości. Jak twarda woda wpływa na nasz organizm? Co warto wiedzieć na ten temat?

Spis treści

  1. Podział twardości wody
  2. Dlaczego woda staje się twarda?
  3. Twarda woda - wpływ na organizm
  4. Twarda woda a serce
  5. Twarda woda a choroby nowotworowe
  6. Twarda woda a cukrzyca
  7. Twarda woda i jej wpływ na skórę
  8. Jak twarda woda wpływa na atopowe zapalenie skóry (AZS)?
  9. Twarda woda - wpływ na włosy

Twardą nazywamy taką wodę, która zawiera duże ilości minerałów, a przede wszystkim wapnia i magnezu. Zgodnie z przyjętymi kryteriami za twardą uważa się wodę, która zawiera powyżej 300 miligramów [mg] węglanu wapnia na litr, a za bardzo twardą taką, która zawiera > 500 mg na litr tego związku chemicznego. Zgodnie z normami Ministerstwa Zdrowia, za zdatną do picia uznaje się wodę o twardości w zakresie 60 - 500 mg węglanu wapnia na dm³.

Odwodnienie organizmu: objawy i postępowanie

Podział twardości wody

Twardość wody możemy podzielić na:

  • twardość przemijającą - ten rodzaj twardości wody jest zależny od zawartych w niej wodorowęglanów wapnia i magnezu. Ten rodzaj twardości można zniwelować poprzez przegotowanie wody, co prowadzi do wytrącania się minerałów w postaci osadu,
  • twardość stałą - ten rodzaj twardości wody nie może zostać wyeliminowany przez przegotowanie wody i wynika z obecności innych związków chemicznych.

Dlaczego woda staje się twarda?

Naturalna twardość wody wynika z rozpuszczania i wymywania minerałów, budujących skały osadowe. Podczas przepływu wody przez szczeliny skał takich, jak wapień, dolomit, czy też margiel, na drodze reakcji chemicznych woda wzbogaca się w cenne związki mineralne.

Jak woda bogata w wapń i magnez wpływa na nasz organizm?

Twarda woda - wpływ na organizm

Należy otwarcie powiedzieć, że twarda woda ma korzystny wpływ na organizm człowieka. Wynika to przede wszystkim z wysokiej zawartości magnezu i wapnia - czyli makroelementów niezwykle ważnych dla naszego organizmu.

Magnez odpowiada przede wszystkim za:

  • regulowanie cyklu komórkowego,
  • prawidłowy przebieg reakcji metabolicznych w komórkach,
  • warunkowanie integralności materiału genetycznego w komórkach,
  • prawidłowe przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe,
  • ochronę mięśnia sercowego przed niedotlenieniem - magnez zmniejsza bowiem pobudliwość serca,
  • fizjologiczne właściwości przeciwzakrzepowe,
  • prawidłową mineralizację kości,
  • prawidłową syntezę niektórych hormonów.

Zwiększenie podaży magnezu jest wskazane w sytuacjach przemęczenia, zwiększonego stresu, a także w zaburzeniach snu, czy bólach mięśniowych.

Nie sposób w tym miejscu nie wspomnieć również o roli wapnia, który także znajduje się w większych ilościach w wodzie twardej. Wapń odpowiada między innymi za:

  • prawidłową aktywność wielu enzymów,
  • prawidłowy przebieg procesu krzepnięcia krwi,
  • prawidłowy przebieg skurczu mięśni i przewodnictwa nerwowego.

Twarda woda a serce

Co ciekawe, w niektórych badaniach naukowych wykazano, że większe spożycie twardej wody zawierającej magnez i wapń korzystnie wpływa na układ sercowo-naczyniowy. Z czego to wynika?

Uznaje się, że ten pozytywny wpływ na serce może wynikać z działania wapnia, który to obniża ciśnienie tętnicze krwi (należy podkreślić, że nadciśnienie tętnicze jest jednym z najważniejszych czynników ryzyka, zwiększających prawdopodobieństwo chorób układu krążenia). Co ważne, dowiedziono również, że niski poziom magnezu wpływa na zwiększone ryzyko rozwoju zaburzeń rytmu serca (czyli arytmii).

Choć nadal nie sformułowano konkretnych wytycznych, dotyczących spożywania twardej wody w celu zapobiegania chorobom serca, to mając na uwadze cenne właściwości magnezu i wapnia i ich wpływ na układ sercowo-naczyniowy, można z pewnością twierdzić, że woda o wyższej twardości ma pozytywny wpływ na nasze serce i naczynia.

Twarda woda a choroby nowotworowe

Ciekawe informacje można wyciągnąć z tajwańskich badań naukowych. Pokazują one, że wapń i magnez zawarty w twardej wodzie wykazuje ochronny wpływ w stosunku do zachorowania na raka żołądka.

Pojawiły się również dowody epidemiologiczne na istotne działanie ochronne spożycia magnezu z wody pitnej na ryzyko wystąpienia raka przełyku i raka jajnika.

Oczywiście, potrzeba więcej badań, by lepiej poznać wpływ twardej wody na występowanie nowotworów, jednak aktualnie dostępne doniesienia z pewnością są bardzo pozytywne, szczególnie dla miłośników wody z większą zawartością minerałów.

Twarda woda a cukrzyca

Doniesienia naukowe mówią nam również o związku wyższej zawartości magnezu w wodzie z mniejszym ryzykiem wystąpienia cukrzycy.

Uznaje się, że niska zawartość magnezu w organizmie (niedobór magnezu) może przyczyniać się do nieprawidłowego poziomu glukozy (cukru) we krwi, co może skutkować rozwinięciem się cukrzycy.

Picie wody o zwiększonej twardości z powodzeniem może być sposobem na uzupełnianie niedoboru magnezu.

Twarda woda i jej wpływ na skórę

Mimo korzystnego wpływu twardej wody na organizm, jej zewnętrzny użytek nie jest już tak korzystny. Dlaczego? Można wymienić kilka przyczyn takiego stanu. Przede wszystkim w twardej wodzie o wiele gorzej rozpuszczają się środki myjące, co sprawia, że będziemy musieli użyć więcej danego kosmetyku w celu uzyskania spienienia i oczyszczenia skóry. Już to może przyczyniać się do wysuszenia skóry.

Gorsza rozpuszczalność środków myjących w twardej wodzie sprawia, że więcej tych produktów pozostanie na naszej skórze, co z kolei przyczynia się do powstawania podrażnień i stanów zapalnych. Może dojść również do podrażnienia gruczołów łojowych, co zwiększa produkcję sebum i może nasilić zmiany skórne w przebiegu trądziku.

Związki chemiczne zawarte w twardej wodzie mogą też naruszać warstwę hydrolipidową skóry, co predysponuje do jej wysuszenia i łuszczenia się. Co więcej, sucha skóra sprzyja jej starzeniu się, a uszkodzenie warstwy hydrolipidowej predysponuje do infekcji skórnych.

Jak twarda woda wpływa na atopowe zapalenie skóry (AZS)?

Warto w tym miejscu wspomnieć jeszcze o wpływie twardej wody na przebieg atopowego zapalenia skóry - choroby manifestującej się zmianami skórnymi o typie wyprysku i nasilonym świądem.

Jak pokazują badania naukowe wyższe stężenie węglanu wapnia, znajdującego się w większych ilościach w twardej wodzie zmienia odczyn skóry, co u pewnej grupy dzieci z AZS może indukować stan zapalny skóry i pogarszać przebieg choroby.

Choć brak jest jeszcze dokładnych badań na ten temat, chorując na atopowe zapalenie skóry - warto mieć to na uwadze i używać do kąpieli miękkiej wody.

Twarda woda - wpływ na włosy

Większość z nas uważa, że twarda woda ma szkodliwy wpływ na nasze włosy. Wiąże się to między innymi z trudniejszym spłukiwaniem kosmetyków - mają one gorszą rozpuszczalność w twardej wodzie i mogą zostawać na włosach, co sprawia, że włosy są ciężkie i wydają się tłuste, pomimo ich mycia. Pozostawanie kosmetyków może również powodować podrażnienia skóry głowy.

Wiele reklam kosmetyków mówi nam o szkodliwym wpływie twardej wody na włosy. W tym miejscu warto wspomnieć o badaniu, w którym analizowano wpływ twardej wody na wytrzymałość oraz elastyczność włosów, w porównaniu do wpływu wody destylowanej, czyli pozbawionej związków mineralnych.

Próbki włosów zanurzano w twardej wodzie, jak i w wodzie destylowanej (na 10 minut przez 30 dni). Wyniki tych badań pokazały, że twardość wody nie wpływa istotnie na wytrzymałość i elastyczność włosów.

Podsumowując, nie ma żadnych doniesień, poruszających negatywny wpływ spożywania twardej wody na organizm człowieka, a w szczególności na układ sercowo-naczyniowy, dlatego z myślą o naszym zdrowiu - warto wybierać wodę o większej zawartości minerałów. Magnez i wapń to pierwiastki, pełniące ważną rolę w naszym organizmie, a dobrym ich źródłem jest właśnie woda o wyższej twardości.

W odniesieniu do użytku zewnętrznego - twarda woda może mieć negatywny wpływ na skórę osób, chorujących na schorzenia dermatologiczne, dlatego w tym wypadku warto zastanowić się, czy twardość wody nie wpływa na pogorszenie przebiegu danej choroby.

Bibliografia

  1. Thomas K.S., Dean T., O'Leary C. A randomised controlled trial of ion-exchange water softeners for the treatment of eczema in children. PLoS Med. 2011; 8(2): e1000395,
  2. G. Srinivasan i inni, Effects of Hard Water on Hair, International Journal of Trichology / Jul-Sep 2013 / Vol-5 / Issue-3,
  3. A. Burton, Cardiovascular Health: Hard Data for Hard Water, Environ Health Perspect. 2008 Mar; 116(3): A114,
  4. P. Sengupta, Potential Health Impacts of Hard Water, International Journal of Preventive Medicine 4(8):866-875,
  5. M. Pawlewicz - Pęgiel, Prawda i mity o twardości wody. [dostęp online].
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.