Łupież – czym właściwie jest i jak może się objawiać?

2021-06-21 12:48 Materiał partnerski

Łupież jest jednym z najczęstszych schorzeń skórnych na całym świecie, bo dotyka aż do 50% populacjii.

Czynniki predysponujące

1. Nadmierne łuszczenie się naskórka

Wśród przyczyn wymienia się zaburzony proces złuszczania warstwy rogowej naskórka. Proces ten, zamiast występować co 28 dni, występuje co 7–15 dni. Dzieje się tak na skutek zaburzonej przepuszczalności bariery ochronnej naskórka, co pobudza nadmierne złuszczanie – czego efektem są białe płatkiii. Zaburzenie tego procesu może być uwarunkowane genetycznie, ale też może pojawiać się na skutek pewnych czynników zewnętrznych (jak np. zbyt rzadkie mycie).

2. Grzyb Malassezia furfur

Kolejny czynnik, który odgrywa jedną z głównych ról w tworzeniu się łupieżu, to grzyb drożdżopodobny Malassezia furfuriii. Na zdrowej skórze głowy Malassezia furfur stanowi 45% całej mikroflory, natomiast na skórze z łupieżem – aż 70%iv. W sprzyjających warunkach – m.in. gdy występuje nadmiar sebum na skórze głowy – grzyby te namnażają się bez kontroli, a w rezultacie powstaje łupież.

3. Łojotok, przetłuszczanie się skóry głowy

Wydzieliny łojowe przyczyniają się do powstawania łupieżu (mowa wtedy o łupieżu tłustym). Sebum produkowane przez gruczoły łojowe jest głównym pożywieniem dla grzybów z gatunku Malassezia. Dlatego też warto regulować nadmierną produkcję łoju (np. poprzez stosowanie szamponów przeciw przetłuszczaniu skóry głowy).

4. Czynniki wewnętrzne i zewnętrzne

Na rozwój i zaostrzenie stanu łupieżowego wpływa wiele czynników endo- i egzogennychv.

CZYNNIKI ENDOGENNE – wewnętrzne

  • predyspozycje genetyczne
  • czynniki hormonalne (np. androgeny)
  • osłabienie organizmu
  • zaburzenia emocjonalne (np. stres)
  • używki (papierosy, alkohol)
  • niewłaściwa dieta (np. nadmierne spożycie cukru, skrobi, tłuszczów nasyconych)

CZYNNIKI EGZOGENNE – zewnętrzne

  • błędna pielęgnacja obejmująca zbyt częste mycie i szczotkowanie lub zbyt rzadkie mycie, a także mycie źle dobranymi szamponami
  • nadmierne stosowanie środków do stylizacji

Łupież zwykły (suchy), łupież tłusty- objawy

Istnieją dwie postaci łupieżu: tzw. zwykła i tłusta. W wypadku łupieżu zwykłego (potocznie nazywanym łupieżem suchym) obserwuje się pojawienie złuszczających, białych płatków. W dosyć łatwy sposób odchodzą one od skóry głowy, np. podczas czesania.

Zmagając się z łupieżem tłustym, można zaobserwować płatki o żółtym odcieniu, które są tłuste, ale też mocno przytwierdzone do skóry głowy. Może pojawić się stan zapalny i swędzenie. Przy przewlekłym stanie może dojść do problemu wypadania włosówvi.

Wpływ łupieżu na codzienne funkcjonowanie

Zmaganie się z łupieżem bardzo negatywnie wpływa na kondycję psychiczną wielu osób. Jest to schorzenie, które nie wygląda estetycznie na głowie, a z tego względu powoduje u wielu osób poczucie wstydu. Z czasem problem ten przekłada się na poczucie własnej wartości, a nawet jakość życia społecznego. Dodatkowo u osób, u których występuje świąd (przeważnie w przypadku łupieżu tłustego), kolejnym problemem staje się drapanie skóry głowy. Ta czynność również jest postrzegana jako krępująca. Głęboko zakorzenione w ludzkich umysłach negatywne postrzeganie chorób skóry i włosów wciąż stanowi problem.

Pielęgnacja skóry głowy z łupieżem

W opinii American Academy of Dermatology (ADD) najskuteczniejszą formą zwalczania łupieżu są szampony przeciwłupieżowe. Mogą one zawierać jeden lub kilka składników aktywnych. Dobór szamponu i częstotliwość jego stosowania zależą od składu produktu oraz indywidualnych predyspozycji skórnych danej osoby. Warto wziąć pod uwagę fakt, że często w wypadku problemów z łupieżem, przetłuszczaniem się skóry pojawia się potrzeba użycia mocniejszych składników. Pozwalają one pozbyć się nadmiaru sebum, oraz oczyścić skórę z białych płatków. Wszystkie nasze działania powinny bowiem prowadzić do utrzymania równowagi wodno- tłuszczowej na skórze głowy. Szamponem pozwalającym na radzenie sobie z problemami łupieżowymi, oraz przetłuszczania skóry głowy jest szampon Head & Shoulders.

1. Co jest przyczyną przetłuszczającej się skóry głowy i łupieżu?

W wypadku problemu nadprodukcji sebum największe znaczenie ma zaburzona aktywność gruczołów łojowych (ich nadaktywność) oraz zbyt duże namnażanie się grzyba Malassezia furfur. Do powstania środowiska sprzyjającego pojawieniu się problemu przetłuszczania się skóry głowy mogą doprowadzić czynniki wewnętrzne, takie jak np.: predyspozycje genetyczne, łysienie androgenowe. Środowisko to tworzą również czynniki zewnętrzne, związane z pielęgnacją np.: przestymulowanie skóry głowy (zbyt częste używanie szamponów o mocnym składzie oczyszczającym, zbyt częste peelingi mechaniczne), które wywołuje wtórne przesuszenie skóry, ale również zaniedbania higieniczne (zbyt rzadkie i niedokładne mycie głowy).

2. Jak poradzić sobie z przetłuszczającą się skórą głowy i łupieżem? Jakie składniki mają na nią dobry wpływ?

Najczęściej stosuje się terapie miejscową, tj. szampony, które zawierają główne grupy składników:

o działaniu przeciwgrzybiczym, np. pirytionian cynku, pirokton olaminy, ketokonazol;eliminujące zrogowaciały naskórek, np. kwas salicylowy;działające antyproliferacyjne, regenerujące komórki naskórka, np. dziegcie.Dodatkowo w składach szamponów mogą znajdować się naturalne składniki i ekstrakty roślinne (np. ekstrakt z szałwii, ekstrakt z pokrzywy) działające kojąco dla skóry. Jednakże wszystkie grupy szamponów walczących z problemami skóry głowy mają w składzie detergenty, które są potrzebne w celu osiągnięcia odpowiedniego stopnia oczyszczenia skóry głowy. W przypadku nagromadzonej warstwy sebum warto pamiętać o zasadzie podwójnego mycia głowy. Pierwsze mycie może pozwolić na „poluzowanie” cząsteczek tłuszczu, brudu etc., a drugie mycie umożliwi usunięcie ich z powierzchni skóry. W tym celu można zastosować szampon Head&Shoulders.

3. Jakie są najczęstsze błędy w pielęgnacji przy przetłuszczającej się skórze głowy?

  • Dobieranie szamponu do typu włosów, a nie do potrzeb skóry głowy.
  • Zbyt częste stosowanie silnie działających szamponów oczyszczających lub leczniczych.
  • Za rzadkie mycie głowy z obawy przed utratą włosów.
  • Suszenie włosów zbyt gorącym strumieniem powietrza, brak zachowania odpowiedniego odstępu od skóry głowy (minimum 30 cm).
  • Nieprawidłowe techniki pielęgnacyjne: mycie tylko raz szamponem (warto myć włosy i skórę głowy dwa razy), nakładanie odżywek/masek na skórę głowy.
  • Twarda woda do mycia skóry głowy i włosów.
  • Mycie skóry głowy gorącą wodą.
  • Intensywne wycieranie skóry głowy ręcznikiem.
  • Częste dotykanie skóry głowy, zbyt częste czesanie.
  • Brak prawidłowego oczyszczania skóry głowy za pomocą peelingu.

4. Czy szampon z drogerii może być skuteczny w leczeniu przetłuszczającej się skóry głowy i łupieżu? Czy można go używać codziennie?

Produkty drogeryjne mogą być skuteczne, jednak to od ich składu zależy, czy mogą być stosowane codziennie. Każdy szampon jest detergentem. To właśnie cząsteczki detergentu pozwalają wiązać nadmiar sebum i usuwać go podczas mycia wodą. Dzięki temu możemy oczyszczać skórę nie tylko z nadmiaru tłustej powłoki, ale także z zanieczyszczeń znajdujących się na skórze głowy (pozostałości po środkach stylizacyjnych, martwy naskórek, zanieczyszczenia środowiskowe etc.). Dla skóry głowy najważniejsze jest, aby utrzymywać odpowiedni balans natłuszczenia i nawilżenia skóry.

W każdym przypadku częstotliwość mycia powinna być uzależniona od wymagań skóry głowy.

Osoba z problemem intensywnego przetłuszczania skóry może potrzebować myć ją nawet codziennie. Z kolei osoba, która posiada skórę głowy ze skłonnością do przesuszenia może potrzebować myć ją np. co drugi dzień. Jednym z drogeryjnych szamponów do codziennego użytku, ale również do mycia co drugi dzień jest Head&Shoulders

i1 F. Manuel, S. Ranganathan, A New Postulate on Two Stages of Dandruff: A Clinical Perspective, „International Journal of Trichology” 2011, Vol. 3, No. 1, s. 3–6.ii

iiiII L. Brzezińska-Wcisło i in., dz. cyt.

III Tamże.ivIV Zawirska A., Grzyby z rodzaju Malassezia. Nowe informacje, „Postępy Dermatologii i Alergologii” 2004, nr 2, s. 97–103.vV L. Brzezińska-Wcisło i in., dz. cyt.; M. Wysocka, Łupież jako objaw – jego etiopatogeneza, leczenie i zapobieganie, „Nowa Medycyna” 2002, nr 3.

VI Tamże.

vi

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.