Lanolina: właściwości i zastosowanie. Gdzie kupić lanolinę kosmetyczną?

2017-12-14 6:00 Anna Sierant

Lanolina już od wieków wykorzystywana jest w kosmetyce i farmaceutyce. Lanolina stanowi ważny składnik maści, stosowana jest przy produkcji środków opatrunkowych, a nawet środków do prania czy błyszczyków, pomadek, balsamów do ciała, kremów nawilżających. To naturalny wosk, który zawdzięczamy... owcom. Poznaj właściwości i zastosowanie oraz rodzaje lanoliny kosmetycznej i dowiedz się, gdzie ją kupić.

Lanolina nie jest niczym innym jak woskiem (tzw. tłuszczopotem), wytwarzanym przez owce (oraz inne zwierzęta posiadające wełnę, jednak najczęściej wykorzystywana jest właśnie wełna owcza). Gruczoły łojowe tych zwierząt odkładają warstwę naturalnego tłuszczu, lanoliny właśnie, która ma za zadanie ochronić je przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Owca nie wytwarza więc lanoliny przez cały rok, a jedynie wtedy, gdy jest jej najbardziej potrzebna, np. kiedy na zewnątrz jest szczególnie ciepło lub zimno.

Posłuchaj, jakie właściwości ma lanolina. To materiał z cyklu DOBRZE POSŁUCHAĆ. Podcasty z poradami.

Nazwa "lanolina" pochodzi od łacińskiego słowa "lana", czyli wełna.

Lanolina czysta ma barwę żółto-brązową lub ciemnożółtą i charakterystyczny zapach, który jednak w trakcie dalszej obróbki wełny niemal zanika. Ostrzyżenie owcy to bowiem dopiero początek przygotowywania lanoliny do dalszego użytku.

Wełna jest następnie prana, a tłuszcz oddziela się od wody poprzez odwirowanie. Na koniec lanolinę się oczyszcza. Lanolina jest rozpuszczalna w tłuszczach, ale nie w wodzie (absorbuje wodę w ilości do 50% swojej wagi), ulega roztopieniu w temperaturze 36-42°C. W składzie lanoliny znajdują się sterole i ich pochodne - estry, a także alkohole długołańcuchowe i kwasy: karnaubowy, stearynowy i cerotynowy.

Właściwości lanoliny

Zastosowanie lanoliny jest bardzo szerokie, a to wszystko dzięki wielu tak bardzo pożądanym w kosmetyce właściwościom. Przede wszystkim - nawilża ona skórę, tworząc na niej warstwę okluzyjną, zapobiegającą nadmiernej utracie wody. Warstwa ta tworzy też na skórze delikatny film, dzięki czemu czujemy, że jest gładsza.

Jeszcze w XIX wieku lanolina stanowiła składnik bardzo wielu maści, dzisiaj również często się ją w nich wykorzystuje. Dlaczego? Dzięki temu, że ma zdolność wiązania się z wieloma substancjami rozpuszczalnymi w wodzie, sprawia, że zawarte w preparatach substancje odżywcze i witaminy wnikają głęboko w skórę. Co więcej, lanolina wiąże wodę, co oznacza, że jest emulgatorem. Po utarciu wody z lanoliną powstaje W/O, czyli woda z olejem - bardzo stabilna emulsja, którą często wykorzystuje się przy produkcji kosmetyków.

Lanolina to stabilizator, który zapobiega rozwarstwianiu się kosmetyków.

Warto dodać, że skład lanoliny bardzo przypomina skład warstwy lipidowej ludzkiego naskórka, dzięki temu chroni ona skórę przed działaniem szkodliwych czynników, takich jak niskie temperatury czy wiatr. Lanolina zapobiega również keratynizacji - nadmiernemu narastaniu naskórka.

Ponadto nadaje skórze miękkość i elastyczność. Ta zdolność lanoliny do zmiękczania wykorzystywana jest również przy produkcji środków do prania.

Lanolina posiada także właściwości natłuszczające, dlatego stosowana jest w kosmetykach przeznaczonych do pielęgnacji skóry suchej, która nie wytwarza wystarczającej ilości sebum.

Zapobiega też łamliwości włosów i rozdwajaniu się końcówek, ułatwia ich rozczesywanie.

Lanolina przyspiesza gojenie ran i łagodzi stany zapalne, dlatego wykorzystuje się ją przy produkcji opatrunków, a także np. maści dla matek karmiących, walczących z popękanymi, poranionymi brodawkami, przy pieluszkowym zapaleniu skóry u niemowląt czy nawet dla ochrony stóp przed pęcherzami.

Czytaj też: Mocznik: właściwości i zastosowanie. Mocznik w kosmetykach

Warto wiedzieć

Rodzaje lanoliny

Lanolina lanolinie nierówna. Tej lanoliny zdjętej prosto z owcy wraz z jej wełną nie stosuje się w kosmetykach - zostaje ona oczyszczona i dopiero później stosowana jako składnik różnych preparatów. Wyróżniamy dwa główne typy lanoliny:

  • Lanolina bezwodna (czysta) (Lanolinum anhydricum). Wyróżnia ją ciemnożółta lub żółto-brązowa barwa i konsystencja, która nie robi dobrego pierwszego wrażenia - lanolina czysta jest kleista, gęsta, pachnie delikatnie, zapach nieco przypomina alkohol. To właśnie lanolinę bezwodną znajdziesz w kosmetykach, maściach, to ona najczęściej rozumiana jest pod ogólnym pojęciem "lanoliny".
  • Lanolina uwodniona - zawiera 25-28% wody i stosuje się ją w smarach, olejach emulgujących czy podczas wykonywania apretury, czyli procesu wykańczania, "uszlachetniania" różnego rodzaju materiałów, m. in. drewna, tkanin.

Lanolina poddawana jest wielu procesom chemicznym i fizycznym, mającym wyeliminować nieprzyjemny zapach, kleistość. Np. ta stosowana w farmaceutyce ma delikatny jasny kolor i nie pachnie, a preparaty z lanoliną na podrażnione brodawki najczęściej nie pachną, są bezbarwne i nie mają smaku. Im mniej oczyszczona lanolina, tym intensywniejszy zapach i bardziej żółty kolor posiada.

Zastosowanie lanoliny

Lanolina znajduje bardzo szerokie zastosowanie. Znajdziemy ją w balsamach do ciała, pomadkach, kremach nawilżających (również do popękanej skóry na piętach), pomadkach, błyszczykach do ust, dezodorantach, mydłach. Za względu na swoje właściwości zmiękczające i kojące stosuje się ją również w preparatach przeznaczonych dla osób walczących z atopowym zapaleniem skóry czy łuszczycą.

Lanolinę znajdziemy też w płynach do płukania tkanin (ponieważ je zmiękcza), płynach do prania wełny i kremach przeznaczonych dla najmłodszych dzieci i młodych mam z podrażnionymi od karmienia sutkami. Wykorzystuje się ją również przy produkcji bandaży.

Lanolina ma także działanie, z którego korzysta się poza kosmetyką i farmaceutyką. Stosuje się ją przy konserwacji łodzi (działanie antykorozyjne), natłuszczaniu mechanizmów (także broni), konserwacji skóry, w smarach narciarskich czy przy produkcji prezerwatyw.

Lanoliny można też używać do zmiękczania skórki przy paznokciach.

Czy lanolina uczula?

W drugiej połowie XX wieku popularność zdobyła teza, że lanolina jest silnym alergenem. W latach 60. zeszłego stulecia w lanolinie wykryto bowiem pestycydy, które znalazły się w niej w trakcie procesu oczyszczania. Dzisiaj jednak metody pozyskiwania lanoliny znacznie ulepszono i nie powinna ona powodować reakcji alergicznych - w końcu wykorzystuje się ją w preparatach dla matek karmiących czy tych przeznaczonych do pielęgnacji skóry niemowlaka czy atopowej.

Jak to jednak w przypadku produktów pochodzenia naturalnego bywa, w sporadycznych przypadkach lanolina może powodować reakcję alergiczną, jednak raczej w reakcji z innymi składnikami, np. alkoholem wełny niż w czystej postaci.

Ile kosztuje lanolina i gdzie ją kupić?

Cena lanoliny zależy od jej rodzaju. Czysta lanolina w kremie lub płynie kosztuje około 15-25 zł, droższe są preparaty dla dzieci, łagodzące objawy pieluszkowego zapalenia skóry i dla mam z podrażnionymi brodawkami (25-50 zł).

Lanolinę kupisz w sklepach internetowych, aptekach stacjonarnych i internetowych, preparaty z lanoliną w składzie dostępne są również w drogeriach stacjonarnych.

To ci się przyda

Zrób to sama: maseczka z lanoliny na wysuszone dłonie

Co będzie ci potrzebne?

  • Łyżka stołowa lanoliny
  • Pół małej łyżeczki oleju migdałowego
  • Pół żółtka

Jak ją wykonać?

Wymieszaj ze sobą wszystkie składniki w jednym naczyniu - i gotowe! Nałóż swoją maseczkę na dłonie, owiń je folią i ręcznikiem. Poczekaj 30 minut i zmyj maseczkę. Możesz ją również nałożyć na noc pod rękawiczki.

Maseczkę warto stosować nie tylko, gdy zajdzie taka potrzeba i twoje dłonie będą już szorstkie i zaczerwienione, ale również, zwłaszcza zimą, regularnie (2 razy w tygodniu). Dzięki temu będziesz cieszyć się nawilżonymi, wygładzonymi dłońmi chronionymi przed podrażnieniem i zaczerwienieniami.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE